Relatietherapie: ‘Ze laat me voortdurend voelen dat ik op elk gebied faal’

Deel dit artikel:

Pinterest

Toen hun twee zoons klein waren, besloten Floor (48) en Filip (50) dat hij thuis zou blijven. Maar in die rol kon hij het nooit echt goed doen, in Floors ogen. “Floor laat me continu voelen dat zij de kostwinner is en dat ik op elk gebied faal. Voor straf moet ik nu solliciteren en wil zij de boel thuis komen redden.”

Verhaal uit de praktijk van psycholoog en relatietherapeut Annette Heffels

Geleidelijk aan heeft Floor het gevoel gekregen dat Filip het maar makkelijk had, in vergelijking met haar…

‘Ik was de belangrijkste kostwinner’

‘‘Ik vind dat Filip weer een baan moet zoeken,” zegt Floor. “Dat is toch niet zo’n vreemd verzoek. Voor de kinderen is het inmiddels niet meer nodig om steeds thuis te zijn als zij uit school komen. Toen Pepijn geboren werd, leek het een goed besluit dat ik fulltime zou gaan werken en dat Filip thuis zou blijven bij de kinderen. Ik was de belangrijkste kostwinner en hij zat op dat moment moeilijk in zijn baan. Er speelde een conflict met zijn baas, ze waren echt op zoek naar een reden om van hem af te komen.’’

‘Ik heb geaccepteerd dat Filip andere ideeën had over het schoonhouden en opruimen van het huis’

‘‘Toen de jongens klein waren, was het natuurlijk heel fijn dat we geen opvang hoefden. Met Tom, de oudste, hadden we wel die onrust ervaren van haasten en stress, omdat we hem op tijd moesten ophalen van de crèche. De bedoeling was natuurlijk dat Filip, omdat hij de hele dag thuis was, ook het huishouden en de was zou doen, maar dat is helaas nooit echt gelukt. We hebben daar een tijdlang ruzie over gemaakt, maar uiteindelijk ben ik daarmee opgehouden en heb ik geaccepteerd dat Filip andere ideeën had dan ik over het schoonhouden en opruimen van het huis en dat hij het niet voor elkaar kreeg om dat te doen met twee kleine kinderen om hem heen. Dus heb ik betaalde hulp ingehuurd die twee keer per week echt schoonmaakte. Verder deed ik de was en het opruimen van de puinhoop in huis en in de keuken als ik thuiskwam van mijn werk.’’

‘De hele dag alleen maar thuis zitten leek me op den duur ook niet bevredigend’

‘‘Toen de kinderen op de basisschool zaten heb ik nog wel een poging gedaan om onze taakverdeling wat eerlijker te maken, maar dat leverde weer alleen maar ellende op. Mijn idee was dat Filip nu meer tijd over had, omdat de kinderen een aantal uren per dag op school zaten, maar volgens hem was hij nog steeds vreselijk druk met halen en brengen naar school en naar hun sportclubjes. Bovendien was hij toen met een opleiding begonnen, wat ik toejuichte, want de hele dag alleen maar thuis zitten leek me op den duur ook niet bevredigend. Bovendien zei hij dat hij daardoor weer makkelijker een baan zou krijgen, later. ’’

‘Ik wil meer thuis bij de kinderen zijn’

‘‘Alleen heeft hij die opleiding nooit afgemaakt en over een baan zoeken hoorde ik hem niet meer. Want hij was trainer op de hockeyclub van de jongens en verbouwde eindeloos het huis. Dus heb ik gezegd dat ik wilde dat hij weer ging solliciteren. Een belangrijke reden daarvoor is dat ik minder uren wil gaan werken. Ik wil meer thuis bij de kinderen zijn. Tussen Filip en vooral Pepijn zijn er steeds meer conflicten vooral over school en huiswerk. Ik wil hen zelf begeleiden in die belangrijke middelbare schoolperiode.’’

‘Ze zegt er nog net niet bij dat ik daar te stom voor was’

‘‘Ik weet niet of ze het opzettelijk doet,’’ zegt Filip, ‘‘of dat ze er gewoon geen idee van heeft, hoe kwetsend het is wat ze zegt. Ze laat me voortdurend voelen dat zij de kostwinner is en dat ik op ieder gebied faal. Niet alleen breng ik geen geld binnen, maar ik doe het ook niet goed met de kinderen en het huis is een puinhoop. Zodat zij na een hele dag gesloofd te hebben op haar werk, thuis ook nog meteen aan de slag moet. Mijn studie heb ik ook niet eens afgemaakt. Ze zegt er nog net niet bij dat ik daar te stom voor was.’’

‘Mijn plan is om weer opnieuw een opleiding te volgen’

‘‘Dus voor straf moet ik nu gaan solliciteren. Ze kijkt de vacatures voor me na en zoekt dan dingen voor me uit waarop ik moet reageren. Volgens haar moet ik het middelbaar onderwijs in, want daar zitten ze te springen om mensen. Dat kan zijn, in het westen van het land, maar niet in onze regio. Bovendien heb ik daar helemaal geen opleiding of ervaring daarin en zitten ze echt niet te wachten op iemand die bijna vijftien jaar niet op de arbeidsmarkt is geweest. Dus mijn plan is om weer opnieuw een opleiding te volgen. Dit keer niet thuis, schriftelijk, maar gewoon een HBO-opleiding, parttime, op het gebied van IT.  Ik ben me nog aan het oriënteren op de mogelijkheden.’’

‘Het moest allemaal op haar manier en anders was het niet goed’

‘‘Het kwam Floor goed uit dat ik indertijd stopte met werken, zodat zij vol voor haar carrière kon gaan. Ik heb daar nooit enige waardering voor gekregen. Integendeel. Ik had dan wel de zorg voor alles thuis, maar Floor bleef zich overal mee bemoeien. Het moest allemaal op haar manier en anders was het niet goed. Voor haar was het onbegrijpelijk dat er nog wat speelgoed rondslingerde, als ze thuiskwam van haar werk. Dat ze dan wel zo kon aanschuiven aan tafel omdat ik de maaltijd klaar had, ondanks twee kleine kinderen om me heen die ook aandacht vroegen en die ik in de gaten moest houden, dat was heel gewoon.’’

‘Zij kon niet rustig gaan zitten, als niet alles schoon en opgeruimd was’

‘‘Vervolgens kreeg ik commentaar omdat ze nog niet gedoucht waren en dat de keuken niet was opgeruimd en dat er nog was op een stapeltje lag in de kinderkamer. Als ik vervolgens zei dat ik dat de volgende dag in alle rust kon doen dan was dat in haar ogen ook niet goed. Want zij kon niet rustig gaan zitten, als niet alles schoon en opgeruimd was. Voor mij hoefde ze echt niet die huishoudelijke dingen te doen. Ik wilde dat best overnemen, maar dan wel op mijn manier.’’

‘Zij hoeft echt niet de boel te komen redden thuis’

‘‘Nu de kinderen zelfstandiger zijn, wil ze plotseling hun huiswerkbegeleiding van mij over nemen en moet ik weer gaan werken zodat zij er voor de kinderen kan zijn. Alsof ik er niet voor ze ben. Natuurlijk botsen we af en toe, het zijn pubers. Maar ze doen het verder goed, op school en daarbuiten. Dus zij hoeft echt niet de boel te komen redden thuis.’’

‘Ze heeft het gevoel dat ze er te weinig is geweest voor haar kinderen’

Al snel in de therapie wordt duidelijk dat Floor al besloten heeft om te stoppen met de relatie. Ze zegt de relatie als te ongelijkwaardig te ervaren en geen respect meer te hebben voor Filip. Ze voelt zich uitgeput en overwerkt. Doordat het op haar werk en thuis niet goed loopt, naar haar gevoel, is ze de balans gaan opmaken van haar leven tot nu toe. Ze heeft het gevoel dat ze te veel tijd heeft besteed aan haar werk en dat ze er te weinig is geweest voor haar kinderen. Ze realiseert zich dat de jongens over een paar jaar uit huis zullen zijn en dat ze dan veel van hun ontwikkeling heeft gemist. Het gaat zeker niet slecht met de kinderen, maar het feit dat met name Pepijn stevig pubert, geeft haar het gevoel dat ze moet ingrijpen en dat ze dit niet kan overlaten aan Filip.

‘Het heeft hun relatie veranderd’

Hoewel de taakverdeling waarin zij kostwinner is en hij thuis voor de kinderen zorgt hun gezamenlijke besluit was, bleek het in de praktijk toch niet zo eenvoudig. Het heeft hun relatie veranderd. Mogelijk heeft altijd al enigszins meegespeeld dat Floor een universitaire opleiding had en succesvol was in haar werk, terwijl Filip zijn opleiding niet had afgemaakt en ‘voorlopig’ was gaan werken op een administratiekantoor.

‘Het bleek toch niet zo eenvoudig’

Hoewel hun omgeving en de moeders op school van de jongens het stoer vonden dat Filip en Floor de traditionele rollen hadden omgewisseld, bleek het toch niet zo eenvoudig om daarmee ook afstand te doen van de opvattingen over de rol van een man en een vrouw waarin zij waren opgevoed. Floor voelde zich altijd enigszins schuldig voor haar afwezigheid thuis. Filip geneerde zich diep van binnen om, vooral tegen andere mannen, te zeggen dat hij geen baan en geen carrière had.

 ‘Minachting is dodelijk in een relatie’

Geleidelijk aan heeft Floor het gevoel gekregen dat de verantwoordelijkheden in hun huwelijk te ongelijk verdeeld waren en dat Filip het maar makkelijk had in vergelijking met haar. Filip miste waardering voor wat hij deed. Hij voelde haar kritiek die geleidelijk aan overging in disrespect en zelfs minachting omdat hij zo weinig ambitie toonde en in haar ogen eigenlijk lui was. Minachting, al dan niet terecht, is dodelijk in een relatie.

‘Ik ben dus nog steeds voor iedereen en alles verantwoordelijk’

Nadat Floor haar besluit heeft meegedeeld, ontstaat er een heftige strijd over het huis en over geld. Filip eist alimentatie van Floor en die wordt ook toegewezen, ondanks het feit dat zij argumenteert dat hij best kan werken en dat zij nu de zorg voor de zoons op zich neemt. De twee jongens blijven met hun moeder in het huis wonen, dat hun vader niet kan betalen. Filip zoekt woonruimte in de buurt, zodat hij hen regelmatig kan blijven zien. Hij heeft snel daarna een nieuwe relatie en Floor werkt nog steeds fulltime, omdat ze voorlopig alimentatie moet betalen. “Ik ben dus nog steeds voor iedereen en alles verantwoordelijk,” concludeert ze bitter.’

“Zou je terug willen?” vraag ik. Maar dat kan niet meer en wil ze dus ook niet.

Tekst: Anette Heffels
Beeld: iStock

Dit artikel verscheen eerder in Margriet 2019-11. Je kunt deze editie nabestellen via magazine.nl.