MT33 M33 Interview Lone Beeld Ester Gebuis. Visagie: Marelva de Bruin voor Ellis Faas Cosmetics. Styling: Ora Bollegraaf.
Beeld Ester Gebuis. Visagie: Marelva de Bruin voor Ellis Faas Cosmetics. Styling: Ora Bollegraaf.

PREMIUM

Lone van Roosendaal: ‘Ik laat het leven even op me afkomen’

Actrice en zangeres Lone van Roosendaal (53) dacht dat ze niet zo’n hechte band had met haar vader. Maar toen hij ziek werd en zij naast zijn bed zat, ontdekte ze dat er eigenlijk veel meer tussen hen was dan ze vermoedde.

Lone in het kort

Na haar studie aan de Kleinkunstacademie speelde ze onder meer in de musicals Sweet Charity, Mamma Mia! (die ze in Nederland, België en Duitsland speelde), Zorro, Heerlijk duurt het langst en Into the woods. Ze won drie keer een Musical award. Daarnaast speelde ze in films en televisieseries. Het grote publiek kent haar vooral van haar rollen in Voetbalvrouwen (Melanie Woesthoff), Verliefd op Ibiza (Jacky) en Goede tijden, slechte tijden (Billy de Palma).

Op de vraag hoe het met haar gaat, zegt ze gekscherend dat ze haar midlife al heeft gehad en dat ze van de overgang weinig last heeft. Dan serieus: “Ik zit eigenlijk in soort ‘wat zal ik eens gaan doen?’-crisis. Dat klinkt misschien wat heftig, een crisis. Misschien moet ik het een zoektocht noemen. Ik heb voor het eerst in mijn carrière geen idee wat ik het komende seizoen ga doen. Maar na best een zwaar jaar – mijn vader overleed en dat was verdrietig, maar vooral ook veel geregel – vind ik die rust wel fijn.”

Krijg je het niet benauwd van zo’n lege agenda?

“Nee. En dat is nieuw voor mij, want daar kon ik me eerder wel druk om maken. Maar toen een halfjaar geleden mijn rol bij Goede tijden, slechte tijden stopte, overviel me geen paniek, eerder een ontspannen gevoel. Het scheelt misschien ook dat ik mijn verhaallijn minder leuk vond worden en dat er door corona weinig regelmaat in het draaischema zat. Allemaal dingen waar je je overheen kunt zetten als je goed in je vel zit, maar dat zat ik dus niet. Ik heb het ontzettend leuk gehad en met veel plezier gedaan, maar ik was in die periode vooral heel erg moe. Mijn vader was ziek – hij had maagkanker – en ik was aan het heen en weer rijden naar Berlijn, waar hij woonde. Dat was behoorlijk intensief. Voor mij was het dus prima dat mijn personage Billy uit de serie werd geschreven. Dat heb ik ook tegen de makers gezegd. En ook dat het aan mezelf lag.”

MT33 M33 Interview Lone Beeld

Heeft het voor de rust gezorgd die je nodig had?

“Op mijn laatste draaidag werd ik gebeld door een vriend van mijn vader. Het ging ineens heel slecht. Tussen het draaien door moest ik halsoverkop een vlucht boeken naar Berlijn. Dus die rust is er eigenlijk nu pas.”

Je vader is tien maanden ziek geweest. Hoe was dat voor jou?

“De nacht na zijn eerste chemo kreeg hij een dubbele TIA en was daarvan heel ziek geworden. Maar in plaats van iemand te bellen is hij naar beneden gestommeld en heeft zich naar het terras van de kroeg weten te slepen. Daar is hij gaan zitten wachten tot ze open gingen. Toen de kroegbaas hem vond, heeft hij mijn vader meteen naar het ziekenhuis gebracht. Hij kreeg er nog een hersenbloeding bovenop en heeft een maand in coma gelegen. Toen hij daaruit wakker werd is hij nog tien maanden ziek geweest. Dat was natuurlijk allemaal vreselijk, maar had gek genoeg ook iets verzachtends.”

Wat bedoel je daarmee?

“Toen hij bijvoorbeeld in coma lag, konden mijn broer en ik niet elke dag bij hem zijn. We moesten werken en Berlijn ligt niet om de hoek. Ik had het daar moeilijk mee, ik wilde niet dat hij alleen zou zijn als hij wakker zou worden. Toen mijn moeder zag dat ik daar moeite mee had, is zij een week naar Berlijn gegaan. Mijn ouders zijn al meer dan veertig jaar uit elkaar, mijn moeder heeft al twintig jaar een andere man. En toch kan ze naast het bed van mijn vader gaan zitten. Ze deed dat echt voor mij. Als de wereld bestond uit Marjannen, zo heet mijn moeder, dan was er nooit oorlog. Puck, mijn jongste dochter, is daarna ook een week gegaan. Terwijl ze niet een heel sterke band met haar opa heeft. Hij was als opa niet heel erg betrokken, maar vond het altijd leuk als zij met haar vriendje naar Berlijn kwam. Dan was hij blij om haar te zien.”

