twee jaar ziek Beeld Getty Images
Beeld Getty Images

Gezondheid

Langer dan twee jaar ziek? Dit kun je als werknemer verwachten

Duizend Nederlandse zorgmedewerkers zijn ontslagen of dreigen binnenkort hun baan te verliezen vanwege long covid, blijkt uit een rapport van het FNV-meldpunt. Mag je als werknemer ontslagen worden als je langer dan twee jaar ziek bent? En wat kun je dan verwachten? We leggen het uit.

Duizenden zorgmedewerkers met long covid hebben zich sinds december vorig jaar gemeld bij een speciaal meldpunt van vakbond FNV. Zij raakten besmet met het coronavirus en kampen sindsdien met (soms ernstige) klachten, zoals vermoeidheid, verminderde concentratie, vergeetachtigheid, kortademigheid en hoofdpijn. Ook voor de onderwijsbranche is inmiddels een meldpunt in het leven geroepen.

Zorgmedewerkers met long covid

Uit het rapport van FNV, dat eerder deze maand werd overhandigd aan de Tweede Kamer, blijkt dat zeker duizend zorgmedewerkers zijn ontslagen of dreigen hun baan te verliezen vanwege long covid. Na twee jaar ziekte heeft een werkgever het recht je te ontslaan. Wat de situatie extra schrijnend maakt, is dat juist déze mensen tijdens de pandemie in de frontlinie stonden. “Ik ken een aantal van deze mensen persoonlijk. Dat zijn geruïneerde levens”, vertelt Kitty Jong, vicevoorzitter van FNV. “Sommigen zijn al door hun fysiotherapiebudget heen en zijn gestopt met revalideren, omdat ze het niet meer kunnen betalen. Ik ken ook mensen die hun auto hebben weggedaan en binnen een paar weken hun huis moeten verkopen. Dat zijn de mensen voor wie wij geapplaudisseerd hebben.” Ongeveer 30 procent van de zorgmedewerkers die zich gemeld heeft, raakte in de eerste coronagolf besmet. Het merendeel daarvan is inmiddels ontslagen. “Een kleine minderheid kon afspraken maken met de werkgever en had daardoor meer tijd om te herstellen”, aldus Jong.

Subsidieregeling

Sinds half juni kunnen werkgevers een subsidieregeling aanvragen om zorgmedewerkers met long covid langer in dienst te houden en dus meer tijd te geven om te herstellen. Met de subsidie kan een werknemer na twee jaar ziekte nog zes tot twaalf maanden langer betaald worden. Volgens Kitty Jong is deze maatregel, die alleen bedoeld is voor werkgevers, niet voldoende en komt hij te laat. Daarom eist het FNV een fonds van 150 miljoen om longcovidslachtoffers tegemoet te komen. “Juist omdat zij in het begin van de coronapandemie met lege handen het veld in werden gestuurd, vinden wij het rechtvaardig dat de overheid met een fonds komt. Dat lost lang niet alles op, maar het is een eerste tegemoetkoming zodat deze mensen een beetje lucht krijgen.” De Tweede Kamer gaat waarschijnlijk volgende week in debat over dit fonds.

Langdurig verzuim

Wat staat je te wachten als je met long covid, of om een andere medische reden, langdurig thuis komt te zitten? “Je werkgever hoort in de eerste twee jaar dat je ziek bent een plan van aanpak te maken”, legt Jong uit. Als werknemer krijg je te maken met de Wet verbetering poortwachter, met als doel om je zo snel mogelijk weer aan het werk te krijgen. “Samen met de werkgever en bedrijfsarts maak je een plan voor re-integratie. Als dat zorgvuldig verloopt, is de hoop dat je helemaal niet bij het WIA-loket (uitkering door arbeidsongeschiktheid na ziekte, red.) komt.” Wanneer sprake is van langdurig verzuim moet de werkgever in een re-integratiedossier bijhouden wat zij hebben gedaan om de werknemer terug te laten keren naar de werkvloer. Na 42 ziekteweken moet een werknemer worden aangemeld bij het UWV. Pas na ruim anderhalf jaar ontvang je een aanmeldformulier voor een WIA-uitkering.

Twee jaar ziek

Als je bijna twee jaar ziek bent, daardoor minder of niet kunt werken en niet je oude loon verdient, kom je in aanmerking voor een WIA-uitkering. Wat volgt is een gesprek met een arts en arbeidsdeskundige om te bepalen wat je nog kunt doen en verdienen. “Pas wanneer je 100 procent duurzaam wordt afgekeurd, hoef je niet meer te werken. Je krijgt dan 75 procent van je laatstverdiende loon. Maar als je gedeeltelijk arbeidsongeschikt raakt, word je geacht om deels aan het werk te gaan”, aldus Jong. “Je wordt niet afgekeurd op je ziekte, maar op het vermogen om nog geld te kunnen verdienen.” Kortom: welk beroep kun je nog wél uitvoeren en welk salaris hoort daarbij? “Voor hetzelfde geld word je goedgekeurd voor een beroep als meeldraden knippen. Als je net zoveel verdient als je vorige beroep en daardoor geen inkomensval hebt, kan het zijn dat je 100 procent wordt goedgekeurd. Je krijgt vervolgens een WW-uitkering en als je niet aan het werk komt, zit je na twee jaar in de bijstand.”

WIA-uitkering

Is de mate van arbeidsongeschiktheid minstens 35 procent, dan kom je mogelijk in aanmerking voor een WIA-uitkering. WIA bestaat uit twee soorten uitkeringen: de WGA (Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten) en IVA (Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten). Je ontvangt een WGA-uitkering als je twee jaar of langer ziek bent, maar (in de toekomst) weer (meer) kunt werken en daarmee 65 procent of minder van je oude loon verdient. Een IVA-uitkering is beschikbaar voor mensen die in de toekomst hoogstwaarschijnlijk niet (meer) kunnen werken en daardoor minder dan 20 procent van hun oude loon verdienen. Is het al snel zeker dat je nooit meer kunt werken? Dan kun je vervroegd, na minimaal drie weken ziekte, een IVA-uitkering aanvragen.

Kun je als werknemer bezwaar maken?

Stel, je wordt na twee jaar ziekte door je werkgever op straat gezet: kun je dan nog iets doen? “Nee, dan heb je niets in handen. Je kunt bezwaar maken, maar na twee jaar ziekte eindigt de loondoorbetaling. Een werkgever heeft dan het recht om je te ontslaan. Zo kil is het.” Volgens Jong gaan veel werkgevers hier onpersoonlijk mee om. “We maken ons al jaren hard voor een menselijke aanpak. Werkgevers zijn vaak blij als de twee jaar om zijn en ze iemand anders kunnen aannemen.” Na ontslag door je werkgever heb je recht op een transitievergoeding. Deze vergoeding wordt berekend op basis van het maandsalaris en de duur van het dienstverband.

Bron | UWV, Rijksoverheid, NOS

Maike AbmaGetty Images
Meer over

Op alle verhalen van Margriet rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@margriet.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden