Nog nooit verteld: ‘Ik heb mijn dochters jeugd verpest’

Deel dit artikel:

Ingrid (62) heeft sinds kort weer contact met haar dochter, die haar lang niet wilde zien. Ze wist heel goed waarom, al was ze daar tegen haar omgeving niet open over. “Dankzij haar stiefvader had ze toch een leuke jeugd gehad, zei ze.”

“Vier maanden geleden vond ik een geboortekaartje op mijn deurmat. ‘Tijn is geboren,’ stond er, in grote, vrolijke letters. Ik kon mijn tranen niet bedwingen. Mijn derde kleinkind. Het derde kind waar ik pas van hoorde nu het geboren was. Net als de vorige keren was ik vast niet welkom op kraamvisite.”

Sorry

“Toen was er niet gereageerd om mijn felicitatiekaarten, en op de vraag of ik alsjeblieft langs mocht komen. Ik was bang dat ik die klap niet nogmaals aan zou kunnen en nam me bokkig voor om dit keer niets te laten horen.

Een paar dagen later kocht ik tóch een kaart. Er stond geen ‘gefeliciteerd’ op, maar ‘sorry’. Ik wist dat als ik mijn nieuwe kleinkind ooit zou willen zien, ik niet langer moest doen alsof mijn neus bloedde. Nee, als ik enige kans wilde maken, moest ik toegeven dat ik fout was geweest vroeger. Hoe confronterend ik dat ook vond.”

Gepest

“Ik heb één dochter: Lara. Ze is nu vijfendertig. Wat was ze welkom bij mij en mijn man. Dat het niet lukte om meer kinderen te krijgen, was niet erg. Lara was genoeg, ze was het middelpunt van ons bestaan. Toen ze zeven was, werd mijn man ziek. Hij overleed binnen enkele weken. Het ging zo snel dat ik het nauwelijks kon bevatten.

Wezenloos zat ik hele dagen op de bank. Voor Lara zorgen viel me zwaar. Ik kwam ’s ochtends mijn bed niet uit en ze kwam vaak te laat op school. Er was een periode dat ze er slonzig bij liep. Toen haar juf me vertelde dat ze daarmee gepest werd wist ik mezelf iets te herpakken. Ik besefte dat ik door moest voor mijn dochter. Er kwam weer een beetje structuur, al was het op de automatische piloot.”

Drank probleem

“Om mezelf op de been te houden schonk ik regelmatig een wijntje in als Lara sliep. Bij een tweede begon ik dan een beetje te ontspannen. Ik dronk door tot ik versuft in bed belandde en de wekker de volgende ochtend veel te vroeg ging. Door de alcohol werd het leven weer dragelijk voor me, maar ik werd er geen leukere moeder op.”

Kwaad om niets

“’s Ochtends was ik chagrijnig. Lara voelde dat haarfijn aan: ze was dan heel stilletjes. Ze wist dat ik, als ze bijvoorbeeld een glas melk omgooide, buitenproportioneel kon uitvallen. Wanneer ze uit school kwam, was ik net wat hersteld. Dan deden we wel leuke dingen samen. Tot ik steeds eerder begon te drinken. Niet zoveel dat ik echt dronken was. Maar wel genoeg om er een kort lontje van te krijgen.

Soms werd ik kwaad om niets. En daar was Lara de dupe van. Ik weet dat ik soms te ver ging met dingen die ik zei. Er vielen ook weleens klappen. Als Lara in bed lag zat ik vaak beschaamd op de bank. Dan dacht ik aan mijn man; als hij dít had gezien..! Om deze gedachten te verdrijven nam ik maar weer een wijntje.”

Goede band

”Dit negatieve patroon is pas gestopt toen ik na twee jaar een nieuwe partner vond. Die bracht rust in mijn leven. Hij werd een lieve stiefvader voor Lara. Zijn komst deed ons beiden goed. Hoewel ik nog wel eens met gêne terugdacht aan de periode dat ik mijn spanningen zo afreageerde op Lara, stopte ik dergelijke herinneringen liever weg. Het was voorbij, en gelukkig was er geen schade ontstaan: onze band was best goed, ook toen ze uit huis was kwam ze vaak op bezoek en dan was het altijd gezellig.”

Opgekropte woede

”Lara was vijfentwintig toen haar stiefvader me verliet. Ik was er kapot van en verwachtte dat Lara mij zou steunen. Maar ze kwam weinig langs, terwijl ze wel veel contact onderhield met haar voormalige stiefvader. Ik vond dat onbegrijpelijk en zei er een keer wat over. Toen volgde er zo’n uitbarsting dat ik niet wist wat me overkwam.

Het bleek dat ze al jaren met opgekropte woede jegens mij rondliep. Dankzij haar stiefvader had ze toch een leuke jeugd gehad, zei ze. Als ze het van mij had moeten hebben, was alles heel anders gelopen. Ik had haar een hoop trauma’s bezorgd. Wist ik dat wel, of verborg ik mij nog altijd achter zelfmedelijden?”

Oude koeien

”Ik schrok verschrikkelijk van haar uitbarsting. En op dat moment voelde het ook onterecht en gemeen. Ik zat al zo in de put. Moest zij nu echt met allemaal oude koeien aan komen zetten? Ik had alleen maar het beste van de situatie willen maken toen, en tja, als dat niet perfect was geweest, dan was dat ook niet mijn schuld.”

Nauwelijks contact

”Het was de laatste keer dat ik Lara zag. Ze reageerde nergens meer op en via mijn ex liet ze weten dat ze geen contact meer wilde. Wat was ik verbolgen. Al wist ik ergens best dat Lara een punt had, ik kon er nog geen verantwoordelijkheid voor nemen. Ik voelde me alleen maar boos en onbegrepen.

Het heeft tien jaar geduurd voordat ik mijn koppigheid kon laten varen. Jaren waarin ik vaak tegen mensen uitte hoe verraden ik me voelde door mijn dochter. Hoe kon ze me zo buitensluiten? Ik was toch haar moeder? Maar het drong steeds meer tot me door dat het in wezen mijn eigen schuld was. Ik had haar vroeger nooit mogen slaan. Niet om de haverklap moeten uitfoeteren. Ja, ik had het moeilijk gehad. Maar zíj ook. En zij was nog een kind geweest.”

Spijt

“Na dat derde geboortekaartje is het me eindelijk gelukt om mij hoofd te buigen. Ik heb Lara een brief geschreven waarin ik heb erkend dat ik grote fouten heb gemaakt vroeger. Ik probeerde het niet langer goed te praten. Ik heb gezegd dat het me ontzettend spijt. Dat ik wilde dat er een manier was om het goed te maken maar dat ik ook wel wist dat dat niet mogelijk was.

Want haar jeugd kunnen we nooit overdoen. Maar dat ik graag een kans wilde om nu een betere moeder te zijn. En een betere oma voor mijn kleinkinderen.”

Emotioneel moment

“Een week na mijn brief belde Lara. Een heel emotioneel moment. Er is nu weer voorzichtig contact. Er moet nog veel uitgepraat worden, en vooral vertrouwen herwonnen, maar het begin is er. Het allermooiste cadeau is dat ik dit jaar ben uitgenodigd om kerst en oud en nieuw bij haar gezin te komen vieren. De afgelopen jaren was ik altijd alleen en natuurlijk deed dat pijn. Het zal fantastisch zijn om mij dit keer weer ergens bij te voelen horen.”

Tekst | Lydia van der Weide
Beeld | iStock

Artikelen van Margriet.nl ontvangen in je mailbox?
Schrijf je in via margriet.nl/nieuwsbrief.