MT33 M33 Interview Lone Beeld

Lijk je op je vader?

“Mijn vader was Nederlands, maar woonde al veertig jaar in Berlijn, in een klein huurhuisje, tegenover zijn stamkroeg, een Ierse pub, Celtic Cottage. Hij was gitaarleraar en na zijn pensioen deed hij allerlei klusjes in die kroeg. Hij was een zachtaardige man, er zat geen kwaad bij. Bij mijn beide ouders overigens niet. Wat ik in hem herken, is moeite hebben als mensen afhankelijk van je zijn, zoals je kinderen. Dat ze je nodig hebben, niet alleen voor hun natje en droogje, maar ook emotioneel. Dat brengt een grote verantwoordelijkheid met zich mee waar ik me heel bewust van ben, maar waar ik niet altijd goed mee om kan gaan. Ik denk dat mijn vader dat in grotere mate had en dat het zó’n druk op hem legde, dat hij zich ervoor afsloot. Hij wilde die verantwoordelijkheid niet en wilde ook niet dat mensen zich verantwoordelijk voor hem voelden.

Mijn vader had bijvoorbeeld jaren eerder blaaskanker gehad, waar wij pas achter kwamen toen ik tijdens een van zijn spaarzame bezoekjes vroeg hoe het ging. Hij zei: ‘Nu wel weer goed, ik had een beetje kanker.’ Typerend voor mijn vader. En toen hij maagkanker bleek te hebben, had hij dat ook liever willen verzwijgen. De kroegbaas heeft hem ervan moeten overtuigen om zijn kinderen in te lichten. Want hij wilde niet dat we hem zouden lastigvallen met onze bezorgdheid. Ik ben zelf een prater en veel opener dan mijn vader, maar iemand laten weten hoe het echt met mij gaat, doe ik niet snel. Ik wuif het weg, ik vind het vaak niet belangrijk genoeg om mensen ermee lastig te vallen.”

Ook je man, Eric? Houd je ook dingen bij hem weg?

“Ik heb de neiging om ook naar hem toe te denken dat hoe het echt met mij gaat niet belangrijk is. Eric weet waarschijnlijk zelf niet eens dat ik het niet zeg, dat zegt denk ik ook wel genoeg over mij. Een therapeut zei eens: ‘Je praat wel heel veel, maar wat zeg je nou eigenlijk?’”

Je was twaalf toen je ouders gingen scheiden. Je broer bleef bij je moeder, jij ging bij je vader wonen.

“Dat was overigens geen beslissing van een rechter, maar hadden mijn ouders onderling besproken. Mijn ouders waren heel jong toen ik werd geboren, 19 en 21 jaar, en daardoor had mijn moeder geen opleiding kunnen doen. Dat wilde ze alsnog gaan doen en ze dacht dat het met twee kinderen dan wel heel zwaar zou worden. Dus hebben ze ons verdeeld. Dat verliep bij mij niet helemaal gestroomlijnd, omdat mijn vader niet had bedacht hoe je dat moest doen met een puberdochter. Hij had wel steeds een vriendin en hoopte dan dat zij de zorg voor mij op zich zou nemen, maar dat werkte natuurlijk niet.

Na drie jaar ben ik teruggestuurd naar mijn moeder en zag ik mijn vader hooguit een keer per jaar als hij naar Maastricht kwam om mijn moeder op te zoeken. Ze zijn eigenlijk nog lang bevriend gebleven. Nadat mijn vader bij was gekomen uit zijn coma heeft hij nog tien maanden geleefd. Hij had op bepaalde momenten veel zorg nodig, die ik niet altijd kon leveren, vanwege mijn werk. Mijn moeder is ook toen nog een keer een week bij hem in huis geweest, omdat hij ’s nachts niet alleen kon zijn. Ze sliep dan op een matje in de keuken. Toen ik mijn vader vroeg hoe het was geweest met Marjan zei hij, en daar moest ik ontzettend om lachen: ‘Het viel mee.’”

Waarom denk je dat je vader het vaderschap ingewikkeld vond?

“Mijn vader heeft een keer heel eerlijk gezegd: ‘Ik had nooit kinderen moeten krijgen.’ Dat klinkt heel onaardig, maar wat hij bedoelde te zeggen was dat wij beter hadden verdiend. Hij wilde vooral met rust worden gelaten. Hij kon fantastisch gitaar spelen, maar een diepe betrokken band met zijn kinderen aangaan, zat gewoon niet in zijn systeem.”

MT33 M33 Interview Lone Beeld

Dat lijkt me pijnlijk.

“Wij wisten gewoon niet beter. Ik kan het bagatelliseren door te zeggen dat er daardoor ook geen gedoe tussen ouders is over vakanties of bezoekregeling. Maar wat ik achteraf wel heb gemist, is dat iemand met je bezig is, ook op afstand. Het gevoel dat iemand wil weten hoe het met je is, waar je mee bezig bent, en het voor je opneemt. Ik ben ook niet opgevoed met complimenten en dat heeft achteraf invloed gehad op wie ik ben geworden. Ik ben daardoor onzekerder dan nodig en dat gebrek aan zelfvertrouwen overschreeuw ik dan weer.

