Word abonnee

Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

Persoonlijk

Relatietherapie: ‘Ik kon nooit een band opbouwen met mijn dochter’

relatietherapie-ik-kon-nooit-een-band-opbouwen-met-mijn-dochter.jpg

Deze week in Relatietherapie: het verhaal van Danielle (28), dochter van Albert. Bijna een jaar geleden verloor ze haar moeder, kort daarvoor ging de relatie met haar vriend Nick uit. Haar vader gaat binnenkort trouwen en wil graag dat Danielle getuige is van zijn huwelijk.

Uit de praktijk van psycholoog en relatietherapeut Annette Heffels

‘Hulpeloos’

“Janine, zo heet ze, was een vriendin of een kennis van mijn ouders. Toen mijn moeder ziek was, kwam zij vaak om te koken of dingen in het huishouden te doen. Heel aardig natuurlijk, maar kennelijk ging het meer om mijn vader dan om mijn moeder. Hij kon namelijk totaal niet omgaan met de ziekte van mijn moeder, kon het niet aanzien als ze zo misselijk was van de chemo. Hij stond er totaal hulpeloos bij als ze moest overgeven of toen ze zo verdrietig was, omdat ze haar haren verloor.”

‘Getroost’

“Mijn moeder probeerde zich voor hem en voor mij sterk te houden, maar ze was zo ziek. Volgens mij heeft Janine in die periode mijn vader ‘getroost’. Ze was er bijna altijd als ik na mijn werk naar mijn moeder ging. Mijn moeder zei steeds dat ze zo dankbaar was voor haar hulp, dus dat neem ik dan maar aan. Misschien vermoedde mama iets, maar maakte het haar ook niet meer uit.”

“Ze zei een keer dat mijn vader niet lang alleen zou blijven, omdat hij dat niet kon. Ik weet dat mijn vader eerder vreemd is gegaan en dat mama daar veel verdriet van heeft gehad. Maar ik dacht eigenlijk dat het de laatste jaren beter ging tussen hen. Hij deed in ieder geval alsof hij diepbedroefd was toen mama overleed. Maar zijn verdriet heeft dus niet lang geduurd.”

Wennen

“Toen ik zei dat ik het niet aankon om hem en Janine samen te zien in mijn ouderlijk huis, heeft hij gezegd dat hij wel snapte dat ik eraan moest wennen, omdat ik zo close was met mijn moeder. Maar hij heeft daarna geen enkele moeite gedaan om zelf contact op te nemen om te vragen hoe het met me ging.”

“En nu ineens dit: de vraag om bij zijn huwelijk te zijn. Voor mij bevestigt het eigenlijk alleen maar dat hij totaal niet bezig is met mijn gevoelens, maar alleen van zichzelf uit gaat. Dat is eigenlijk altijd zo geweest. Hij vindt het waarschijnlijk vervelend voor de buitenwereld als ik niet bij zijn bruiloft zou zijn en dus lijkt dit hem een goed plan om te laten zien dat alles OK is.”

Lees ook: Relatietherapie: ‘Ik raak geïrriteerd als hij weer iets vergeet’

Uitbarsting

“‘Ik ben blij dat Danielle mij de gelegenheid geeft om ook mijn verhaal te doen,’ zegt Albert, ‘en ik denk dat het goed is dat u er bij bent, want als wij met zijn tweeën praten loopt het altijd mis. Toen ik haar vertelde over mijn relatie met Janine heeft ze me uitgemaakt voor alles wat lelijk was. Ik had het leven van haar moeder verpest, ik was een schoft en had geen gevoel. Vervolgens is ze woedend de deur uitgelopen, nadat ze had geroepen dat ze me nooit meer wilde zien.”

“Ik heb dat gerespecteerd, maar dat wordt me nu kwalijk genomen. Ik heb haar na die uitbarsting nog wel een bericht gestuurd dat ik het heel erg vond hoe ze over me dacht en dat ik daar graag te zijner tijd met haar over wilde praten, want dat ik de indruk had dat ze via haar moeder een wat eenzijdig beeld had gekregen. Wij hebben inderdaad onze problemen gehad in ons huwelijk en ik heb daar zeker mijn aandeel in gehad, maar ik ben niet als enige verantwoordelijk.”

Relatie herstellen

“‘Ik begreep heel goed dat Danielle, in de emotionele toestand waar ze toen in was, na het verlies van haar moeder, tijd nodig had om zo’n gesprek met mij aan te willen gaan. Dus heb ik haar laten weten dat ik het initiatief bij haar zou laten. ‘Laat het me weten als je eraan toe bent,’ heb ik gezegd.”

“Maar toen Janine en ik besloten te trouwen, vond ik niet dat ik dat kon doen zonder Danielle daarvan op de hoogte te stellen. Het gaat me er daarbij echt niet om wat de mensen ervan vinden als ze er niet bij zou zijn. Ik wilde de relatie met mijn dochter herstellen. Ik hou namelijk van haar en ik heb er veel verdriet van gehad dat ze niet kon accepteren dat ik opnieuw gelukkig was met iemand.”

