Reizen

Lapland: een wit sprookje dat je moet hebben beleefd

023.jpg

Lapland is magisch. Als een wit sprookje dat je ooit moet hebben beleefd. Dat zeggen alle verhalen en alle foto’s. Na een paar dagen in de sneeuw blijkt waarom.

Het is de gedempte stilte om je heen als je tot aan je liezen in de sneeuw staat. Het sprookjesachtige licht dat de witte bomen goudkleurig doet lijken. En de vederlichte droge sneeuwvlokken die als een donsje op je neus vallen, in de vorm van een echte kristal. Maar de magie zit hem ook in de gemeenschappelijke hoop op een glimp van het noorderlicht. Het witte decor van Lapland zorgt gewoon voor een continu euforisch gevoel, dat zelfs na thuiskomst maar langzaam wegebt. Dit alles maakt de kou, zo ongeveer -20 ºC als wij er in februari zijn, heel draaglijk. Dankzij het landklimaat is de lucht namelijk droger dan in Nederland, waardoor de gevoelstemperatuur een stuk aangenamer is dan de vochtige kou die we hier kennen.

Wonderland

De eerste oh’s en ah’s zijn al te horen zodra het vliegtuig de landing op het winterse vliegveld van Kittilä inzet. Beneden ons een ongerepte, zachte witte wereld. Die je vervolgens met een ijzige witte bries in je gezicht slaat als de vliegtuigdeuren openen. Maar de verwondering blijft. In het wit gehuld is de met dennenbomen geflankeerde weg van en naar het vliegveld al een attractie op zich. De rust spreekt boekdelen. Hoewel de streek Lapland zo’n 388.350 vierkante kilometer beslaat, bijna 9,5 keer zo groot als Nederland, wonen er tien keer minder mensen. Er leven meer rendieren dan mensen.

 

Op avontuur

Ondanks de iets aangenamere droge kou, red je het niet met een basis wintersportpak als je op safari gaat per sneeuwscooter. Dus hullen we ons in een dikke overall met wollen wanten. De tocht is ijzig, maar met een verwarmd stuur is de kou goed te trotseren. Hierbij doet de enorme stoot adrenaline natuurlijk ook wonderen, al moet de passagier achterop bij aankomst even ontdooien. Glijdend door het oneindige landschap dat door een laagstaande zon wordt bestreken, lijkt het of de wereld stil staat als we de motor uitzetten. De vogels zijn naar het zuiden getrokken, de sneeuw absorbeert het geluid. Of we ons op een andere planeet bevinden waar hectiek niet bestaat. Ultieme rust.

Terug in de tijd

De bestemming: een rendierboerderij van de Sami. De Sami zijn de enige oorspronkelijke inwoners van Europa en horen dus thuis in het rijtje van indianen en Maori. Ze zijn de erfgenamen van het vijfduizend jaar oude volk van Lapland en hebben een eigen cultuur en eigen talen, afhankelijk van het gebied in een van de vier landen. Hun kuddes rendieren worden inmiddels met sneeuwscooters en quads gehoed. Maar net als eeuwen geleden trekken ze nog altijd de sleden, leveren melk, vlees en huiden. Toch wonen de Sami inmiddels als ieder ander in de omgeving, hun leven is met behoud van tradities gemoderniseerd. Ook wij zijn inmiddels een bron van inkomsten als we rozig lunchen op de boerderij: rendiersoep, reepjes rendiervlees met cranberry’s en aardappelpuree in een houten kom.

Hoopvolle nachten

Zodra het donker wordt loopt de spanning op. Gaan we het noorderlicht zien? Het is de wens van iedere bezoeker aan Lapland. Het zogenaamde Aurora Borealis is een natuurverschijnsel dat zich in de wintermaanden rondom de poolcirkel laat zien. De groene dansende flarden licht zijn uitsluitend zichtbaar als de nacht helder is en er weinig kunstlicht in de omgeving is. Het ontstaat door explosies op de zon, waardoor zogeheten zonnewinden ontstaan die als deeltjes in onze dampkring komen en groen oplichten. De kans om het unieke spektakel te zien is doorgaans groot en in vrijwel elk hotel en restaurant en elke bed-and breakfast bestaat er een alarmdienst: zodra het noorderlicht te zien is, gaat er een bel of word je gewekt. Voor ons blijft het licht der lichten helaas uit, maar dat is meteen wel de beste reden om nog eens terug te gaan voor dit ‘once in a lifetime’-spektakel.

Wandelen

De indrukwekkendste stilte is te horen tijdens een winterwandeling. Geen ellenlange tocht, want zelfs op ‘rackets’ verdwijnen je enkels nog in de gegarandeerde meters sneeuw. Best intensief dus. Gelukkig hoeft de extra dikke overall daarom niet aan. Drie lagen wintersportkleding blijft wel het minimum, al is het aan te raden om dan niet al te veel fototijd te nemen, want de kou is overal. We verwonderen ons over de zwaarbeladen bomen en de rendiersporen in de sneeuw. Neem vooral een thermoskan koffie, thee of een sterker drankje mee en vergaap je al drinkend aan de uitzichten. Anders dan tijdens een afdaling op een skipiste overheerst de prettige en typerende verlatenheid.

Dosis daglicht

In tegenstelling tot wat veel mensen denken, blijft het in de winter niet hele dagen donker in Lapland. De streek ligt zó dicht bij de poolstreken, dat de winters er lang en ijzig koud zijn, maar de zon laat zich ook zien. Als hij in december en januari niet boven de horizon uit komt, weerkaatst het licht ervan wel in de sneeuw. In februari stijgt de zon alweer boven de horizon uit, al is dat niet eens halverwege 12.00 uur. Vanaf eind februari is het al langer licht in Lapland dan op dat moment in Nederland.

Op het Lapse menu

Net als alle andere Scandinaviërs houden de locals van puur en eerlijk eten. Liefst rechtstreeks uit de natuur. Daar zijn alle mogelijkheden voor: rendiervlees, wilde zalm en bessen. Alles eenvoudig bereid, maar vol van smaak. Met als meest bekende gerecht Poronpaisti: gebraden rendiervlees met aardappel(puree), zure poolbessen en augurk.

Tekst | Barbara Natzijl
Fotografie | Margriet Hoekstra.

Artikelen van Margriet.nl ontvangen in je mailbox? Schrijf je in op margriet.nl/nieuwsbrief

Ook interessant