MT 03 snacken Beeld MT 03 snacken
Beeld MT 03 snacken

Snacken mag, want het moet wel leuk blijven

In plaats van obsessief calorieën tellen, kun je beter zorgen dat je in balans blijft. Hoe dan? Nou, júíst door af en toe te snacken. Met deze nieuwe kijk op gezond leven, soft health geheten, valt het allemaal best vol te houden.

‘Gezondheid is niet alles, maar zonder gezondheid is alles niets,’ schreef de Duitse filosoof Arthur Schopenhauer. De grote denker had al in de gaten dat gezondheid een voorwaarde is voor een goed leven, maar dat we niet gelukkig worden als gezondheid een obsessie wordt.Deze gedachte vind je ook terug in dé voedseltrend van nu: soft health. Bij soft health staar je je niet blind op calorieën en vitamines, maar ben je vooral bezig met balans, variatie en af en toe een snack. Gewoon omdat je ervan geniet, schrijft de Duitse voedingswetenschapper en gezondheidspsycholoog Hanni Rützler in het Food Report 2021. Hoe moet je leven en eten volgens deze nieuwe voedseltrend? En wat zijn de voordelen ervan?


Lekker mag best

Soft health is de tegenhanger van forced health, aldus Hanni Rützler. Bij forced health staat gezondheid boven alles, of het nou lekker is of niet. Je drinkt elke dag met tegenzin een groene smoothie met chiazaad, lijnzaadolie en algenextract, ook al is je superfood-drankje niet weg te krijgen. In soft health draait het óók om gezond leven, maar eten moet wel lekker zijn en goed voor de planeet. Rützler: “De focus ligt op gerechten met veel groenten, peulvruchten en granen. Daarbij draait het vooral om smaak, variatie, duurzaamheid, bewust genieten en jezelf af toe iets gunnen.” Er zijn volgens Rützler geen verbodsborden. Als je ontzettend houdt van brie, een glas rode wijn of Turkse baklava, dan mag je dat af en toe gewoon nuttigen. Want dat is je geluksmoment. En daardoor kun je het ook beter volhouden. We weten al langer dat diëten vaak averechts werken: tachtig procent van alle mensen die afvallen met een dieet is na een jaar weer aangekomen. Of erger: ze zijn zwaarder dan ze aanvankelijk waren. Voedingswetenschapper en diëtist Wendy Walrabenstein die het boek Food Body Mind schreef, beaamt dat. “Ik moet altijd denken aan een interview dat ik ooit las met Mireille Guilliano, auteur van French women don’t get fat. Ze vertelde dat ze in Parijs ging lunchen met een Amerikaanse vriendin, een echte diëter. Mireille wilde een dessert nemen, maar haar vriendin was aan de lijn. ‘Laten we het dan delen,’ stelde Mireille voor. Maar de vriendin wilde er niks van weten. Na de lunch zag Mireille haar een bakkerij binnen lopen en iets lekkers kopen. Het is een typerend voorbeeld: als je jezelf continu beperkt, dan knapt er uiteindelijk iets. De vriendin had het dessert ook met haar kunnen delen en zo hadden ze er samen heerlijk van kunnen genieten.” Woorden als ‘zondigen’ en ‘guilty pleasures’ vindt Walrabenstein verkeerde woorden. “Het is gewoon een pleasure, en het is prima om af en toe een gebakje te eten. Maar niet elke dag.” Gezonde basisHet draait in soft health allemaal om balans en een gezonde basis. Walrabenstein begeleidt in haar praktijk mensen bij het vinden daarvan. “Ik leer mensen eten zoals ze de rest van hun leven zouden moeten gaan eten. Het beste advies over voeding ooit, naar mijn mening, is gegeven door Michael Pollan, een journalist die na jaren onderzoek over gezonde voeding concludeerde: ‘Eat food. Not too much. Mostly plants.’ Hij bedoelt hiermee dat echt eten volwaardig is. Volwaardige voeding is onbewerkt, heeft meestal geen etiket, vaak ook geen verpakking, het is volkoren en niet kant-en-klaar. Dat je niet te veel moet eten, bijvoorbeeld tot je voor tachtig procent vol zit, dat je hiervan mag genieten. En dat het eten vooral plantaardig moet zijn.” Soft health past goed in dit plaatje. Het draait ook om écht (onbewerkt) eten, veel groente en peulvruchten (beter voor gezondheid en milieu), en jezelf af en toe iets lekkers gunnen.

Blue zones

Mensen uit de blue zones (zoals Sardinië en Okinawa), gebieden op aarde waar tien keer meer honderdplussers in goede gezondheid leven dan in de Verenigde Staten, leven al heel lang op een manier die aansluit op de soft health-trend. Walrabenstein: “Deze mensen eten drie maaltijden per dag en geen tussendoortjes. Hun voedingspatroon bestaat voornamelijk uit groenten, granen en peul­vruchten, met af en toe een glaasje wijn. Deze mensen zijn helemaal niet bezig met voedseltrends en superfoods. Ze leven gewoon gezond en genieten van het leven.”In het westen kun je tegenwoordig overal lekkernijen kopen als low carb brownies en skinny muffins. Je eet dan een grote muffin met weinig suiker en vet. Maar Walrabenstein ziet dat niet als oplossing. “Zou je niet veel liever als je op zondag met de familie gaat tafelen iets lekker vets of zoets eten, en dat het echt een cadeautje is? Dat kan allemaal als je uitgaat van een gezonde basis.”Wat ook kan helpen bij het vinden van een gezonde balans als je van lekker eten houdt, is om ‘lekker eten’ te vervangen door ‘gezond lekker eten’. Ook dit past in de soft health-trend. Walrabenstein: “Een van mijn favoriete kookboekenschrijfsters Sarah Britton is een goed voorbeeld. Zij hield zó van lekker eten, maar dat ging ten koste van haar gezondheid. Toen is ze alleen nog maar gezonde lekkere dingen gaan eten, met voedingswaarde. In plaats van een fabriekskoekje waar veel vet en suiker in zit en waar alle voedingsstoffen uit zijn gehaald, kiest zij nu bijvoorbeeld voor een goede dadel met een beetje amandelpasta en een walnoot erop. Dat pakketje bevat misschien wel net zo veel calorieën, maar je krijgt er wel heel veel gezonde voedingsstoffen voor terug.”Uit een recent onderzoek, gepubliceerd in de Journal of the American Medical Association, blijkt dat mensen gezonder gaan eten als de nadruk van gezonde gerechten wordt gelegd op plezier, genot en smaak: als groentegerechten worden aangeprezen als ‘gezond’, zullen ze minder gretig worden gegeten dan als ze worden beschreven met culinair prikkelende termen als ‘heerlijk in boter geroosterde suikermais’ of ‘citrus-geglazuurde wortelen’. Kortom: de combinatie tussen gezond, culinair en smaakvol in soft health lijkt een gouden greep. We gaan er gezonder door eten.

Dé delicatessen in je leven

Gezond eetgedrag is volgens Walrabenstein wel iets wat je moet leren. “Ik vergelijk het weleens met klassieke muziek; daar moet je ook naar leren luisteren. Een interessant experiment is om eens een of twee maanden heel gezond te eten. Als je een maand bijvoorbeeld geen suiker eet verbetert je smaak en is het daarna veel makkelijker om zoetigheid te matigen. Ook kun je jezelf de vraag stellen: wat heb ik nou écht gemist deze maand? Zo ga je op zoek naar de delicatessen in je leven. Dat kan een glaasje wijn zijn, chocolade of een sappige biefstuk. Iedereen heeft pleasures die hij mist. Het is veel leuker om vanuit een positieve mindset te kijken naar de lekkernijen die je af en toe wilt eten, omdat je er zo van geniet.” Als voeding of drank iets in je losmaakt wat minder gezond is, kun je je afvragen of je dat wel wilt blijven eten of drinken, vervolgt Walrabenstein. “Sommige mensen hebben dat met alcohol; de fles móét leeg, ook al smaakt het zesde glas wijn helemaal niet meer lekker. Ik heb dat met chips, daarvan krijg ik bodemdrift.

null Beeld

Hoe groot of klein de zak ook is, hij gaat op. Maar eigenlijk vind ik het helemaal niet zo lekker als ik er goed over nadenk. Ik heb dan ook de afspraak met mezelf gemaakt dat ik geen chips meer eet, want ik vind het niet lekker genoeg en ga er ongeremd gedrag van vertonen.”Als je gezond en gevarieerd eet, passend bij soft health, dan is dat goed voor je darmbacteriën, schrijft de Britse hoogleraar epidemiologie Tim Spector in zijn boek Ingelepeld. “Elke dag een boerenkoolsmoothie of hetzelfde gezonde broodje nemen is niet de bedoeling: het is belangrijk om te variëren met verschillende planten. Hoe meer planten, hoe gezonder en diverser je darmmicrobioom wordt, wat helpt je lichamelijk en geestelijk in balans te houden. Dat is niet zo moeilijk als het klinkt, want alle delen van de plant vallen eronder: graan­korrels, bladeren, knollen, bloemen, zaden, noten, wortels, kruiden en specerijen.” Gevarieerd eten is voor gewoontedieren best een avontuur. Maar het is wel een leuk avontuur, wat bijdraagt aan een betere gezondheid. Probeer dus eens iets anders. Kies ingrediënten uit die je niet kent, snuffel in een gezond kookboek naar een exotisch recept of probeer eens een worstje uit gemaakt van paddenstoelen. Nieuwsgierigheid naar nieuwe gezonde voeding is helemaal soft health.

Eten met aandacht

Tot slot gaat het in deze trend niet alleen over voeding, maar ook over mentaal in balans zijn door hoe je met eten en je lichaam omgaat. Het loslaten van allerlei regeltjes geeft rust. Je hoeft niet krampachtig calorieën te tellen of koolhydraten te laten staan. Je mag gewoon alles hebben, zolang je maar zorgt voor een gezonde basis. Het is ook beter voor je geestelijke gezondheid als je jezelf af en toe mag trakteren op een snack, in plaats van je schuldig te voelen omdat je een ongezond toetje hebt gegeten.Ook goed voor de geestelijke gezondheid is dat eten volgens de soft health-insteek vaak samengaat met het concept ‘meet your food’. “Daarbij wordt voedsel niet alleen geconsumeerd maar ook heel bewust ervaren,” aldus Rützler. Bijvoorbeeld door een kijkje te nemen achter de schermen en te zien hoe voedsel wordt gemaakt. En door voedsel heel bewust te proeven en met aandacht (mindful) te eten.Bij mindful eten richt je je aandacht op alle smaken, geuren, gedachten en gevoelens die bovenkomen tijdens het eten. Het is het tegengestelde van mindless (gedachteloos) eten. Je herkent het misschien wel: je zit voor de televisie en opeens is de zak chips leeg of je stopt tijdens het werken gedachteloos het ene na het andere dropje in je mond. Door gedachteloos te snacken, geniet je niet alleen amper van je eten, de kilo’s vliegen er ook ongemerkt aan. Bij mindful eten eet je met aandacht, hapje voor hapje. Je kijkt naar je bord zoals een klein kind een nieuw gerecht ontdekt. Je propt dus niet haastig achter je bureau een boterham naar binnen terwijl je ondertussen doorwerkt. En je stopt niet tijdens het snijden van de kaas alvast snel een paar plakken in je mond. Nee, je gaat er echt voor zitten. Bij soft health gun je jezelf lekker eten en maak je er de tijd voor om er heerlijk van te genieten. Zo zorg je niet alleen beter voor je lichaam, maar ook voor je geest. Houd je erg van baklavaof brie? Néém dat dan af en toe, want dat is je geluksmomentHet loslaten van regeltjes geeft rust.Je mag alles hebben, als je maar zorgt voor een gezonde basisproductie: Xxxxxx Xxxxxxxxxx Xxxxxx Xxxxxxxxxx Xxxxxx Xxxxxxxxxx

Meer lezen?

Food Body Mind.

Rem inflammatie, blijf langer gezond en ontwikkel je eigen leefstijl door Wendy Walrabenstein € 20,99 (uitgeverij Spectrum).

• Ingelepeld.
Waarom maar weinig klopt van wat ons over voeding is verteld door Tim Spector € 21,95 (Nieuwezijds B.V.).

