Word abonnee

Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

Persoonlijk

Relatietherapie: ‘Hij wil samenwonen, maar voor mij hoeft dat niet’

relatietherapie-hij-wil-samenwonen-maar-voor-mij-hoeft-dat-niet.jpg

De gescheiden Anouk (68) en weduwnaar Sander (70) zijn al jaren aan het latten. Wat haar betreft gaat het prima zo, maar hij wil meer.

Uit de praktijk van psycholoog en relatietherapeut Annette Heffels

“Sander en ik zijn min of meer aan elkaar gekoppeld door kennissen”, zegt Anouk. “Zij wisten dat Sander zich eenzaam voelde na de dood van zijn vrouw en dachten dat het leuk zou zijn af en toe samen dingen te doen. We houden beiden van theater, film en wandelen en we koken graag. Vanuit het idee ‘samen dingen ondernemen is leuker dan alleen’ ben ik eraan begonnen. We zijn een keer samen gaan eten en het voelde meteen vertrouwd. We raakten niet uitgepraat, we komen beiden uit het onderwijs en hebben kinderen in dezelfde leeftijd, lezen veel en hebben brede interesses.”

Aan elkaar gehecht

“Sinds die eerste keer, nu twee jaar geleden, zijn we vaker met elkaar gaan optrekken en zijn we meer aan elkaar gehecht geraakt. Ik kan niet zeggen dat ik verliefd ben geworden, het is meer een diepe vriendschap. Eigenlijk waardevoller dan verliefdheid. We zijn op het moment meer bij elkaar dan in ons eigen huis, slapen vaak bij elkaar en genieten van die tijd samen. Seks was aanvankelijk nog wat ingewikkeld. Ik vond het nogal wat om na zo veel tijd me weer letterlijk en figuurlijk bloot te geven. Nu voelt het goed en intiem.”

‘Hij wil een volgende stap zetten’

“Waarschijnlijk vraag je je af wat het probleem is. Wat mij betreft is dat er niet. Ik ben blij met hoe het gaat. Maar Sander heeft er moeite mee, dat we niet ‘een volgende stap zetten’. Hij wilde al na een paar maanden samenwonen, maar ik wil dat eigenlijk niet. Jij weet misschien nog hoe ik er tien jaar geleden aan toe was, na de scheiding van Menno. Gelukkig werkte ik toen nog en had ik nog twee kinderen thuis, maar ik voelde me zo eenzaam en afgedankt. Het heeft me jaren gekost om te voelen dat ik zonder Menno ook iemand was. Dat ik het leven zonder man aankon. Ik wil dat niet meer opgeven. We zijn meestal samen in het huis van Sander. We hebben samen de inrichting wat veranderd en ik voel me daar thuis. Maar ik wil toch mijn eigen huis aanhouden, de ruimte hebben om daar geregeld op mezelf te zijn, of om af te spreken met de kinderen of met vrienden.”

“Ze kennen Sander ook allemaal en vinden hem aardig, maar met mijn vriendinnen heb ik zo’n lange geschiedenis zonder hem en dan is het toch anders als je ineens met zijn drieën of vieren afspreekt. Daar komt bij dat ik merk niet meer echt voor een man te willen zorgen. Wel af en toe, maar niet weer in die rol. Maar als we samen zijn, merk ik dat Sander dat toch enigszins van mij verwacht en ik voldoe dan automatisch aan die verwachting.”

Prettig om dingen samen te doen

Sander reageert hierop: “Ik verwacht helemaal niet dat ze voor mij gaat zorgen. Als het moet, kan ik mezelf prima redden. Dat heb ik tijdens de ziekte van mijn vrouw en na haar dood ook gedaan. Ik vind het gewoon veel prettiger om dingen samen te doen. Ik heb Anouk graag om me heen. Ik vind het heerlijk om met z’n tweeën thuis te zijn, bij haar of bij mij. Samen wat in de tuin werken of lezen of samen koken.”

“Ik begrijp niet waarom Anouk zo vasthoudt aan haar eigen huis, dat meestal leeg staat. Toevallig woont haar dochter er nu even met haar gezin, maar dat is maar tijdelijk en daar kun je geen woning voor aanhouden. Het is ook echt niet zo dat Anouk, wanneer we bij mij zijn, niet de ruimte heeft om zich terug te trekken met een vriendin. Ik heb een ruim huis en ze heeft haar eigen werkkamer daarin. Het voelt voor mij dan ook meer als teken dat ze niet echt vertrouwen heeft in onze relatie. Ik weet dat ze nare dingen heeft meegemaakt in haar vorige huwelijk, maar ze heeft herhaaldelijk gezegd dat ik totaal anders ben dan haar ex-man en dat het niet te maken heeft met twijfel over onze relatie. Toch voelt dat voor mij zo. Alsof ze steeds de mogelijkheid wil openhouden om te vertrekken als het wat minder gaat tussen ons.”

