Word abonnee

Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

Gezondheid

Deze 5 dingen wist je waarschijnlijk nog niet over speeksel

speeksel-weetjes.jpg

Speeksel. We hebben het allemaal. En of je er nou veel of weinig van produceert, speeksel heb je nodig. Maar waarom eigenlijk? En hoeveel produceer je er bijvoorbeeld van in een jaar? Dit zijn vijf weetjes die je waarschijnlijk nog niet wist over speeksel. 

Speeksel is goed voor meer dan je denkt. 

Weetjes over speeksel

Voordat we overgaan op de weetjes over speeksel, eerst een klein lesje biologie. Speeksel bestaat voor 95 procent uit water. Daarnaast zitten hier stoffen zoals calcium en fosfor in. Deze helpen je tanden beschermen. Daarnaast helpt het om je keel te smeren en draagt het bij aan je spijsvertering. 

Verschillende soorten

Er bestaan drie verschillende soorten speeksel, die elk door een ander soort speekselklier worden geproduceerd. Allereerst heb je de oorspeekselklieren, deze maken een waterig soort spuug aan dat je helpt bij het makkelijker doorslikken van eten. Ook helpt dit je eten voorverteren, beschermt het je tandglazuur én neutraliseert het zuren. Daarnaast heb je de onderkaakbeenspeekselklieren. Deze maken kleveriger spuug aan en stimuleren de speekselaanmaak als je eet. Als laatste heb je de ondertongspeekselklier en kleine klieren in je mondslijmvlies. Deze produceren dikker slijm. Dit voorkomt het uitdrogen van je mondslijmvlies en helpt je tanden en kiezen te beschermen. 

Zonder speeksel proef je niks

Raar maar waar, als je geen speeksel zou hebben zou je niet proeven wat je eet. De smaakstoffen in je eten lossen namelijk op in je spuug. Hierna kunnen je smaakpapillen pas proeven wat je eet. Door te kauwen of bijvoorbeeld bij citroenzuur wordt je oorspeekselklier zelfs zo gestimuleerd, dat deze tot wel 75 procent van je mondslijm produceert. 

Stress heeft invloed op je speeksel

Heb je last van een droge mond? Dan zou dat wel eens kunnen komen doordat je stress hebt. Bij stress maakt je oorspeekselklier namelijk minder speeksel aan. Dat komt door het vecht-of-vluchtmechanisme. Bij stress ligt je focus ergens anders, waardoor je spijsvertering en daarmee dus ook je speekselaanmaak tijdelijk stil komen te liggen. Ook tijdens het slapen doet deze speekselklier weinig, waardoor je speeksel vaak extra slijmerig wordt. 

Lees ook:
Kleurt je tong wit? Dit zegt het over je gezondheid

Informatie in speeksel

Het zal je door het coronavirus en de opkomst van mondkapjes vast niet ontgaan zijn dat er in je speeksel virusdeeltjes kunnen zitten, die je door spuugdruppeltjes ook weer kunt overdragen. Niet alleen griepvirussen, maar ook een hele hoop andere ziektes kunnen in je speeksel worden gevonden. En ook alcohol- en drugsgebruik kun je aflezen aan deeltjes erin.

Jaarlijks produceer je twee badkuipen vol speeksel 

Een gemiddeld persoon produceert in vijf minuten ongeveer vijf milliliter aan speeksel. Daarmee kom je al gauw uit op driekwart tot anderhalve liter spuug op één dag. Dat is jaarlijks maar liefst twee badkuipen vol. We kwijlen dus behoorlijk wat af. En dat is hartstikke goed, want deze lichaamsvloeistof is dus hartstikke belangrijk. Mocht je nou erg vaak last hebben van een droge mond, dan kun je contact opnemen met de huisarts om achter de oorzaak te komen. Dit kan niet alleen komen door stress, maar ook door medicatie, de overgang of een andere reden hebben. Een droge mond lijkt vaak onschuldig, maar je kunt hierdoor onder andere sneller tandproblemen, tandvleesontsteking en een slechte adem door krijgen. 

Artikelen van Margriet.nl ontvangen in je mailbox?
Schrijf je in via margriet.nl/nieuwsbrief.    

Bron | Gezondheidsnet
Beeld | Getty Images

Voice Algemeen

Heb je geen tijd om vanuit je luie stoel je favoriete tijdschrift te lezen, maar wil je wél op de hoogte blijven van het beste van Margriet? Dan hebben wij iets leuks voor je: je kunt vanaf nu praten met Margriet via je Google Home óf Google Assistent op je telefoon of tablet. Zo heb je heel makkelijk toegang tot allerlei extra leuks. Benieuwd? Klik hier om direct met Margriet te praten. Meer uitleg nodig? Klik dan hier.

Ook interessant