Het moet welleukblijvenIn plaats van obsessief calorieën tellen, kun je beter zorgen dat je in balans blijft. Hoe dan? Nou, júíst door af en toe te snacken. Met deze nieuwe kijk op gezond leven, soft health geheten, valt het allemaal best vol te houden.Tekst: Door Otje van der Lelij. Illustratie: Caroline Cracco.gezondheid Het moet welleukblijvenIn plaats van obsessief calorieën tellen, kun je beter zorgen dat je in balans blijft. Hoe dan? Nou, júíst door af en toe te snacken. Met deze nieuwe kijk op gezond leven, soft health geheten, valt het allemaal best vol te houden.Tekst: Door Otje van der Lelij. Illustratie: Caroline Cracco.gezondheid‘Gezondheid is niet alles, maar zonder gezondheid is alles niets,’schreef de Duitse filosoof Arthur Schopenhauer. De grote denker had al in de gaten dat gezondheid een voorwaarde is voor een goed leven, maar dat we niet gelukkig worden als gezondheid een obsessie wordt. Deze gedachte vind je ook terug in dé voedseltrend van nu: soft health. Bij soft health staar je je niet blind op calorieën en vitamines, maar ben je vooral bezig met balans, variatie en af en toe een snack. Gewoon omdat je ervan geniet, schrijft de Duitse voedingswetenschapper en gezondheidspsycholoog Hanni Rützler in het Food Report 2021.Hoe moet je leven en eten volgens deze nieuwe voedseltrend? En wat zijn de voordelen ervan?Lekker mag bestSoft health is de tegenhanger van forced health, aldus Rützler. Bij forced health staat gezondheid boven alles, of het nou lekker is of niet. Je drinkt elke dag met tegenzin een groene smoothie met chiazaad, lijnzaadolie en algenextract, ook al is je superfood-drankje niet weg te krijgen. In soft health draait het óók om gezond leven, maar eten moet wel lekker zijn en goed voor de planeet. Rützler: “De focus ligt op gerechten met veel groenten, peulvruchten en granen. Daarbij draait het vooral om smaak, variatie, duurzaamheid, bewust genieten en jezelf af toe iets gunnen.” Er zijn volgens Rützler geen verbodsborden. Als je ontzettend houdt van brie, een glas rode wijn of Turkse baklava, dan mag je dat af en toe gewoon eten. Want dat is je geluksmoment. En daardoor kun je het ook beter volhouden. We weten al langer dat diëten vaak averechts werken: tachtig procent van alle mensen die afvallen met een dieet is na een jaar weer aangekomen. Of erger: ze zijn zwaarder dan ze aanvankelijk waren. Voedingswetenschapper en diëtist Wendy Walrabenstein die het boek Food Body Mind schreef, beaamt dat. “Ik moet altijd denken aan een interview dat ik ooit las met Mireille Guilliano, auteur van French women don’t get fat. Ze vertelde dat ze in Parijs ging lunchen met een Amerikaanse vriendin, een echte diëter. Mireille wilde een dessert nemen, maar haar vriendin was aan de lijn. ‘Laten we het dan delen,’ stelde Mireille voor. Maar de vriendin wilde er niks van weten. Na de lunch zag Mireille haar een bakkerij binnen lopen en iets lekkers kopen. Het is een typerend voorbeeld: als je jezelf continu beperkt, dan knapt er uiteindelijk iets. De vriendin had het dessert ook met haar kunnen delen en zo hadden ze samen heerlijk van kunnen genieten.” Woorden als ‘zondigen’ en ‘guilty pleasures’ vindt Walrabenstein verkeerde woorden. “Het is gewoon een pleasure, en het is prima om af en toe een gebakje te eten. Maar niet elke dag.” Gezonde basisHet draait in soft health allemaal om balans en een gezonde basis. Walrabenstein begeleidt in haar praktijk mensen bij het vinden daarvan. “Ik leer mensen eten zoals ze de rest van hun leven zouden moeten gaan eten. Het beste advies over voeding ooit, naar mijn mening, is gegeven door Michael Pollan, een journalist die na jaren onderzoek over gezonde voeding concludeerde: ‘Eat food. Not too much. Mostly plants.’ Hij bedoelt hiermee dat echt eten volwaardig is. Volwaardige voeding is onbewerkt, heeft meestal geen etiket, vaak ook geen verpakking, het is volkoren en niet kant-en-klaar. Dat je niet te veel moet eten, bijvoorbeeld tot je voor tachtig procent vol zit, dat je hiervan mag genieten. En dat het eten vooral plantaardig moet zijn.” Soft health pas goed in dit plaatje. Het draait ook om écht (onbewerkt) eten, veel groente en peulvruchten (beter voor gezondheid en milieu), en jezelf af en toe iets lekkers gunnen. Blue zonesMensen uit de blue zones (zoals Sardinië en Okinawa), gebieden op aarde waar tien keer meer honderdplussers in goede gezondheid leven dan in de Verenigde Staten, leven al heel lang op een manier die aansluit op de soft health-trend. Walrabenstein: “Deze mensen eten drie maaltijden per dag en geen tussendoortjes. Hun voedingspatroon bestaat voornamelijk uit groenten, granen en peulvruchten, met af en toe een glaasje wijn. Deze mensen zijn helemaal niet bezig met voedseltrends en superfoods. Ze leven gewoon gezond en genieten van het leven.”In het westen kun je tegenwoordig overal lekkernijen kopen als low carb brownies en skinny muffins. Je eet dan een grote muffin met weinig suiker en vet. Maar Walrabenstein ziet dat niet als oplossing. “Zou je niet veel liever als je op zondag met de familie gaat tafelen iets lekker vets of zoets eten, en dat het echt een cadeautje is? Dat kan allemaal als je uitgaat van een gezonde basis.”Wat ook kan helpen bij het vinden van een gezonde balans als je van lekker eten houdt, is om ‘lekker eten’ te vervangen door ‘gezond lekker eten’. Ook dit past in de soft health-trend. Walrabenstein: “Een van mijn favoriete kookboekenschrijfsters Sarah Britton is een goed voorbeeld. Zij hield zó van lekker eten, maar dat ging ten koste van haar gezondheid. Toen is ze alleen nog maar gezonde lekkere dingen gaan eten, met voedingswaarde. In plaats van een fabriekskoekje waar veel vet en suiker in zit en waar alle voedingsstoffen uit zijn gehaald, kiest zij nu bijvoorbeeld voor een goede dadel met een beetje amandelpasta en een walnoot erop. Dat pakketje bevat misschien wel net zo veel calorieën, maar je krijgt er wel heel veel gezonde voedingsstoffen voor terug.”Uit een recent onderzoek, gepubliceerd in de Journal of the American Medical Association, blijkt dat mensen gezonder gaan eten als de nadruk van gezonde gerechten wordt gelegd op plezier, genot en smaak: als groentegerechten worden aangeprezen als ‘gezond’, zullen ze minder gretig worden gegeten dan als ze worden beschreven met culinair prikkelende termen als ‘heerlijk in boter geroosterde suikermais’ of ‘citrus-geglazuurde wortelen’. Kortom: de combinatie tussen gezond, culinair en smaakvol in soft health lijkt een gouden greep. We gaan er gezonder door eten. Dé delicatessen in je levenGezond eetgedrag is volgens Walrabenstein wel iets wat je moet leren. “Ik vergelijk het weleens met klassieke muziek; daar moet je ook naar leren luisteren. Een interessant experiment is om eens een of twee maanden heel gezond te eten. Als je een maand bijvoorbeeld geen suiker eet verbetert je smaak en is het daarna veel makkelijker om zoetigheid te matigen. Ook kun je jezelf de vraag stellen: wat heb ik nou écht gemist deze maand? Zo ga je op zoek naar de delicatessen in je leven. Dat kan een glaasje wijn zijn, chocolade of een sappige biefstuk. Iedereen heeft pleasures die hij mist. Het is veel leuker om vanuit een positieve mindset te kijken naar de lekkernijen die je af en toe wilt eten, omdat je er zo van geniet.” Als voeding of drank iets in je losmaakt wat minder gezond is, kun je afvragen of je dat wel wilt blijven eten of drinken, vervolgt Walrabenstein. “Sommige mensen hebben dat met alcohol; de fles móét leeg, ook al smaakt het zesde glas wijn helemaal niet meer lekker. Ik