Nieuws

Spoedwet: wat verandert er en wat ga jij ervan merken?

spoedwet-wat-verandert-er-en-wat-ga-jij-ervan-merken.jpg

Waarschijnlijk heb je er al wel iets van meegekregen: de spoedwet. Maar wat houdt de wet nu precies in? En op welke manier zijn de gevolgen voor jou merkbaar? We zetten hier de belangrijkste punten op een rijtje.

Vrijdag wordt de spoedwet tijdens een hoorzitting in de Tweede Kamer besproken met verschillende experts. Want nog niet iedereen is overtuigd van de nieuwe wet en het leidt tot veel discussie…

Noodverordeningen

Sinds het coronavirus in Nederland de kop op stak, zijn er een aantal maatregelen genomen om verspreiding tegen te gaan. Omdat de overheid niet zomaar maatregelen mag nemen die tegen de grondwet ingaan, zijn deze maatregelen vastgelegd in de vorm van noodverordeningen. Deze zijn speciaal bedoeld voor crisissituaties en daarom van beperkte duur.

Spoedwet

De coronacrisis duurt langer dan toen verwacht werd. Daarom wil het kabinet graag de noodverordeningen vervangen door de ‘Tijdelijke wet maatregelen COVID-19’. In de volksmond wordt deze ook wel ‘spoedwet’ of ‘coronawet’ genoemd. In deze nieuwe wet kan bijvoorbeeld opgenomen worden dat mensen verplicht zijn anderhalve meter afstand te houden van elkaar en in het openbaar vervoer een mondkapje moeten dragen. De wet geldt in principe voor de duur van een half jaar, maar het is mogelijk deze met drie maanden te verlengen, of juist eerder op te heffen als deze maatregelen niet meer nodig zijn.

Lees ook:
Is anderhalve meter écht nodig? Experts geven antwoord op die vraag

De versie van de coronawet die in juli gepresenteerd werd, is een aangepaste versie van de wet die in juni voorgesteld werd. In de eerste versie stond dat de politie mocht controleren of er thuis wel genoeg afstand gehouden werd, maar dit is uit de wet geschrapt. Een groot deel van de kritiek ging hierover. Een ander punt waar veel over gediscussieerd is, gaat over de rol van de ministers Hugo de Jonge en Ferdinand Grapperhaus. Zij zouden de macht krijgen om zonder goedkeuring van het parlement wetten in te voeren. Zij moeten de volksvertegenwoordiging hier wel over informeren. Dit punt staat nog steeds in de nieuwe versie van de spoedwet.

Tegengeluid

Of de spoedwet ook daadwerkelijk in werking zal treden, is afhankelijk van het parlement. De wet moet namelijk eerst in beide kamers aangenomen worden. Het plan is dat dit in de aankomende maanden zal gaan gebeuren, maar nog niet alle kamerleden zijn het hiermee eens. Jesse Klaver van GroenLinks heeft bijvoorbeeld al eerder aangegeven tegen de wet te zijn zoals hij er nu ligt. Hij vindt het niet democratisch dat ministers wetten kunnen invoeren zonder toestemming van de volksvertegenwoordiging. Ook de PVV, SP, Forum voor Democratie en 50PLUS geven aan tegen de spoedwet te zijn.

Lees ook:
Zorg- en welzijnsmedewerkers slaan alarm over tweede coronagolf

Wat merk jij ervan?

Als die spoedwet ingevoerd wordt, wat zullen wij er dan van merken? Een belangrijk gevolg dat voor ons allemaal merkbaar zal zijn, is dat er in de wet opgenomen is dat mensen in de openbare ruimte gepaste afstand moeten houden. Het gaat hierbij niet om het passeren, maar om dichtbij elkaar staan voor een langere periode. Om welke afstand het zal gaan, moet nog bepaald worden. Minister de Jonge zal hierover in gesprek gaan met het RIVM en deze afstand later toevoegen. Het gaat hierbij alleen om afstanden buiten de deur. Personen uit hetzelfde gezin mogen buitenshuis wel bij elkaar in de buurt komen.

Nu denk je misschien dat dat maar weinig verschilt met hoe het nu is, en dat is ook wel zo. Alleen is het met de nieuwe spoedwet mogelijk dat dit voor negen maanden geldt én zou het om een andere afstand kunnen gaan dan de anderhalve meter afstand die nu geldt. Wanneer je dit niet doet kun je een boete krijgen, maar de nieuwe wet zorgt er wel voor dat dat niet direct op je strafblad komt.

Democratische veranderingen

Dus concreet: de meeste regels die nu gelden zullen hetzelfde blijven. Beslissingen over het dragen van mondkapjes, het afschaffen van evenementen en het verbieden van groepsvormingen gelden nog steeds, alleen zullen ze nu door iemand anders ingevoerd worden. De veranderingen hebben meer impact op ons democratische stelsel dan op onszelf.

Bron | Rijksoverheid, Eerstekamer, NU.nl, Trouw, NRC Handelsblad, de Volkskrant
Beeld | iStock

Yeah, Margriet is genomineerd voor Website van het Jaar 2020!
Help jij ons winnen? Stem dan snel

Ook interessant