Word abonnee

Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

Persoonlijk

De ouders van Mathilde overleden jong: ‘Ik praat nog steeds tegen mijn moeder’

de-ouders-van-mathilde-overleden-jong-ik-praat-nog-steeds-tegen-mijn-moeder.png

Mathilde Mars (55) was tien toen haar vader overleed. 27 jaar later stierf haar moeder. Doordat allebei haar ouders lang ongeneeslijk ziek waren, begon het rouwproces al voor hun dood.

“Ik had gedacht dat ik het heel emotioneel zou vinden om wees te worden. Maar eigenlijk viel dat mee. Mijn moeder wist al jaren dat ze niet zou genezen van de uitzaaiingen van haar borstkanker. Ik was dus op het afscheid voorbereid. Bovendien had ik op het moment van haar overlijden drie jonge kinderen, inclusief een baby van acht maanden. Misschien gunde ik mezelf daardoor niet alle verdriet.

Het besef

Het echte besef dat ik een generatie was opgeschoven, kwam pas negen jaar later, toen mijn broer en ik onze stiefvader naar een verzorgingshuis brachten. Vervolgens ontruimden we samen ons ouderlijk huis. Inclusief alle spullen van mijn moeder, die daar waren blijven staan. Dat vond ik zó naar. Het voelde alsof ik het hele rouwproces overdeed.

Ongeneeslijk ziek

Tot mijn achtste was mijn jeugd onbezorgd. We hadden een traditioneel, warm en stabiel arbeidersgezin. Mijn vader werkte in de papierfabriek in Eerbeek, mijn moeder was huisvrouw en zorgde voor mij en mijn jongere broer. We hadden het heel gezellig samen, tot mijn vader teelbalkanker kreeg. Twee jaar lang ging hij ziekenhuis in, ziekenhuis uit. Thuis lag hij op de bank en bleven wij in de keuken. Mijn broertje en ik beseften niet dat onze vader ongeneeslijk ziek was. Daar praten mijn ouders niet over, ook niet onderling. Uiteindelijk kwam de huisarts vertellen hij in het ziekenhuis was overleden; een telefoon hadden we thuis niet. Nu moet ik verdrietig zijn, dacht ik. Maar op dat moment voelde ik eerder opluchting en berusting. Mijn vader had een mensonterende laatste tijd gehad. Door uitzaaiingen in zijn longen kreeg hij het vreselijk benauwd. Eten moest hij via een maagsonde. Dat was heel heftig om mee te maken, zeker voor een kind. Wat dat betreft was het een verademing dat er een einde kwam aan zijn lijdensweg.

Impact

De impact van mijn vaders dood was groot. Financieel kregen we het een stuk moeilijker. We verhuisden van Eerbeek naar Assen, waar mijn moeder vandaan kwam. Als oudste werd ik haar steun en toeverlaat. Ze deelde alles met me. Samen zorgden we voor mijn broertje. Daardoor werd ik heel snel volwassen. Natuurlijk miste ik mijn vader. Vooral bij de mijlpalen in mijn leven, zoals mijn diploma-uitreiking en de geboorte van mijn eerste kind, was er altijd dat gapende gat.

Ook mijn moeder is relatief jong overleden. Zij was 66, ik 37. Het was heftig om de mantelzorg voor haar te combineren met de zorg voor mijn jonge gezin. Raar ook, hoe je tegelijk blij kunt zijn met nieuw leven en verdrietig over een naderende dood.

Inmiddels is mijn moeder er al achttien jaar niet meer. Toch mis ik haar nog bijna dagelijks. Haar overlijden staat in mijn geheugen gegrift. ’s Ochtends heel vroeg belde mijn broertje dat ik moest komen. Eenmaal bij haar blies ze in mijn armen haar laatste adem uit. Ik weet zeker dat ze op me heeft gewacht. Als ik erover vertel, krijg ik weer een brok in mijn keel.

Gemis

Het gemis is in de loop van de tijd minder op de voorgrond komen te staan, maar het is er altijd. Ik voel ook nog steeds een connectie met haar. Van mijn tante heb ik de brieven gekregen, die mijn moeder jarenlang aan haar schreef. Hilarisch zijn die. Zo heb ik ontdekt dat allerlei rare uitdrukkingen die we thuis gebruiken van háár komen. Okselpruik bijvoorbeeld, in plaats van okselhaar. Het klinkt misschien vreemd, maar ik praat ook nog steeds tegen mijn moeder. Gewoon, over dagelijkse dingen. ‘Dat had jij ook leuk gevonden, mam,’ zeg ik dan in gedachten. Zo is ze toch nog een beetje bij me.”

Tekst | Marte van Santen

Beeld | Marloes Bosch

Dit artikel verscheen eerder in Margriet 2020-33. Je kunt deze editie nabestellen via magazine.nl.

Ook interessant