Word abonnee

Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

Gezondheid

Hoe een piepkleine mini-long het verschil kan maken voor mensen met longschade

hoe-een-piepkleine-mini-long-het-verschil-kan-maken-voor-mensen-met-longschade.jpg

Zo’n 600.000 Nederlanders hebben een ernstige longziekte waardoor hun longen onherstelbaar beschadigd zijn, bijvoorbeeld COPD. Nu zijn die beschadigingen van de longen nog niet te herstellen, maar in de toekomst zou daar verandering in kunnen komen. En dat komt door een belangrijke medische doorbraak: de mini-long.

Wat is zo’n mini-long en hoe gaat dit mensen met longschade helpen? We zochten het uit.

Wat is een mini-long?

Een mini-long is – de naam zegt het al – een piepkleine versie van een echte long, gekweekt uit stamcellen. Dat zijn een soort ‘moedercellen’ die hun leven lang nieuwe stamcellen aanmaken. Bijna alle cellen in ons lichaam worden namelijk regelmatig vervangen door nieuwe cellen, dankzij die stamcellen. Daardoor ontstaat er dus, wanneer wetenschappers die cellen kweken, een mini-long. En klein zijn die zeker: een mini-long kan zelfs zó klein zijn, dat je ‘m zonder microscoop nauwelijks kunt zien. Toch is het een levend weefsel, dat precies de functie van het echte orgaan na kan bootsen.

Longblaasjes als uitdaging

Er zijn al mini-versies van verschillende andere organen, zoals de darmen en de nieren. En als het komt tot de ademhaling, zijn mini-bronchiën en een mini-luchtpijp ook al ontwikkeld. De grootste uitdaging nu voor de wetenschappers die samenwerken met Longfonds, is het kweken van zo’n piepkleine versie van de longblaasjes – het deel waar vaak de meeste schade aan is bij mensen met een longziekte. En juist die longblaasjes zijn zo belangrijk voor ons: ze zorgen dat zuurstof het bloed in gaat, en CO2 uit het bloed gehaald wordt. Vandaar ook dat mensen met longschade vaak enorm benauwd zijn.

Een behandeling op maat

De ontwikkeling van zo’n piepklein orgaan is heel belangrijk. De mini-long kan op termijn namelijk ingezet worden om snel en veilig, op een zeer betrouwbare manier, nieuwe medicatie te testen. En dat is baanbrekend. Eerder konden onderzoekers alleen losse longcellen gebruiken, die de functie van de longen niet kunnen nabootsen.

Niet alleen kan met de mini-long sneller en gemakkelijker onderzocht worden of een medicijn veilig is, ook kan er gewerkt worden aan een behandeling op maat. Omdat de mini-long gekweekt wordt vanuit de eigen stamcellen, is de reactie van het échte orgaan van een patiënt ook sneller duidelijk. Ze zijn immers gemaakt van cellen afkomstig uit hetzelfde lichaam. Zo kan er in de toekomst dus per persoon bekeken worden, welke behandeling voorgeschreven wordt én succesvol zal zijn.

Longschade genezen met de mini-long

Maar dat is niet de enige manier waarop de mini-long COPD-patiënten en andere mensen met chronische longschade kan helpen. In de toekomst kan dezelfde techniek hopelijk ook gebruikt worden om nieuw, goed longweefsel te kweken van gezonde stamcellen. Als die dan teruggeplaatst worden in de beschadigde longen met ziek weefsel, kan het de functie daarvan vervangen. Dat zou zorgen dat mensen minder benauwd zijn, een betere levenskwaliteit hebben én er wellicht minder longtransplantaties nodig zijn.

Veelbelovende vooruitzichten

Dat wetenschappers steeds een stap dichter bij de ontwikkeling van de mini-long komen, zorgt voor veelbelovende vooruitzichten. Toch zullen we nog even geduld moeten hebben: nadat een mini-long gereed is, is er nog een klinische studie nodig. Daarbij wordt samen met patiënten, in een kliniek, gekeken hoe effectief, duurzaam en veilig deze techniek in de praktijk is. Pas daarna kan het daadwerkelijk ingezet worden bij patiënten op een grotere schaal. Toch is elke stap er één in de goede richting: dichter bij een oplossing voor nu nog onherstelbare longschade.

Om de mini-long verder te ontwikkelen, kan Longfonds rekenen op steun van de VriendenLoterij. Tijdens de landelijke actie De Dansmarathon slaan zij de handen ineen om meer aandacht te besteden aan mensen met beschadigde longen én geld op te halen voor de verdere ontwikkeling van de mini-long. De actie wordt afgesloten met een 50-uur durende Dansmarathon die van 14 tot en met 16 oktober live wordt uitgezonden op SBS6.

Bron | Longfonds
Beeld | Getty Images

Ook interessant