Gezondheid

Onderzoekers: zware pijnstillers werken nauwelijks beter dan een placebo

pijnsillers-hormonen.jpg

De laatste tijd is er in de media veel aandacht voor het gebruik van zware pijnstillers. Deze middelen staan erom bekend extreem verslavend te zijn. Maar werken ze wel goed?

Niet alleen in Nederland neemt het aantal verslaafden aan opioïden als oxycodon en fentanyl drastisch toe. En nu blijkt dat deze pijnstillers nauwelijks echt effect hebben op het geen waarvoor ze bedoeld zijn.

Placebo

Twee Nederlandse artsen deden namelijk onlangs onderzoek naar de morfine-achtige pijnstillers oxycodon en fentanyl. Wat bleek? Patiënten die deze pijnstillers slikten ervoeren nauwelijks minder pijn dan de testgroep die een placebo slikte.

Klein verschil

De artsen baseren deze conclusie op een meta-analyse van een Canadese studie onder 26.000 patiënten. Hieruit bleek dat bij 60 procent van de patiënten de pijn bij het slikken van oxycodon en fentanyl verminderde. Maar dat was slechts 12 procent meer dan bij de patiënten die een placebo kregen toegediend. Daarnaast bleek ook de verbetering van het lichamelijke functioneren bij de groep die de opiaten slikte minimaal. Volgens de Nederlandse artsen Anton Kerst en Hein Janssens was deze slechts 9 procent beter dan bij een placebo. “Zulke kleine verschillen hebben in de praktijk geen meerwaarde”, stellen de artsen in hun publicatie in het geneesmiddelenbulletin Medische Hulpmiddelen.

Meer bijwerkingen

In tegenstelling tot het beoogde effect hadden de opiumslikkers wel meer last van bijwerkingen dan de patiëntengroep die een placebo kreeg. “Aan opioïden kleeft de mythe dat het de beste vorm van pijnbestrijding is”, zegt Kerst tegen NRC. “Daarbij komt dat producenten van deze middelen de werking ervan hebben overdreven en de bijwerkingen hebben weggemoffeld.”

Uitzondering

Volgens de artsen is deze vorm van pijnmedicatie mogelijk wel effectief bij patiënten met een vergevorderd stadium van kanker. “Het bestrijden van pijn bij kanker is de enige toepassing die overblijft, omdat deze patiënten zo kort te leven hebben dat je niet bang hoeft te zijn voor verslaving”, zegt Kerst. Verder is er volgens hem weinig bewijs voor de werkzaamheid van opioïden, maar loopt de patiënt wel meer risico’s op bijwerkingen en verslaving. De Nederlandse artsen pleiten er dan ook voor dat de richtlijnen voor de behandeling van chronische pijn worden aangescherpt, zodat de middelen nog maar in zeer beperkte mate worden gebruikt.

Artikelen van Margriet.nl ontvangen in je mailbox?
Schrijf je in op margriet.nl/nieuwsbrief.  

Bron| NRC, Geneesmiddelenbulletin Medische Hulpmiddelen
Beeld| iStock

Ook interessant