heb dat met chips, daarvan krijg ik bodemdrift. Hoe groot of klein de zaak ook is, hij gaat op. Maar eigenlijk vind ik het helemaal niet zo lekker als ik er goed over nadenk. Ik heb dan ook de afspraak met mezelf gemaakt dat ik geen chips meer eet, want ik vind het niet lekker genoeg en ga er ongeremd gedrag van vertonen.”Als je gezond en gevarieerd eet, passend bij soft health, dan is dat goed voor je darmbacteriën, schrijft de Britse hoogleraar epidemiologie Tim Spector in zijn boek Ingelepeld. “Elke dag een boerenkoolsmoothie of hetzelfde gezonde broodje nemen is niet de bedoeling: het is belangrijk om te variëren met verschillende planten. Hoe meer planten, hoe gezonder en diverse je darmmicrobioom wordt, wat helpt je lichamelijk en geestelijk in balans te houden. Dat is niet zo moeilijk als het klinkt, want alle delen van de plant vallen eronder: graankorrels, bladeren, knollen, bloemen, zaden, noten, wortels, kruiden en specerijen.” Gevarieerd eten is voor gewoontedieren best een avontuur. Maar het is wel een leuk avontuur, wat bijdraagt aan een betere gezondheid. Probeer dus eens iets anders. Kies ingrediënten uit die je niet kent, snuffel in een gezond kookboek naar een exotisch recept of probeer eens een worstje uit gemaakt van paddenstoelen. Nieuwsgierigheid naar nieuwe gezonde voeding is helemaal soft health. Eten met aandachtTot slot gaat het in deze trend niet alleen over voeding, maar ook over mentaal in balans zijn door hoe je met eten en je lichaam omgaat. Het loslaten van allerlei regeltjes geeft rust. Je hoeft niet krampachtig calorieën te tellen of koolhydraten te laten staan. Je mag gewoon alles hebben, zolang je maar zorgt voor een gezonde basis. Het is ook beter voor je geestelijke gezondheid als je jezelf af en toe mag trakteren op een snack, in plaats van je schuldig te voelen omdat je een ongezond toetje hebt gegeten.Ook goed voor de geestelijke gezondheid is dat eten volgens de soft health-insteek vaak samengaat met het concept ‘meet your food’. “Daarbij wordt voedsel niet alleen geconsumeerd maar ook heel bewust ervaren,” aldus Rützler. Bijvoorbeeld door een kijkje te nemen achter de schermen en te zien hoe voedsel wordt gemaakt. En door voedsel heel bewust te proeven en met aandacht (mindful) te eten.Bij mindful eten richt je je aandacht op alle smaken, geuren, gedachten en gevoelens die bovenkomen tijdens het eten. Het is het tegengestelde van mindless (gedachteloos) eten. Je herkent het misschien wel: je zit voor de televisie en opeens is de zak chips leeg of je stopt tijdens het werken gedachteloos het ene na het andere dropje in je mond. Door gedachteloos te snacken, geniet je niet alleen amper van je eten, de kilo’s vliegen er ook ongemerkt aan. Bij mindful eten eet je met aandacht, hapje voor hapje. Je kijkt naar je bord zoals een klein kind een nieuw gerecht ontdekt. Je propt dus niet haastig achter je bureau een boterham naar binnen terwijl je ondertussen doorwerkt. En je stopt niet tijdens het snijden van de kaas alvast snel een paar plakken in je mond. Nee, je gaat er echt voor zitten. Bij soft health gun je jezelf lekker eten en maak je er de tijd voor om er heerlijk van te genieten. Zo zorg je niet alleen beter voor je lichaam, maar ook voor je geest. productie: Xxxxxx Xxxxxxxxxx Xxxxxx Xxxxxxxxxx Xxxxxx XxxxxxxxxxMeer lezen?• Food Body Mind. Rem inflammatie, blijf langer gezond en ontwikkel je eigen leefstijl door Wendy Walrabenstein € 20,99 (uitgeverij Spectrum).• Ingelepeld. Waarom maar weinig klopt van wat ons over voeding is verteld door Tim Spector € 21,95 (Nieuwezijds B.V.).

Marieke van der MaedenMT 03 snacken
Meer over

Op alle verhalen van Margriet rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@margriet.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden