Word abonnee

Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

Gezondheid

Leververvetting: deze drie lichamelijke klachten kunnen erop wijzen

deze-drie-lichamelijke-klachten-kunnen-wijzen-op-leververvetting.jpg

Naar schatting heeft één op de vijf Nederlanders last van leververvetting. Helaas voel je dit meestal pas als je lever al flink is beschadigd, met alle gevolgen van dien. Maar héél soms kun je eerder merken dat er iets aan de hand is. Deze drie lichamelijke klachten wijzen op een lever in nood.

Meestal is leververvetting het gevolg van een levensstijl met weinig beweging en calorierijke voeding. Als je hier niets aan verandert, kan het leiden tot leverontsteking en uiteindelijk tot ernstige leverschade.

Leververvetting

De lever is een echte multitasker. Hij slaat vitaminen en mineralen op, produceert eiwitten en vetten, maakt giftige stoffen, zoals alcohol en medicijnen onschadelijk, maakt galvloeistof aan (die er onder andere voor zorgt dat vetten en vetoplosbare vitamines uit de voeding kunnen worden gehaald) én speelt een belangrijke rol in de energiehuishouding. Als er iets mis gaat in de vetstofwisseling, gaat de lever steeds meer vet opslaan in de levercellen. Dan spreken we dus van leververvetting, wat ook wel steatose genoemd wordt.

Bijna geen lichamelijke klachten

Het verraderlijke van leververvetting is dus dat de ziekte meestal geen klachten geeft. Zelfs van leverontsteking merken we vaak niets. Dit komt doordat de lever, vanwege zijn belangrijke functie, een enorme reservecapaciteit heeft – zijn gezonde delen kunnen het lang overnemen. Tegen de tijd dat je lichamelijke klachten krijgt bij leververvetting, is de lever dus meestal letterlijk door al zijn reserves heen. De ziekte is dan al vergevorderd en er is al leverfibrose of soms zelf -cirrose ontwikkeld. Je lever heeft dan zoveel littekens door alle ontstekingsreacties, dat hij zijn werk niet meer goed kan doen. Ook dit is vaak al in een verder stadium, omdat bij livercirrose net als bij leververvetting pas laat symptomen ontstaan.

Drie symptomen van leververvetting

Soms merken mensen echter al eerder dat er iets aan de hand is. Zo kan leververvetting soms de volgende klachten geven:

  • (vage) pijn rechtsboven in de buik
  • vermoeidheid
  • (in uitzonderlijke gevallen) geelzucht, waarbij het de huid en het wit van de ogen geel zien

Je kans op leververvetting

De kans dat je lever aan het vervetten is, is groter wanneer je overgewicht (een BMI van meer dan 25) of diabetes type 2 hebt. Ook het metabool syndroom is een duidelijke risicofactor. Daarbij heb je overgewicht, prediabetes, maar ook een verhoogde bloeddruk en een verhoogd cholesterolgehalte. Volgens het RIVM heeft maar liefst twintig procent van de Nederlandse vrouwen tussen de dertig en zeventig jaar last van het metabool syndroom. Meestal zonder dat ze het weten, omdat klachten niet direct ontstaan. En hoe ouder je wordt, hoe groter de kans dat je het hebt. Ook chronisch alcoholgebruik kan leververvetting veroorzaken.

Lees ook:
Dit zijn de lichamelijke én mentale gevolgen van dagelijks alcohol drinken

Andere oorzaken voor leververvetting

Maar er zijn ook nog een aantal andere oorzaken die leververvetting kunnen veroorzaken. Denk aan ondervoeding, waarbij een tekort aan koolhydraten, vetten en eiwitten kan ontstaan. De stofwisseling in de lever kan daardoor van slag raken. Ook sommige medicijnen kunnen de oorzaak zijn, omdat zij de leverfunctie kunnen verstoren. Ten slotte kan leververvetting een complicatie zijn bij een chronische darmontsteking. Dat komt bijvoorbeeld voor bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa; vooral wanneer deze aandoeningen behandeld worden met de ontstekingsremmer prednison.

Diagnose

Vaak wordt leververvetting per toeval ontdekt, bijvoorbeeld bij een echo van de bovenbuik of door afwijkende bloedwaarden bij een onderzoek voor andere klachten. Vermoed je dat je lever in de problemen is? Door leververvetting en leverontsteking kan hij wat vergroot of gevoelig zijn. Je huisarts kan voelen of dit het geval is.

Als je lever inderdaad vergroot is, kan je arts aanvullend onderzoek laten doen. Dan wordt er bijvoorbeeld een echo gemaakt, of doet de arts een zogenoemde FibroScan om uit te zoeken in hoeverre er littekenweefsel op de lever zit. Soms is een biopt nodig, waarbij onder verdoving een klein stukje van de lever weggehaald wordt. Door dit te onderzoeken onder de microscoop, kan de ernst van de leververvetting, -ontsteking of -fibrose aangetoond worden,

Zo stop je leververvetting

Gelukkig is er ook goed nieuws: leververvetting is in de meeste gevallen omkeerbaar. Hoe? Door je levensstijl, de oorzaak van de problemen, aan te passen. Ofwel: meer bewegen, gezonde voeding en afvallen. Zodra de oorzaak van de leververvetting weg is, neemt de vetstapeling in je lever vaak vanzelf af of verdwijnt deze zelfs helemaal. Ook eventuele ontstekingen zullen daardoor afnemen. Hierdoor kan je lever herstellen. Zelfs een lever met veel littekens kan op deze manier soms nog een beetje opkrabbelen. In elk geval kan worden voorkomen dat het orgaan nog meer gaat vervetten en ontsteken.

Als medicijnen of een onderliggende medische aandoening de oorzaak zijn voor leververvetting, kan een verandering van medicijnen soms helpen. Het is belangrijk dat je dit doet in overleg met je arts. Heb je diabetes, dan is het belangrijk de medicijnen goed te gebruiken en gezond te leven om jouw bloedsuikerwaarden goed geregeld te houden.

Bron | Maag Lever Darm StichtingThuisarts
Beeld | iStock

Ook interessant