Word abonnee

Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

Persoonlijk

Relatietherapie: ‘Ik zou het niet missen als we geen seks zouden hebben’

relatietherapie-ze-geeft-me-het-gevoel-dat-ik-haar-lastigval.jpg

Mark (53) en Suzan (45) – gescheiden, moeder van Isa (14), Jesse (11) en Roos (10) – hechten niet evenveel waarde aan seks. Voor Mark is het een breekpunt.

“Suzan heeft mij de indruk gegeven dat ze seksualiteit belangrijk vindt. Nu lijkt een broer-zusrelatie voor haar genoeg. Voor mij is het niet genoeg.”

Verhaal uit de praktijk van psycholoog en relatietherapeut Annette Heffels

Teleurgesteld over ons seksleven

“Zal ik dan maar beginnen”, zegt Suzan, “want volgens Mark en volgens mezelf ook wel, ligt het probleem vooral bij mij. Maar Mark heeft er het meeste last van. Hij is vreselijk teleurgesteld over onze seksuele relatie. Hij heeft daar veel meer behoefte aan dan ik en hij vindt het ook vervelend dat het altijd van hem moet komen. Ik zal hem nooit uit mezelf een kus geven of zeggen dat ik van hem hou, of initiatief nemen om te vrijen.

Druk leven

Volgens hem is het zelfs zo, dat ik verstrak en hem afweer als hij mij overdag even vastpakt. Ik ben me daar niet zo van bewust, maar het kan best zijn dat ik onbewust wat ongeduldig reageer, omdat ik dan met iets bezig ben. Ik heb een heel druk leven met mijn baan en de kinderen, die mijn aandacht vragen. Als ik thuiskom is er altijd een hoop te doen. Dus, dan ben ik met mijn gedachten bezig bij wat ik allemaal nog moet en heb ik misschien minder aandacht voor Mark. Hij voelt dat dan als een afwijzing, maar dat is het helemaal niet.

Geen intimiteit

Ik hou heel veel van Mark en ik zou het verschrikkelijk vinden als onze relatie hierop stuk zou lopen. Mark zegt dat soms: dat hij niet de rest van zijn leven door wil brengen zonder intimiteit, omdat hij vindt dat dit een belangrijk onderdeel is van een relatie. Ik vind dat natuurlijk ook wel, hoewel het voor mij minder belangrijk is dan voor Mark. Dat is altijd zo geweest. Ook in mijn vorige relatie, met de vader van de kinderen. In dat huwelijk waren er veel meer problemen, dus ik nam aan dat het daarmee te maken had, dat ik geen zin had om te vrijen.

Goede relatie

Maar in de relatie met Mark gaat alles verder goed. Wij hebben het meestal fijn samen. Alleen hierover hebben we steeds problemen. Behalve toen we elkaar net leerden kennen, maar dan ben je verliefd en dan gaat het vanzelf. Bovendien zagen we elkaar toen vooral in de weekends, als de kinderen bij hun vader waren. Dus dan hadden we ook alle tijd voor elkaar en deden we leuke dingen samen.

Ongemakkelijk met de kinderen erbij

Ik vind het ongemakkelijk om Mark te kussen of hem aan te halen als mijn kinderen erbij zijn. Vooral Isa reageert daar ook vaak vervelend op. Door dat alles komt het er nu minder van. Dat is misschien toch ook wel normaal als je wat langer bij elkaar bent en opgroeiende kinderen hebt. Of niet? Misschien ben ik wel niet normaal. Als ik heel eerlijk ben zou ik het niet erg missen als we geen seks zouden hebben.”

Prioriteiten stellen

“Ik ben blij dat ze dat nu eerlijk toegeeft”, reageert Mark. “Dat het voor haar eigenlijk helemaal niet meer hoeft. Ik geloof niet dat dat alleen maar te maken heeft met ons drukke leven of met de kinderen. Als je het belangrijk vindt dan vind je echt wel tijd voor elkaar. Het gaat om het stellen van prioriteiten.

Wat ik Suzan kwalijk neem is dat ze mij in het begin van onze relatie wel de indruk heeft gegeven dat ze seksualiteit en intimiteit belangrijk vindt. Het voelt toch achteraf of ze… ik wil niet zeggen… me erin geluisd heeft wat dit betreft, maar ze heeft me in ieder geval een andere indruk gegeven.

Broer-zus relatie

Nu we samenwonen krijg ik de indruk dat een broer-zus relatie of een soort vriendschappelijk samenwerkingsverband voor haar genoeg is. Voor mij niet. Dat heb ik haar ook gezegd. Dat ik niet weet of ik verder wil met deze relatie als dit niet verandert. Zij vindt dan dat ik haar te veel onder druk zet. Dat ze daardoor helemaal dichtklapt, maar wat moet ik dan?

Ik heb geprobeerd er met haar over te praten, heb gevraagd of er iets is dat ik niet goed doe, of dat er misschien nare herinneringen zijn uit haar vorige relatie of – wie weet – van nog eerder, die nu nog meespelen. Maar zij zegt dat het dat niet is. Dat het gewoon nooit zo belangrijk was voor haar.

Privacy

Natuurlijk heb ik ook steeds gevraagd wat zij dan wil of wat ze fijn vindt. Dat weet ze niet, zegt ze. Het is volgens haar niet zo dat ik iets verkeerd doe of anders zou moeten doen. Ik heb geprobeerd een intieme, romantische sfeer te creëren, maar dat vindt ze geforceerd, of ze is bang dat de kinderen er iets van zullen merken. Daar verschuilt ze zich vaak achter, achter de kinderen en dat ze hun niet wil choqueren. Ze gaat daar heel ver in.

Ze is bang, als wij vrijen, dat één van de kinderen dan binnenkomt. Maar ze wil absoluut de deur niet op slot doen om ons wat privacy te geven. Alsof de kinderen niet weten dat er wel eens wat gebeurt op de slaapkamer. Ze moeten leren dat ze daar niet zomaar kunnen binnenvallen.

Kinderen boven alles

De kinderen gaan voor Susan boven alles. Isa zit op de middelbare school en heeft een eigen kamer, waar ze in alle rust huiswerk kan maken, maar ze wil perse beneden in de woonkamer zitten, waar de andere kinderen ook rondlopen en de tv aanstaat. Volgens haar kan ze zich zo beter concentreren. Als de andere twee naar bed zijn blijft zij zitten, dus wij hebben geen enkel moment voor onszelf.

Ik mag daar allemaal niks van zeggen en dat begrijp ik ook. Ik ben nieuw in hun leven gekomen en dat is vooral voor Isa erg wennen geweest. Ik zal dan ook nooit rechtstreeks tegen haar zeggen dat ze naar haar kamer moet, maar ik zou wel willen dat Suzan dat zou doen. Kortom: ik pas me zoveel als ik kan aan, maar als dit is zoals Suzan onze relatie en onze toekomst ziet, dan is voor mij inmiddels duidelijk dat ik dat niet wil.”

Veiligheid en verbondenheid

Een gevoel van verbondenheid en veiligheid bij elkaar is wezenlijk in een liefdesrelatie. Wanneer wij het gevoel krijgen dat die verbondenheid wordt bedreigd, raken we in paniek. Dat kan zijn omdat we elkaar verkeerd begrijpen of (ongewild) kwetsen of dat we het gevoel krijgen dat de ander niet toegankelijk is voor ons op een moment dat we hem of haar nodig hebben. We zijn dan bang dat we de relatie, of onze geliefde verliezen, dat hij boos op ons wordt of minder van ons houdt.

Vluchtgedrag

Wanneer mensen in paniek raken reageren ze door ofwel in de aanval te gaan en te vechten, ofwel door weg te vluchten. Wanneer dit een enkele keer gebeurt is dat niet zo erg. Je vindt de weg naar elkaar wel weer terug. De verbondenheid met elkaar wordt hersteld en het vertrouwen in elkaar en in de relatie ook. Wanneer eenzelfde soort paniekreactie zich echter vaker voordoet, ontstaat een rigide patroon. Dat betekent dat beide partners steeds vaker op eenzelfde manier reageren en niet meer uit die rol kunnen stappen.

Gedwongen en angstig

Bij Suzan en Mark is dat het geval. Mark voelt verlangen naar intimiteit en verbondenheid en doet toenaderingspogingen. Suzan ervaart dit als dwang en als teken dat ze tekortschiet, omdat ze niet spontaan en initiatiefrijk genoeg is en trekt zich terug. Naarmate ze dit meer en vaker doet gaat Mark meer druk op haar uitoefenen en dreigt dat hij bij haar weg zal gaan als dit niet verandert.

Daardoor voelt Suzan zich nog meer gedwongen en bovendien angstig dat ze Mark zal verliezen. Maar als ze om die reden seksueel contact met hem zou aangaan wil hij dat niet, omdat zij het niet echt wil. Wat ze wel zelf wil, weet ze intussen niet meer.

Gevoel van falen

Ze zou willen dat ze seksualiteit uit haar leven zou kunnen schrappen, zodat ze niet steeds het gevoel heeft te falen. Intussen zijn allerlei ideeën over hoe de ander is een rol gaan spelen. Suzan raakt ervan overtuigd dat het Mark alleen maar ‘daarom’ gaat en dat hij dus vertrekt als zij niet toegeeft.

Tegelijk zit ze gevangen in een paradox, want als ze om die reden doet wat hij wil, is het ook niet goed, ze moet het zelf willen.  Mark is gaan geloven dat Suzan niet van hem houdt en hem niet aantrekkelijk meer vindt.

Op zoek naar liefde

Wat ze beiden niet meer zien, is dat ze op zoek zijn naar liefde. Mark zoekt liefde door fysiek contact. Suzan zoekt het in woorden en in de geruststelling dat hij bij haar zal blijven.

Het zal nooit zo worden dat ze beiden even vaak verlangen naar seksueel contact. Maar wanneer ze elkaars behoefte begrijpen, wordt het wel makkelijker om de oefeningen die ik hun meegeef, om elkaars lichaam te verkennen, uit te voeren. Het gaat om verlangen en opwinding, natuurlijk, maar het gaat ook en vooral om liefde.

Annette HeffelsAnnette Heffels is psychologe. Ze is getrouwd en heeft een zoon, twee dochters en een kleinkind.

Ook interessant