Kostbare onafhankelijkheid

“Ze ontkent dat, maar als dat niet de achterliggende oorzaak is, wat dan wel? Ze kan me dat niet goed uitleggen. Het is toch dwaas dat je een huis hebt dat tachtig procent van de tijd leegstaat. Ik vind het zelfs enigszins asociaal. Er zijn genoeg mensen die blij zouden zijn met zo’n woning. En zij zou leuke dingen kunnen doen met het geld. Begrijp me goed: het gaat me niet om het geld. Dat is van haar en daar kan ze mee doen wat ze wil. Het aan haar kinderen geven, of zelf wat royaler leven. We doen nu soms dingen niet, een cruise bijvoorbeeld, omdat ze dat te duur vindt en ze erop staat altijd alles voor zichzelf te betalen. Van mij hoeft dat niet, maar ook dat zal wel weer met die kostbare onafhankelijkheid van haar te maken hebben.”

“Ik zou willen dat Anouk in de therapie onderzoekt waar die angst om zich echt aan mij te binden vandaan komt. En of ik iets kan doen waardoor ze zich vrijer voelt. We hebben altijd hard gewerkt in ons leven. We hebben het geluk gehad dat we elkaar tegenkwamen. Laten we alsjeblieft genieten van de tijd die we samen nog hebben.”

Eerder in therapie

Anouk is jaren geleden bij mij in therapie geweest, samen met haar toenmalige echtgenoot. Ik heb gezien hoe ze zich met veel moeite en verdriet heeft losgemaakt uit een relatie waarin ze psychisch werd mishandeld door haar man. In de loop van hun huwelijk was hij er bijna in geslaagd haar ervan te overtuigen dat ze dom, lelijk en waardeloos was en niet zonder hem kon. Bijna, maar niet helemaal. Uiteindelijk slaagde ze erin van hem te scheiden, waarna hij haar nog een tijd lang bleef achtervolgen en bedreigen. Ik heb bewondering voor het feit dat ze zich staande heeft kunnen houden en een gevoel van eigenwaarde heeft kunnen opbouwen. Ze heeft het goed gedaan met haar werk en haar kinderen die redelijk onbeschadigd uit deze onveilige gezinssituatie zijn gekomen.

Onverwacht cadeau

Ze was zeker niet op zoek naar een partner toen ze Sander tegenkwam, maar is wel blij met deze nieuwe relatie die ze als een onverwacht cadeau ziet. Echter, het feit dat ze weer met iemand samen is, roept ook herinneringen op aan haar vroegere kwetsbaarheid. Ze wil zich niet meer afhankelijk voelen en heeft het nodig om af en toe op zichzelf te zijn, zonder zich aan iemand te hoeven aanpassen. Ze is niet alleen maar bang dat Sander van haar eist dat ze voor hem zorgt en zich naar hem voegt. Wanneer we dat onderzoeken komt ze erachter dat hij haar echt alle ruimte en vrijheid wil geven. Ze is vooral bang dat ze het moeilijk vindt zichzelf te blijven en zich niet vanzelfsprekend te voegen naar de verwachtingen van een ander. Ze weet van zichzelf dat ze die neiging heeft en merkt dat ook: als ze te lang samen zijn geweest, begint ze zich wat beklemd te voelen en weet ze niet meer goed wat ze zelf wil. 

Voor Sander is het belangrijk om te begrijpen dat ze niet twijfelt aan haar liefde voor hem. Misschien nog een klein beetje, omdat ze die liefde hardnekkig ‘vriendschap’ blijft noemen. Het feit dat hij aandringt op samenwonen herinnert haar aan haar ex-man die haar ook voortdurend zijn wil op legde. Haar reactie hierop is verzet.

Een rugzak met ervaringen

Wanneer je op latere leeftijd een relatie aangaat, zal het vaak zo zijn dat je een rugzak meeneemt met ervaringen uit jouw leven daarvoor, die nog hun invloed hebben in het nu. Sander zal moeten accepteren dat Anouk meer tijd nodig heeft om te voelen dat ze zichzelf kan zijn, ook in een relatie. Wanneer hij geduld heeft zal mogelijk het moment wel komen dat ze zelf de behoefte voelt om de stap te wagen. Hoewel ik dat niet helemaal zeker weet. Misschien heeft ze haar vrijheid zo moeten bevechten dat ze die niet weer op wil geven. Ook niet voor een stukje. Om geduld te kunnen opbrengen kan Anouk Sander weer helpen door hem duidelijk te maken dat hij meer betekent voor haar dan een goede vriend.

De namen in deze tekst zijn vanwege 
privacyredenen gefingeerd.

Tekst | Annette Heffels
Beeld | iStock

Annette Heffels

Annette Heffels is psychologe. Ze is getrouwd en heeft een zoon, twee dochters en een kleinkind.

Artikelen van Margriet ontvangen in je mailbox?
Schrijf je in op margriet.nl/nieuwsbrief.

Ook interessant