Word abonnee

Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

Persoonlijk

Hans Schiffers: ‘Mijn moeder zei: ‘Hans wordt pas volwassen als ik dood ben”

hans-schiffers.jpg

Hun bond benauwde Arbeidsvitaminen-presentator Han Schiffers (61) weleens. Maar terugblikkend op hun leven met zijn moeder Riet prijst hij zich toch vooral gelukkig dat hij zo’n overvloed aan liefde heeft gekregen.

“Tegenover station Hilversum zat het café waar mijn moeder haar kinderjaren doorbracht. Ze werd op 12 september 1928 geboren als middelste van uiteindelijk drie dochters. In dat café deed ze haar sociale intelligentie op; ze hielp graag achter de bar en kletste met gasten. Toch had ze geen ambities in het caféleven. Ze is naar de huishoudschool gegaan en later, toen mijn zus en ik al waren geboren, gaan werken als verkoopster bij C&A.

Traditionele toekomst

Ik denk dat ze als tiener al een traditionele toekomst voor zich zag, met man en kinderen. Die man was nog een adolescent toen ze hem ontmoette. Hij runde sinds het overlijden van zijn vader diens kapperszaak. Mijn moeder kwam het arme gezin geregeld kleding brengen. Ze was altijd blij om ‘haar kappertje’ te zien.

Symbolisch

Zeven jaar verkering gingen er vooraf aan hun verloving en huwelijk. In die tijd werd er geknuffeld, maar meer niet. Mijn moeder was doodsbang om zwanger te worden. Achteraf keek ze met spijt terug dat ze zich zo preuts had opgesteld. Na hun trouwen konden ze al jong een klein huisje kopen. Op 2 mei 1960 werd ik geboren. Wat ik heb gehoord over de bevalling is symbolisch voor de relatie tussen mijn moeder en mij. Op vrijdagavond begonnen de weeën en pas op maandagavond ben ik geboren, nadat mijn vader heel hard ‘nu!’ heeft geroepen.” (lacht)

Loslaten

“Mijn moeder vond het verschrikkelijk om me te moeten loslaten, en dat is zo gebleven. Ik had een intense band met haar. Heel liefdevol, maar op momenten in mijn leven ook benauwend. Mijn vader moest haar vaak tot de orde roepen. Zo wilde ze niet dat ik als kind zelfstandig de weg overstak. Hij heeft een agent op de koffie gevraagd om haar uit te leggen dat ik dat best kon. Ik weet ook nog dat ik na mijn eerste dag op de kleuterschool mijn moeder zag staan en zó hard op haar afrende, dat ik dwars door een glazen deur beukte. Ik had alleen nog maar oog voor haar gehad! Mijn vader schamperde eens: ‘Je moeder en jij, dat is apenliefde.’ Zo van: dat is dierlijk. Ik vónd het ook heerlijk bij mijn moeder. De buurvrouw kwam veel langs en dan zaten ze te smoezen, terwijl ik op schoot zat of tekende en luisterde. Zelfs als puber zat ik het liefst binnen te tekenen. Ik was een wat zwaarmoedige laatbloeier, die opkeek tegen de jongens die al vriendinnetjes hadden. Pas veel later, toen ik een opleiding tot tekendocent volgde en op kamers ging, begon ik sociaal te worden, uit te gaan en kreeg ik verkering met een meisje.

Lees ook:

Annette: ‘Mijn moeder zag niet direct het voordeel van het feminisme’

Uit de kast

In die tijd, 1983, gingen mijn ouders uit elkaar. Mijn vader wilde graag meer avontuur, misschien iets proberen met een andere vrouw, maar voor mijn moeder was dat onbespreekbaar. Hij bekritiseerde haar gewicht, wat haar kwetste, en toen hij eenmaal aankondigde dat hij weg wilde gaan, donderde voor haar alles in elkaar.Ze vond steun in een werkgroep voor gescheiden vrouwen, maar begon zich ook meer aan mij en mijn zus vast te klampen. Ik kon haar niet echt bijstaan, want ik was net bij de radio begonnen en liep rond met een geheim. Mijn moeder zag dat er wat was en probeerde: ‘Óf je bent aan de drugs, óf je hebt een meisje zwanger gemaakt, óf je bent homoseksueel.’ Ik beaamde dat mijn geheim erbij zat en vroeg wat ze het ergst zou vinden. ‘Het mínst erg zou ik het vinden als je homo was,’ zei ze. Gelukkig maar, want dat was het.


Veel plezier

Ze werd daarna bijna méér homo dan ik!” (lacht) “Ze begon de ‘Gooische werkgroep voor ouders van homoseksuele kinderen’. Homoseksualiteit is aangeboren, was haar vaste overtuiging. Ze is veel mensen tot steun geweest, de Gaykrant heeft menig artikel over haar geschreven en Henk Krol heeft op haar uitvaart gesproken. Mijn vriend Rob leerde ik in 1989 kennen, we woonden na een paar weken al samen en zijn nog steeds bij elkaar. Mijn moeder vond het prachtig dat ik hem meenam, maar ook lastig om ‘haar plek’ af te staan. Rond die tijd presenteerde ik De baas van de week op Radio 3 en had ik mijn moeder voor de grap een spotje laten inspreken. Daar kwamen zo veel leuke reacties op dat we besloten haar tot sidekick in het programma te benoemen. We hebben in die twee jaar ontzettend veel plezier gehad.


Liefdevolle moeder

In januari 1995 kreeg mijn moeder darmkanker. Het werd een afschuwelijke strijd van iets meer dan een jaar. Ik heb in die tijd bewust tot me moeten laten doordringen dat ik niet met haar mee de dood in kon gaan. Mijn moeder zei toen: ‘Hans wordt pas volwassen als ik dood ben.’ Nu begrijp ik wat ze bedoelde: dit was het ultieme losmaken. Uiteindelijk koos ze zelf het moment om te sterven. Een vreselijke dag, maar ik heb het gevoel dat we in vrede afscheid hebben kunnen nemen. Ik heb het niet altijd makkelijk gevonden dat ze het stuur tussen ons tweeën zo stevig in handen had, maar ik heb toch vooral enorm geboft met zo’n lieve, humorvolle, warme moeder.”

Tekst: Bas Maliepaard. Fotografie: privébeeld.

Ook interessant