‘Ze keurde het goed’

“‘Als mijn vrouw al gedachten heeft gehad over wat tussen Janine en mij groeide, dan weet ik zeker dat ze dat goedkeurde. Ze heeft zelfs tegen me gezegd dat ik niet alleen moest blijven en dat ik goed op Danielle moest letten, want dat die het moeilijk zou krijgen.
De band tussen Anne, mijn vrouw, en Danielle is altijd heel hecht geweest. Daar kwam niemand tussen, ik ook niet. Ik weet niet of dat altijd goed is geweest. Wij hadden natuurlijk alleen Danielle maar, dus het leven van Anne draaide om haar.”

” Ik vond dat ze teveel besprak met onze dochter, ook de problemen in ons huwelijk. Ik heb dat nooit gedaan, dus hoorde Danielle het verhaal van een kant. Het voelde of ik daardoor nooit echt een kans kreeg om een band met haar op te bouwen. Ik zou dat wel graag willen.”

Nu pas

“Maar het kan niet zo zijn dat ik pas een relatie mag hebben als mijn dochter eerst de dood van haar moeder verwerkt heeft. Ik heb ondanks alles van Anne gehouden en ik zal haar nooit vergeten. Dat ik opnieuw van iemand kon houden was voor mij ook een verrassing. Het maakt mij niet tot een slecht of ongevoelig mens.”

Lees ook: Relatietherapie: ‘Mijn man is bijna een jaar lang vreemdgegaan met een kennis’

Ontredderd

“Ik heb Danielle al langer in therapie. Ze meldde zich aan na de dood van haar moeder en het verbreken van haar relatie. Ze was in die periode totaal ontredderd. Het was ook teveel: het verliezen van twee belangrijke mensen kort na elkaar. Voor Danielle was het verwerken van haar verlies bovendien extra moeilijk, omdat ze zo verbonden was met haar moeder. Ze had zich nooit echt van haar los gemaakt.”

Zelfvertrouwen

“Ook toen ze al samenwoonde met Nick, kon ze niet buiten een dagelijks contact met haar moeder en besprak ze alles met haar. Zonder haar moeders mening te vragen kon Danielle geen beslissingen nemen en geen aankoop doen. Ze voelde zich dan te onzeker en vertrouwde haar eigen oordeel niet. Kinderen hebben om op te groeien tot gezonde, gelukkige volwassenen, allereerst liefde nodig. Een andere basisbehoefte is echter autonomie, dat wil zeggen de ruimte om zelfstandig dingen te doen en te beslissen.”

“Daardoor ontwikkelt een kind zelfvertrouwen en kan het zelfstandig worden. Liefde heeft Danielle zeker genoeg gehad van haar moeder, maar ze heeft te weinig ruimte gekregen om dingen alleen te doen en zich los te maken. Niet alleen omdat zij een wat angstig onzeker kind was dat haar moeder nodig had, haar moeder had haar minstens zo hard nodig, omdat ze niet gelukkig was in haar huwelijk. In de ogen van Danielle was haar moeder slachtoffer en haar vader schuldig.”

‘Weinig in geïnvesteerd’

“Albert heeft daardoor niet veel kans gekregen om een relatie op te bouwen met zijn dochter, maar hij heeft daar ook wel erg weinig in geïnvesteerd. Hij stoorde zich aan het feit dat zijn dochter ‘overgevoelig’ was, en deed af en toe een poging om haar ‘stevig’ aan te pakken als ze iets niet durfde of onzeker was. Danielle vluchtte dan naar haar moeder die haar vervolgens in bescherming nam, maar haar ook leerde dat ze haar vader maar beter uit de weg kon gaan en dat praten met hem geen zin had. De leefregels uit haar jeugd: ‘Pas je aan en praat maar niet over moeilijke dingen, want daar komen alleen maar meer problemen van’, hebben ook een rol gespeeld in het stuk lopen van de relatie met Nick.”

Sterk en zelfstandig

“Dat Danielle een tijd lang het contact met haar vader verbroken heeft en in therapie heeft geleerd om haar gevoelens wel te uiten, heeft haar sterker en zelfstandiger gemaakt. Daardoor durft ze het nu aan om met haar vader te praten over wat ze bij hem gemist heeft en dat ze wil onderzoeken of echt contact met hem mogelijk is.”

“Daarvoor vraagt ze van hem dat hij de tijd neemt om haar echt te leren kennen. Voor haar is het belangrijk dat hij eerst tijd voor haar maakt, zonder Janine. Gelukkig begrijpt Albert dat. Ik heb zelfs de indruk dat Janine het nog beter begrijpt en het hem na ons gesprek ook nog eens heeft uitgelegd.”

Annette Heffels

Annette Heffels is psychologe. Ze is getrouwd en heeft een zoon, twee dochters en een kleinkind. De namen in deze tekst zijn vanwege privacyredenen gefingeerd en de afbeelding bovenaan is ter illustratie.

Artikelen van Margriet.nl ontvangen in je mailbox?
Schrijf je in op margriet.nl/nieuwsbrief.

Tekst | Annette Heffels
Beeld | Getty Images

Ook interessant