Astrid vertelt over haar leven na kanker. Beeld Shit or Shine
Beeld Shit or Shine

Leven na kanker: ‘het heeft het wel even geduurd om alles een plekje te geven’

Vandaag is het Internationale Cancer Survivors Day, een dag waarop we stilstaan bij kanker, maar vooral ook het leven met of na kanker vieren. Voor veel overlevenden is het lastig om de draad weer op te pakken na hun ziekte. Zo houdt 65 procent van de cancer survivors last van gevolgen zoals concentratieproblemen, seksuele problemen of vermoeidheid.

Astrid Groenevelt (62) is een cancer survivor. 28 jaar geleden kreeg ze de diagnose baarmoederhalskanker, die haar leven op zijn kop zette. Twintig jaar lang was ze af en aan ziek, maar toch heeft kanker haar positiviteit nooit belemmerd. “In het verleden blijven hangen heeft voor mij helemaal geen zin. Ik ben vooral heel blij met wat ik nu kan, want ik ben er twee keer zo slecht aan toe geweest, dat ik er ook niet meer had kunnen zijn.”

‘Iedereen leefde door, terwijl mijn leven stilstond’

“Mijn ziektetraject begon in 1994, een aantal maanden na de geboorte van mijn zoon. Ik kreeg toen last van vaginale bloedingen. Dat gebeurde midden in de vakantieperiode, waardoor ik de pech had dat ik door verschillende huisartsen steeds weer met een ander pilletje naar huis werd gestuurd. Op een gegeven moment werd het vloeien steeds erger tot ik niet meer zonder een pak maandverband door mijn huis kon lopen. Uiteindelijk werd ik doorgestuurd naar het ziekenhuis, waar al vrij snel duidelijk werd dat ik baarmoederhalskanker had.”

“Toen ik de diagnose kreeg schrok ik ontzettend. Het voelde alsof ik in een soort bubbel zat: iedereen leefde door, terwijl mijn leven op dat moment helemaal stilstond. Ik had gelukkig een fijne arts die mij vanaf dag één enorm goed heeft geholpen. Ik weet nog dat hij de diagnose op een briefje schreef en het vervolgens doorkraste. Hij zei: ‘we weten dat je kanker hebt, maar we gaan er alles aan doen om je beter te maken.’”

Leven op zijn kop

De arts vertelt Astrid al snel dat er door haar ziekte een hoop zou gaan veranderen. Niet alleen voor haarzelf, maar ook voor haar omgeving. “Ik moest mij meteen goed beseffen dat mijn hele persoonlijke leven op zijn kop zou komen te staan. Je gaat zelf namelijk helemaal veranderen en de mensen om je heen zullen denken ‘waar is Astrid gebleven?’ Denk bijvoorbeeld aan een voetbalwedstrijd. Als je eerder altijd enorm enthousiast reageerde op een doelpunt, dan zul je tijdens je ziekte een groot deel van dat enthousiasme kwijtraken. De kans is groot dat je voetbal helemaal niet meer belangrijk vindt en voor anderen kan dat moeilijk zijn om te begrijpen.”

Steeds verder achteruit

Astrid wordt uiteindelijk geopereerd en krijgt twee weken later te horen dat alles goed is. Iedereen is enorm blij en opgelucht en een periode van revalidatie breekt aan. “Dat ging eigenlijk erg goed. Samen met mijn moeder wandelde ik steeds een stukje verder tot ik op een dag opeens niet meer verder kon. Ik ging steeds verder achteruit en ook het vloeien begon opnieuw. Ik kon meteen in het ziekenhuis terecht en kreeg daar te horen dat de kanker weer was teruggekomen.”

Daarna ging alles heel snel: een operatie was niet meer mogelijk en de enige optie was bestraling. Artsen zetten alles op alles, niet alleen omdat Astrid toendertijd nog erg jong was, maar ook omdat haar zoontje net één jaar oud was. “Na drie bestralingen kwam ik terecht op de afdeling oncologie. Het ging helemaal niet goed met mij: ik kreeg last van diarree en had ongelofelijk veel pijn. Later kwamen artsen erachter dat ik aan het verbranden was door de bestralingen. Op een gegeven moment ging het zo slecht dat er zelfs bij mij gewaakt moest worden.”

‘Werken zat er voor mij niet meer in’

Gelukkig kwam Astrid er na deze moeilijke periode weer langzaam bovenop. Met veel hulp van haar vrienden en familie die de zorg voor haar en haar zoontje op zich namen, kon ze rustig herstellen. “De bestralingen hadden helaas een hoop kapotgemaakt in mijn darmen en blaas, waardoor ik daar nog veel jaren last van heb gehad. Werken zat er voor mij niet meer in. Ik bleef namelijk erg vermoeid en had helemaal geen conditie meer. Ik heb nog wel een tijdje gewerkt bij een reclamebureau, maar dat ging niet goed. Ik zat daar enorm vaak op het toilet en het verschilde per dag of het goed of slecht met mij ging. Het voelde erg naar dat ik mij zo vaak moest afmelden en dat ik mijn collega’s met mijn werk opzadelde. Daarom ben ik daar na anderhalf jaar weer mee gestopt.”

‘De stoma’s hebben mijn leven veranderd’

Twintig jaar lang is Astrid bijna alleen maar ziek. Ze krijgt last van ontstekingen en ligt elk jaar wel een aantal keer in het ziekenhuis. Maar dat veranderde nadat ze in 2012 een urostoma kreeg en het jaar daarop geopereerd werd voor een darmstoma. “Daarna ben ik eigenlijk heel snel weer opgeknapt. Het voelde zelfs een beetje alsof ik opnieuw geboren werd. Deze stoma’s hebben mijn leven positief veranderd, want ik kan veel meer dingen doen dan voorheen.”

‘Het is fijn om af en toe even mijn hart te kunnen luchten’

Hoewel Astrid zich lichamelijk goed voelt, heeft haar ziekte wel zijn sporen nagelaten. Daarom praat ze nog steeds iedere maand met een vriendin die haar coach is geworden. “We praten dan niet alleen over mijn ziekte, maar ook over alles wat daarbij is komen kijken. Het is enorm fijn om af en toe even mijn hart te kunnen luchten. Want hoewel het al best een tijd geleden is dat ik ziek was, heeft het wel even geduurd om alles een plekje te geven. Het heeft mij enorm geholpen om te blijven praten.”

‘Ik had er niet meer kunnen zijn’

Wel is Astrid nog vaak vermoeid door de behandelingen die ze heeft gehad en ook haar lichaam is door de kanker enorm veranderd. “Mijn lichaam heeft een enorme klap gehad: in mijn buik zit bijvoorbeeld veel littekenweefsel en mijn middenrif is aan een kant omhoog geschoven door alle operaties. Met deze veranderingen in mijn lichaam heb ik moeten leren leven. Zo moet je door kanker bijvoorbeeld je hele levensritme gaan vertragen. Toen ik wat jonger was, vond ik dat nog wel eens lastig. Tegen mijn specialist zei ik eens: ‘Ik zou toch zo graag nog eens wakker willen worden zoals ik mij voelde toen ik 19 was. Met de zon die heerlijk schijnt, de vogels die fluiten en dat heerlijke energieke gevoel.’ Maar nu ik wat ouder ben en wat meer rust heb gevonden kijk ik vooral naar wat wél kan. In het verleden blijven hangen heeft voor mij helemaal geen zin. Ik ben vooral heel blij met wat ik nu kan, want ik ben er twee keer zo slecht aan toe geweest, dat ik er ook niet meer had kunnen zijn.”

‘Wat er is gebeurd kan ik niet veranderen’

“Ik vind het vaak heel cliché om te zeggen, maar door mijn ziekte ben ik heel anders in het leven komen te staan,” vertelt Astrid. “Ik geniet veel meer van de kleine dingen, zoals een schouderklopje, een omhelzing of een fluitende vogel. Mensen zeggen wel eens: ‘moet je daar nou zo ziek voor worden?’ Maar het werkt wel zo. Je leven krijgt een andere invulling en alles wordt betrekkelijker. Ik ben heel positief ingesteld en vind het eigenlijk ook helemaal niet moeilijk om positief te blijven. Natuurlijk denk ik soms wel eens na over alles wat ik in die twintig jaar had kunnen doen, maar wat er allemaal met mij is gebeurd kan ik niet veranderen. Ik wil daarom extra genieten van de tijd die ik nu nog heb.”

#eensparklevoorjou

Speciaal voor Cancer Survivors Day heeft not-for-profitorganisatie Shit or Shine een website ontwikkeld waarop acties en initiatieven van verschillende organisaties te vinden zijn. Ook kun je daar unieke kaarten bestellen die je met een persoonlijke boodschap en een zakje Sparkle thee, kunt laten bezorgen bij iemand die een Sparkle-momentje verdient. Daarnaast kun je vandaag de hashtag #eensparklevoorjou gebruiken op social media om een golf aan positiviteit te verspreiden. Zo geven we vandaag met zijn allen wat extra aandacht aan alle cancer survivors.

Lisa MancheShit or Shine
Meer over

Op alle verhalen van Margriet rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@margriet.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden