Gezondheid

Waarom er -in de toekomst- mogelijk meer gepersonaliseerde medicijnen op de markt komen

gepersonaliseerde-medicijnen.jpg

Er is een verandering gaande in de manier waarop medicijnen worden gemaakt. Werd er vroeger nog vaak gekozen voor een one size fits all behandeling, tegenwoordig is er steeds meer sprake van maatwerk. Bij ruim veertig procent van alle medicijnen die nu ontwikkeld worden is sprake van gepersonaliseerde medicijnen.

En hoewel die medicijnen effectief zijn, zijn ze ook heel duur.

Niet altijd effectief

De ontwikkeling van medicijnen is de afgelopen eeuw voornamelijk gericht geweest op het beschikbaar maken voor een grote groep. Deze medicijnen hebben echter als nadeel dat ze slechts voor een kleine meerderheid werken. Er bestaat ook een groep waarbij het middel niet of nauwelijks aanslaat. Van alle geneesmiddelen tegen kanker helpt 75 procent uiteindelijk niet. En slechts een derde van de mensen met een depressie heeft baat bij antidepressiva. Daarnaast hebben sommige standaard geneesmiddelen vervelende bijwerkingen. Om medicijnen effectiever in te zetten, wordt steeds meer onderzoek gedaan naar gepersonaliseerde geneesmiddelen.

Gepersonaliseerde medicijnen

Het idee dat ieder mens verschillend is, en dat twee mensen met dezelfde ziekte soms een andere behandeling nodig hebben, is al eeuwenoud. Zo schreef de Griekse arts Hippocrates, die aan de basis stond van de huidige geneeskunde, 2500 jaar geleden al: “Het is veel belangrijker te weten welke persoon de ziekte heeft dan welke ziekte de persoon heeft”. Hippocrates wist echter niet, wat artsen van nu wel weten: hoe het menselijk DNA in elkaar zit. Bovendien is het nu veel makkelijker en goedkoper om het DNA van een persoon te ontleden. Dat maakt het mogelijk om medicijnen te ontwikkelen waarvan op voorbaat zeker is dat ze effect zullen hebben.

Effectief, maar financieel nadelig

De afgelopen jaren zijn er al ruim 130 van deze gepersonaliseerde medicijnen op de markt gekomen. De verwachting is dat die aanpak de komende jaren alleen maar toeneemt. De medicijnen zijn vooral gericht op de behandeling van verschillende soorten kanker. Meer dan 70 procent van de medicijnen die nu worden ontwikkeld voor oncologie zijn op maat gemaakte geneesmiddelen. Door die aanpak kunnen sombere prognoses bij bepaalde vormen van longkanker en huidkanker worden verbeterd. Toch kleeft er ook een groot nadeel aan deze gepersonaliseerde medicijnen. Omdat het nieuwe type geneesmiddelen maar bij een kleine groep patiënten werkt, verdienen de fabrikanten hun investeringen minder snel terug. Dat zorgt ervoor dat de prijs voor medicijnen de afgelopen tien jaar enorm is gestegen.

Lees ook

Waarom ouderen ‘vergiftigd’ kunnen worden door medicijnen

Bron| De Volkskrant
Beeld| iStock

Ook interessant