Word abonnee

Kies nú voor een abonnement met korting

Abonneer nú met korting

Gezondheid

Wow: zó veel effect heeft stress op de gezondheid van je gebit

wow-zo-veel-effect-heeft-stress-op-de-gezondheid-van-je-gebit.jpg

Bij lichamelijke klachten die kunnen ontstaan door stress denk je misschien aan hoofdpijn, buikpijn of misselijkheid. Maar wist je dat ook je gebit te lijden heeft als je vaak last hebt van stress?

Mondhygiëniste Marwa Ahmad van De MondzorgPoort vertelt hoe dat precies zit.

Barstjes in het glazuur

Een meneer van middelbare leeftijd komt mijn behandelkamer binnen. Ik ken ‘m al langere tijd: altijd strak in pak met twee telefoons. Eén daarvan – zijn werktelefoon – gaat geregeld af. Een drukke man, met een stressvolle baan. Naast dat hij regelmatig last heeft van stress, geeft hij aan daarbij ook heel vaak hoofdpijn te hebben. Heel gek zegt hij; het lijkt vanuit zijn gebit uit te stralen naar zijn hoofd. Als hij eenmaal in de stoel ligt en ik in zijn mond heb gekeken, zie ik wat barstjes in het glazuur. Ik zie het vaker bij mensen die ik behandel, die een drukke baan hebben. ‘Dat komt waarschijnlijk door stress’, denk ik direct.

Stress en je gebit

Veel mensen hebben – in meer of mindere mate – last van stress, maar weten níet dat dat kan leiden tot schade aan hun gebit. En dat komt niet per se door de stress zelf, maar wel door de reactie van ons lichaam daarop. En dat kan voor nare klachten zorgen, zoals bovenstaande patiënt dus ook merkt.

Cortisol

Dat je gebit en stress gelinkt zijn, heeft ten eerste te maken met het stresshormoon cortisol, dat je aanmaakt in zo’n stressvolle situatie. Dat stofje heeft een onderdrukkende functie en zorgt ervoor dat je lichaam in fight-or-flight-modus gaat. Heb je langdurig last van stress, dan blijft het niveau van dat hormoon lange tijd hoog. Daardoor kun je dus allerlei problemen ontwikkelen, waaronder klachten die te maken hebben met  je mondgezondheid. Een aantal klachten die ik regelmatig zie zijn:

  • Droge mond
  • Gingivitis, een ontsteking van het tandvlees / bloedend tandvlees
  • Parodontitis, afbraak van het steunweefsel rondom de tanden en kiezen
  • Een brandend gevoel in de mond
  • Mondzweren

Knarsen en klemmen door stress

Ook kun je knarsen of klemmen met je gebit, als je veel stress hebt.  Dat gebeurt voor ’s nachts tijdens je slaap, maar ook overdag kun je onbewust je kaken veel te veel aanspannen.

Bij tandenknarsen, ook wel bruxisme genoemd, schuiven de tanden en hard over elkaar; dit komt vooral in je slaap voor. Dat merk je vaak in de ochtend: je wordt wakker met hoofdpijn, pijn in je kaken en soms zelfs oor- en nekpijn. Hoewel dat al heel vervelend is, kan het op de langere termijn ook voor beschadigingen aan je gebit zorgen. Denk aan tandgevoeligheid, slijtage, problemen met kauwen en tandvleesproblemen. Bij kaakklemmen bijt je je kaken te hard op elkaar, maar schuif je niet met je tanden over elkaar zoals bij het knarsen. Ook hierbij span je de kaakspieren heel sterk aan, wat nare gevolgen heeft. Denk aan gebroken vullingen en diverse kaakklachten door té strakke spieren.

Meer van Marwa?
Dít zijn volgens een mondhygiënist de meest voorkomende oorzaken voor een droge mond

Waarom klemmen of knarsen we?

De reden waarom we knarsen en klemmen met het gebit is onduidelijk, maar er zijn wel een aantal factoren die de kans hierop vergroten. Denk aan – zoals hierboven genoemd – stress, maar ook slaapstoornissen, alcoholgebruik, het gebruik van bepaalde medicatie of drugs. Vaak is een combinatie van meerdere factoren de oorzaak. Een tandarts of mondhygiënist herkent de symptomen van stress aan het gebit vaak gemakkelijk, als je knarst of klemt met je tanden. Bijvoorbeeld door slijtage, maar ook door een verdikte kaakspier of wanneer de afdruk van je gebit in je wang of tong staat. Dat is echt een teken dat de stress effect krijgt op de gezondheid van je tanden.

Voorkom schade aan je gebit door stress

Gelukkig kun je wel het een en ander doen om te voorkomen dat je je gebit door knarsen en klemmen beschadigt. Bewustwording is daarbij de eerste stap: als je weet dat je het doet, kun je er rekening mee houden. Ook kan je tandarts helpen, door een speciaal knarsplaatje voor je te maken; ook wel een opbeetplaat of splint genoemd. Dat bitje draag je ’s nachts en beschermt en ontlast je gebit, om verdere schade te voorkomen.

Ook ontspannen voor het slapengaan is een belangrijk onderdeel – al is dat misschien gemakkelijker gezegd dan gedaan. Er zijn verschillende therapieën en trainingen die je daarbij kunnen helpen. In een enkel geval is het een uitkomst om botox in de kaakspier te spuiten om de druk weg te nemen, maar dat is bij lang niet iedereen nodig of zinvol. Minder stress is een stuk effectiever tegen beschadiging van je gebit.

Marwa Ahmad is sinds 2010 werkzaam als mondhygiënist. Na haar opleiding Mondzorgkunde aan de Hanzehogeschool in Groningen heeft Marwa ervaring opgedaan bij verschillende praktijken in Nederland. Inmiddels heeft ze sinds 2020 haar eigen mondhygiëne-praktijk in Almere: de MondzorgPoort. Volg haar op Instagram of bezoek haar website voor meer informatie.

Tekst | Marwa Ahmad
Beeld | Getty Images

Ook interessant