Ik neem het mijn ouders niet kwalijk, hoor. Ze zijn zelf ook een product van hun opvoeding. Zoals ik ook een product ben van míjn opvoeding. Ik heb ook de neiging om me te concentreren op wat niet goed is en vergeet mijn kinderen soms mee te geven wat ze wel goed doen. Ook voor mezelf doe ik dat. In mijn werk kijk ik vooral naar wat níét goed gaat. Ik zou willen dat ik daar een lossere houding in had. Dat ik naar mezelf kon kijken en kon zeggen: ‘Dat heb je goed gedaan.’ Dat zou waarschijnlijk voor iedereen beter zijn.”

Het je het gevoel dat je goed afscheid van je vader hebt kunnen nemen?

“Ik dacht altijd dat als mijn vader dood zou gaan, ik dan verdrietig zou zijn om dat wat er niet is geweest. Als ik zie hoe sterk de band is die mijn man met onze kinderen heeft, weet ik dat het ook anders kan. De tien maanden dat mijn vader ziek was, waren voor hem een lijdensweg, maar voor mij en mijn broer was het uiteindelijk helend. We ontdekten daardoor dat er veel ook wél was. Ook omdat we merkten hoe blij mijn vader was toen we er waren. Mijn broer kwam hem ophalen om hem van het ziekenhuis naar huis te brengen, waar hij zijn laatste twee maanden zou doorbrengen. Mijn vader vroeg zich verbaasd af: ‘Wat kom jij nou doen?’ En nadat mijn broer had uitgelegd dat hij hem kwam verhuizen, zei mijn vader: ‘Maar ik heb nooit iets voor jou gedaan.’ Het besef dat mijn vader zich daar dus wel bewust van was, heeft met name voor mijn broer veel betekend.

Zijn sterfbed was eigenlijk heel intiem. Hij was de laatste dagen niet meer bij kennis. Ik depte zijn hoofd en zong liedjes voor hem.” (geëmotioneerd) “Het raakt me. Ik dacht dat ik het wel kon vertellen, maar ik schiet toch vol. Terwijl ik River van Joni Mitchell zong, een liedje dat ik als kind vaak met hem zong, is hij overleden. Mijn broer en ik hebben daarna op het dakterras van het ziekenhuis twee flessen wijn leeggedronken. We hebben heel erg gehuild, maar waren ook dankbaar voor de maanden waarin we dichter bij hem konden zijn dan ooit.”

Heb je toen ook gevoeld dat hij van jullie hield?

“Dat is voor mij nooit een vraag geweest, want ik wist echt wel dat hij van ons hield. Alleen zat dat niet in woorden. Mijn vader was niet de man om te zeggen: ‘Ik hou van jou.’ Ik heb toen ik acht jaar was op school voor Vaderdag een kunstwerkje gekleid voor mijn vader. Een man met een gitaar die over zijn hoofd is geslagen. Mijn vader studeerde destijds en was de hele dag bezig met gitaarvingeroefeningen. Ik vond dat gepingel vreselijk, vandaar die gitaar over zijn hoofd. Wij hebben dezelfde zwarte humor, dus ik denk dat hij mijn beeld van hem erg kon waarderen. Dit kleiwerkje heeft hij 45 jaar lang van huis naar huis meegesleept en heeft altijd een zichtbare plek in zijn huis gehad. Dat ontroert me. Het is een fragiel symbool van onze vader-dochterband. Op een bepaalde manier zit daar voor mij zijn ‘houden van’ in. Weet je, rouw is een raar ding. Ik denk nu bijvoorbeeld vaker aan hem dan ik ooit in zijn levende leven heb gedaan.”

Dat zou een mooi uitgangspunt kunnen zijn om een voorstelling over je vader te maken.

“Dat zou het zeker kunnen zijn, maar zoiets zou ik niet alleen kunnen. Ik ben in die zin meer een uitvoerend artiest. Ik weet ook niet of ik dat zou kunnen, zelf een voorstelling schrijven.” Na een stilte: “Nou ja, wie weet. Geen idee wat de toekomst brengt. De tijd heb ik er nu in elk geval wel voor, want het liefst wil ik gewoon op het toneel staan. Maar voor nu is het fijn om even pas op de plaats te kunnen maken. Om het leven op me af te laten komen. Soms moet je even stilstaan om weer verder te kunnen.”

MT33 M33 Interview Lone Beeld

Lones favorieten

Vakantieland
“Ik ben dol op Spanje en Griekenland. Het zijn van die fijne ‘rechttoe rechtaan’-landen.”

Zomerdrankje
“Rosé en aperol spritz.”

Muziek om op te dansen
“Alle muziek uit de jaren zeventig en tachtig.”

Vak op de middelbare school
“Engels.”

Kledingstuk
“Mijn huispak!”

Saskia SmithEster Gebuis. Visagie: Marelva de Bruin voor Ellis Faas Cosmetics. Styling: Ora Bollegraaf.
Meer over

Op alle verhalen van Margriet rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@margriet.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden