Meest Gelezen Persoonlijk

Relatietherapie: ‘Ik voel me niet gelukkig in mijn relatie’

relatietherapie.jpg

Saskia (50) en Niels (55) hebben twee volwassen kinderen. Nu hun jongste binnenkort ook uitvliegt, krijgt Saskia het benauwd van het idee dat ze alleen achterblijft met Niels.

Uit de praktijk van psycholoog en relatietherapeut Annette Heffels

Saskia: “Ik weet niet of ik nog wel van Niels houd. Het is al heel lang zo dat wij beiden ons eigen leven leiden. Niels heeft zijn werk en zijn sport, ik mijn werk, de kinderen en het huishouden. De kinderen hebben mij nu minder nodig: Boukje is al uit huis en Diederick doet dit jaar eindexamen en gaat dan ook studeren. Ik denk dat ik de beslissing over hoe ik nu verder wil altijd heb uitgesteld, tot de kinderen zelfstandig zouden zijn. Ik ben zelf een kind van gescheiden ouders en wilde niet dat mijn kinderen dat ook zouden meemaken.”

Geen interesse

“Maar het idee dat Niels en ik straks samen verder moeten, vliegt me aan nu dat dichterbij komt. Ik heb geen idee wat er in hem omgaat en ben er ook mee opgehouden om hem dat nog te vragen. Ik krijg toch nooit echt antwoord, hooguit een verslag van wie hij op zijn werk heeft gesproken en dat hij er natuurlijk weer in is geslaagd om alle problemen op te lossen die anderen hebben veroorzaakt. Hij zal nooit vragen hoe míjn dag is geweest. En áls ik er al iets over vertel, merk ik halverwege mijn verhaal dat hij niet meer luistert. Het interesseert hem niet.”

Gezondheid

“Mijn gezondheid is niet goed. Ik heb veel last van hoofdpijn en mijn schildklier werkt te traag, waardoor ik altijd moe ben en vaak somber. Ik merk dat de medicijnen die ik daarvoor krijg onvoldoende werken, maar volgens de huisarts zijn mijn bloedwaarden goed, dus moet het ergens anders aan liggen. Ergens weet ik dat ook wel. De oorzaak is dat ik me niet gelukkig voel in mijn relatie.”

Dieptepunt

“Ik heb geprobeerd daarover te praten met Niels, maar hij reageert daar altijd geïrriteerd op. Zijn reactie toen mijn moeder overleed was voor mij een dieptepunt. Hij steunde mij totaal niet. Haar dood was voor mij een enorme klap, ook al hadden wij nooit zo’n goede relatie. Mijn moeder had het moeilijk na de scheiding. Ik heb altijd mijn best gedaan om er voor haar te zijn. Je hoopt dan dat ze ooit zal zeggen dat ze blij met me was en met alles wat ik voor haar deed. Pas aan het eind van haar leven zei ze af en toe wel: ‘Als ik jou niet had…’ Dat deed me zó goed. Maar toen werd ze ziek en was het snel afgelopen.”

“Niels had het in die tijd druk op zijn werk en begreep niet dat ik hem nodig had. Pas toen ik tegen hem zei dat ik een tijd alleen wilde gaan wonen omdat ik niet wist of ik door wilde met hem, is hij geschrokken en was hij bereid om in therapie te gaan. Maar nu is het, denk ik, te laat.”

Onverwacht

Niels: “Voor mij kwam die mededeling dat Saskia alleen wilde gaan wonen totaal onverwacht. Ik vroeg haar wat ze dan in haar eentje wilde doen. Ze antwoordde dat ze wil nadenken over ons en haar gevoelens voor mij. Mij lijkt dat je samen moet werken aan problemen in je relatie. Natuurlijk heb ik wel gemerkt dat ze niet gelukkig is en ze klaagt vaak dat ze moe is of hoofdpijn heeft. Maar ik ken haar eigenlijk niet anders dan moe en ontevreden met haar leven.”

Postnatale depressie

“Na de geboorte van Diederick heeft ze een postnatale depressie gehad en ze is daar nooit helemaal van opgeknapt. Ik heb geprobeerd haar te steunen en dingen van haar over te nemen, maar vaak hoefde dat dan niet of was het toch niet goed wat ik deed. Op den duur ben ik er ook wel enigszins aan gewend geraakt dat ze niet zo lekker in haar vel zat. Haar moeder had dat ook. Saskia wordt woedend als ik dat zeg, want ze wil absoluut niet op haar moeder lijken, maar die was ook zo somber en klagerig. Saskia heeft er altijd moeite mee gehad dat haar moeder haar gebruikte om haar problemen met Saskia’s vader te bespreken.”

Artikelen van Margriet.nl ontvangen in je mailbox?
Schrijf je in via margriet.nl/nieuwsbrief.

