Blue Monday: feit of fabel? Beeld Getty Images/iStockphoto
Beeld Getty Images/iStockphoto

PREMIUM

Blue Monday: feit of fabel? Dit vertelt een psycholoog over de deprimerendste dag van het jaar

Elke derde maandag van januari is het Blue Monday: naar men zegt de deprimerendste dag van het jaar. Op deze dag zouden we ons het somberst voelen. Maar is dat wel zo? En wat kun je doen om je in januari wat prettiger te voelen? We spraken erover met gelukspsycholoog Josje Smeets.

In 2005 bedacht de Britse psycholoog Cliff Arnall de term Blue Monday. Deze sombere dag valt elk jaar in de derde week van januari, omdat je volgens Arnall tegen die tijd je goede voornemens waarschijnlijk hebt losgelaten en vakanties nog ver weg lijken. Bovendien zijn de dagen dan nog donker én is maandag voor velen de eerste dag van de werkweek.

Blue Monday: feit of fabel?

Volgens gelukspsycholoog Josje Smeets is Blue Monday een fabel. “De dag is ooit bedacht als marketingtruc van een reisorganisatie die meer reizen wilde verkopen. De aspecten van Arnalls formule kloppen wel: het is somber weer in januari en het duurt nog lang voordat de zomervakantie aanbreekt. Bovendien kunnen we neerslachtig worden als we weinig daglicht zien en er nauwelijks iets in het verschiet ligt. Dat is in januari nu eenmaal eerder het geval dan bijvoorbeeld in juni. Ook klopt het dat goede voornemens vaak na een paar weken al in de prullenbak liggen. Al deze feiten hebben invloed op je humeur, maar dat al die gevoelens precies samenkomen op de derde maandag van januari, dát klopt niet.”

Dit maakt januari zo deprimerend

Toch komt de theorie niet helemaal uit de lucht vallen. Het klopt dat je je in januari somberder kan voelen dan in december. “December heeft een aantal geluksbevorderaars: we maken serotonine aan bij sociale verbinding, zoals tijdens de feestdagen. Sinterklaas, Kerstmis en oud en nieuw kunnen je afleiden van sombere gevoelens. In januari heb je die afleiding veel minder en daardoor val je in een gat. Mijn advies zou daarom zijn om die sociale contacten óók in januari te blijven opzoeken.”

Gelukspycholoog Josje Smeets. Beeld Josje Smeets
Beeld Josje Smeets

Tips bij sombere gevoelens in de winter

Dat betekent volgens Smeets niet dat ze je adviseert januari feestend door te brengen. “Je kunt ook met iemand gaan wandelen, uit eten gaan of samen naar de film. In januari doen velen het wat rustiger aan en plannen minder afspraken. Terwijl juist dat sociale contact je zo blij kan maken.”

Ook een gebrek aan voldoende daglicht heeft grote invloed op je gemoedstoestand. Bij een gebrek aan daglicht ligt zelfs een depressie op de loer, aldus Smeets. Het daarom belangrijk om elke dag minstens één uur daglicht tot je te nemen en naar naar buiten te gaan, het liefst zo vroeg mogelijk in de ochtend. “Hoe vroeger je daglicht meepakt, hoe beter. Er zit dan de grootste hoeveelheid blauw licht in de lucht, waardoor je meer serotonine aanmaakt. Misschien merk je in de winter dat je je in het weekend beter voelt dan door de week. Dan komt waarschijnlijk niet zozeer doordat je dan vrij bent, maar eerder doordat je dan meer tijd hebt om daglicht tot je te nemen.”

Stel jezelf doelen

Jezelf continu kleine doelen stellen helpt ook om je fijner te voelen in januari. “Maak zo'n doel niet te groot,” adviseert Smeets. “Wil je vijftien kilo afvallen? Begin eerst maar eens met tien procent van dat doel. Dan wordt het behapbaar. Lukt dat? Probeer daarna nog een kilo af te vallen. Op die manier zorg je voor veel succesmomenten. Als je elke dag bezig bent om je doel te behalen, heb je iets in het verschiet en voel je je gelukkiger dan wanneer je dat niet doet. Een behapbaar doel boost je zelfvertrouwen en leidt je af van alles wat minder leuk is in januari.”

In het kort kun je sombere gevoelens in december zó het best tegengaan:

  • Zoek sociale verbinding, dan maak je geluksstofjes aan.
  • Ga elk dag minstens een uur naar buiten, het liefst vlak nadat het licht wordt.
  • Stel jezelf kleine doelen om naartoe te leven.
  • Ga vrijwilligerswerk doen: iets belangeloos doen voor een ander maakt je gelukkiger. Heb je daar geen tijd voor? Help dan een keer de buurvrouw die slecht ter been is met haar boodschappen.
  • Doe iets creatiefs, zoals schilderen of muziek maken. Alle hersengebieden worden dan tegelijkertijd actief waardoor je serotonine aanmaakt.
Saskia WinkensGetty Images/iStockphoto

Op alle verhalen van Margriet rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@margriet.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden