Nog nooit verteld: ‘Ik word gek van m’n schoonmoeder’

Deel dit artikel:

De schoonmoeder van Sonja is een enorme bemoeial en weet altijd alles beter. Nu haar man wil dat zij in hun tuinhuisje komt wonen, is voor Sonja de maat vol.

“Ik weet nog goed hoe de eerste ontmoeting met mijn schoonmoeder verliep. Ik was behoorlijk nerveus – ik wist dat Johan, toen nog mijn vriend, nu mijn man – een nauwe band met haar had en veel waarde aan haar mening zou hechten. Ik had het gevoel dat ik zou worden gekeurd. Ik had me zorgvuldig gekleed en mijn haar zat perfect. Ik had al weken alle kranten doorgespit, omdat zij erg van de actualiteiten is. Ik had me zelfs extra verdiept in het beroep van mijn vader, zodat ik daar uitgebreid over kon
vertellen. Gelukkig liep de ontmoeting goed. Ze mocht me wel, was mijn indruk. Ze lachte om mijn ingestudeerde grapjes. En toen we vertrokken kreeg ik een complimentje over mijn jurk. ‘Dat ging prima hè,’ zei Johan, op weg naar huis, duidelijk opgelucht. Ik knikte, was blij dat ik goedgekeurd leek. Ik durfde niet te zeggen dat ik het niet echt gezellig had gevonden. 
Ik vond zijn moeder dominant. Ze was betuttelend jegens Johan en naar mij was ze betweterig. Maar ik beet nog liever mijn tong af dan dat ik er wat over zei. Johan had alleen zijn moeder nog; en andersom. Johans vader is overleden toen Johan nog maar vier was. Hij had een oudere broer, die op zijn zestiende bij een brommerongeluk om het leven was gekomen. Een droevige familiegeschiedenis en ik 
kon me goed voorstellen dat Johans moeder bezorgd was over haar enig overgebleven zoon. Daarom was ik blij dat ik voor dit examen was geslaagd. Mijn eigen indruk vond ik minder 
belangrijk. Dat zou in de loop van de jaren vast beter worden.”

Scherpe tong
“Dat was een misvatting. Ik merkte dat ik altijd voor haar op mijn hoede moest zijn. Want achter haar lachende gezicht bleek een scherpe tong te schuilen, die mij graag wees op dingen die ik niet goed deed. Zo vond ze dat ik mijn kinderen te veel verwende. En in haar ogen was het belachelijk dat Johan thuis een hoop deed, naast zijn fulltimebaan. Dat ook ík vier dagen per week werkte, maakte voor haar niet uit. Dat Johan er zelf op stond om van alles te doen, wist ze niet. Ik heb dat nooit gezegd, vond dat de taak van Johan. Maar hij is altijd onderdanig aan zijn moeder gebleven. Ging nooit tegen haar in, kwam nooit in opstand. Het leek wel of hij haar minder mooie kanten niet wilde zien. Het stoorde me dat hij gedurende ons hele huwelijk eens per week in zijn eentje bij haar ging eten. Ook toen wij al een gezin hadden met drie kinderen. Ik vond het eerlijk gezegd niet helemaal gezond, hoe hecht zij waren. Natuurlijk sneed ik dat weleens voorzichtig aan, maar Johan reageerde dan zó gepikeerd, dat ik het maar weer liet. In elk huwelijk is wel iets en verder ging het goed 
tussen ons. Als ik er maar niet te veel last van had, vond ik het wel best. 
En eerlijk is eerlijk, ze was een lieve, hartelijke en attente oma voor onze kinderen.”

Niet te dichtbij
“Toch ben ik altijd blij geweest dat 
we op een klein uur rijden van haar vandaan woonden. Niet alleen omdat dat zij daardoor niet telkens bij ons kwam aanwaaien, maar ook gevoelsmatig. Zo kwam ze letterlijk en figuurlijk niet te dichtbij. Daardoor lukte het mij om zo hartelijk mogelijk te doen als ze er was. Het was zelfs míjn idee om ons tuinhuis tot logeerverblijf te verbouwen, zodat ze zo nu en dan kon blijven slapen. Met kerst bijvoorbeeld, of met Moederdag – 
die dag hebben wij nooit met ons gezin alleen gevierd, Johans moeder was er altijd bij. Dat stak weleens. Toch dacht ik dan ook weer: een relatie is geven en nemen. Niet 
zeuren, het is zoals het is.

Maar de recente plannen van Johan 
en zijn moeder zorgen voor slapeloze nachten. Onlangs heeft een buurvrouw van Johans moeder haar heup gebroken. Van het ene op het andere moment was ze totaal afhankelijk. Hoewel Johans moeder nog heel fit is voor haar 74 jaar, heeft dat haar aan het denken gezet. En Johan ook. 
Ze hebben samen bedacht dat we ons tuinhuisje wel kunnen uitbreiden. 
We kunnen er een keuken aanbouwen. Een douche plaatsen. Dan zou het een prima plek zijn voor zijn moeder, om er te wonen. Op amper tien meter afstand van ons huis.”

Even aanwippen
“Wat Johan en zijn moeder een pracht idee vinden, is voor mij een nachtmerrie. Mijn schoonmoeder zo dicht in mijn buurt, dag in dag uit, ik moet er niet aan denken. Ik heb veel voor Johan over maar niet zó veel. 
Ik zie al voor me hoe zij elke dag bij ons binnen wandelt om in de pannen te kijken. Commentaar geeft. Mee-eet. Bij ons televisie blijft kijken. Johan zegt dat ze op zichzelf is, maar daar geloof ik niets van; wat andere mensen betreft is ze op zichzelf, maar ik weet zeker dat ze het liefst zo veel mogelijk bij Johan zal willen zijn. ‘Dan ga ik toch naar háár toe,’ verdedigt hij zich als ik dat zeg. Alsof het een leuk vooruitzicht is dat hij avond aan avond bij haar zal aanwippen. Volgens hem overdrijf ik, maar dat is helemaal niet zo. Het zal erop neerkomen dat ze een gezinslid wordt. En daar moet ik niet aan denken. Niet nu onze jongste nog thuis woont, maar ook niet als Johan en ik straks samen zijn. Ik had me er juist op verheugd om onze vrijheid weer te krijgen, mooie reizen te maken. Maar dan wel zonder commentaar van Johans moeder en zonder dat zij in onze woonkamer zit als we thuiskomen. Of erger nog: met ons mee wil. Ik betaal nu de prijs voor het feit dat ik altijd mijn mond heb gehouden. Johan is erg verbaasd over mijn felheid over zijn plannen en hierdoor staan we vaak tegenover elkaar. Ik heb geen idee hoe dit afloopt. Maar ik ben vastbesloten dit keer niet aan het kortste eind te trekken.”

Interview | Lydia van der Weide
Beeld| iStock

De namen in deze tekst zijn vanwege 
privacyredenen gefingeerd. Ook (anoniem) een geheim delen? 
Er wordt integer en vertrouwelijk met je 
bericht omgegaan. Mail naar Lydia van 
der Weide: redactie@margriet.nl.

Dit interview stond in Margriet 2018-13. 

Artikelen van Margriet.nl ontvangen in je mailbox? Schrijf je in op margriet.nl/nieuwsbrief.