Niet meegekregen

“Volgens Saskia werd ze aardiger tegen het einde van haar leven, maar dat heb ik niet zo meegekregen. Saskia heeft veel voor haar gedaan in die laatste jaren, maar kwam bijna altijd boos en verdrietig terug als ze boodschappen had gedaan of iets had geregeld en het weer niet goed was. Misschien heb ik daardoor onderschat wat de dood van haar moeder voor haar betekende. Ik heb misschien gedacht of gehoopt dat het een opluchting voor haar zou zijn. Ze ging bijna elke dag na haar werk daarheen. Ik heb vaak gemerkt en ook gezegd dat ik dat te veel vond voor haar. Maar Saskia was enig kind en zag het als haar plicht.”

Tussenoplossing

“Ik heb voorgesteld om in therapie te gaan omdat ik hoop dat het met uw hulp lukt om op te lossen wat er tussen ons is misgegaan. Saskia wilde dat al eerder, maar toen zag ik de zin daar niet van in. Ik was tevreden met onze relatie en gezin en dacht dat Saskia zelf hulp nodig had of mogelijk medicijnen tegen haar depressiviteit. Ze heeft me toen erg kwalijk genomen dat ik de oorzaak van onze problemen bij haar legde, terwijl ik niet bereid was om naar mezelf te kijken. Ik wil best naar mezelf kijken, maar dan moet ze zeggen wat ik anders moet doen. Ik houd van Saskia en wil haar niet kwijt, maar ik kan me niet voorstellen dat een tijdelijke scheiding iets oplost. Ik ben bang dat ze écht wil scheiden en dit nu doet als een tussenoplossing.”

Belangrijke vraag

Ik vind de vraag van Niels, of Saskia nog wel verder wil met hem, een belangrijke vraag vooraf. Als Saskia haar besluit al heeft genomen is relatietherapie weinig zinvol. Maar ook als ík haar die vraag stel krijg ik geen duidelijk antwoord. “Ik weet het niet”, zegt Saskia. Op de vraag of ze nog van Niels houdt, geeft ze hetzelfde antwoord. Als ik vervolgens zeg dat ze daar misschien eerst over moet nadenken, omdat ik anders niet weet of ik hen moet helpen de relatie te verbeteren of dat ik juist moet helpen om op een goede manier uit elkaar te gaan, kan ze daar ook niks mee. Ze wil juist nadenken als ze straks alleen woont en ze denkt niet dat ze daar in een paar weken uit is.

Ze voelt niet veel meer, zegt ze, en hoopt dat ze kan ontdekken wat ze wil en wat ze voelt als ze een tijd met niemand rekening hoeft te houden. Ze denkt dat ze ongelukkig is omdat ze haar hele leven voor iedereen heeft klaargestaan en dat wil ze nu niet meer. “Het is nu tijd voor mij”, zegt ze. Die tijd zal nog niet onmiddellijk ingaan, want ze wil niet vertrekken nu haar zoon in zijn eindexamenperiode zit en ze moet eerst ergens woonruimte vinden.

Moeizame gesprekken

Als ik meen te begrijpen dat ze dus haar besluit heeft genomen, zegt ze: “Als dat zo was, zat ik hier niet. Ik ben samen met Niels hieraan begonnen, omdat ik hem nog een kans wil geven.” Ik besluit, met enige aarzeling, om dit als voldoende basis te zien voor therapie. Er volgen moeizame gesprekken. Niels en Saskia wonen nog in een huis, maar Saskia maakt zowel thuis als tijdens de therapie steeds duidelijk dat ze geen band meer voelt met Niels. Telkens weer haalt ze herinneringen op aan dingen die hij heeft gezegd of gedaan, die haar hebben gekwetst.

Rode draad

De rode draad daarin is dat hij haar het gevoel heeft gegeven dat ze niet belangrijk voor hem was. Ze leidt dat af uit het feit dat hij altijd met zijn werk bezig was, weinig praatte over zijn gevoelens en weinig aandacht had voor die van haar. Haar boodschap is steeds dat ze hoopt dat er misschien iets verandert, maar dat ze daar tegelijkertijd niet in gelooft. Ik krijg het gevoel dat elk gesprek op dezelfde manier verloopt. Saskia uit haar gekwetste gevoelens, maar kan niet aangeven wat Niels zou kunnen doen om haar te laten ervaren dat ze wél belangrijk voor hem is. Ze lijkt zó boos vanwege teleurstellingen in het verleden, dat het haar niet meer lukt om te verzachten tegenover Niels.

Na het vijfde gesprek deelt ze mee dat ze een appartement heeft gevonden en heeft besloten te stoppen met de therapie. Drie maanden later melden Niels en zij zich opnieuw aan voor therapie. Beiden hebben ze besloten dat ze toch samen verder willen.

Tekst | Anette Heffels
Beeld | iStock

Annette Heffels

Annette Heffels is psychologe. Ze is getrouwd en heeft een zoon, twee dochters en een kleinkind. De namen in deze tekst zijn vanwege privacyredenen gefingeerd en de afbeelding bovenaan is ter illustratie.

Ook interessant