Antibiotica resistentie  Beeld Getty Images
Beeld Getty Images

Hoopvol onderzoek: mogelijk nieuwe antibiotica ontdekt tegen resistente bacteriën

Zelden tot nooit meer een antibioticakuur nemen om het gevaar op antibioticaresistentie te voorkomen: het lijkt bijna de enige manier. Toch is er nu mogelijk een methode gevonden om nieuwe antibiotica te identificeren, waarbij je geen kans loopt op resistentie.

Dit blijkt uit de resultaten van een nieuw onderzoek aan de Vrije Universiten van Amsterdam.

Antibioticaresistentie als wereldwijd probleem

Antibiotica wordt vaak redelijk makkelijk voorgeschreven bij een bacteriële infectie. Je bent vrij snel van je pijn af, maar je loopt wel het gevaar op antibioticaresistentie. Uit een recentelijk onderzoek bleek al dat er in 2019 ongeveer 1,27 miljoen mensen aan infecties met antibioticaresistente bacteriën overleden. Dit maakt het wereldwijd een van de belangrijkste doodsoorzaken. Uit de cijfers bleken zes bacteriesoorten verantwoordelijk voor bijna driekwart van de sterfgevallen. Vooral lage luchtweginfecties, infecties in de buikholte en bloedstroominfecties hebben hierin het grootste aandeel.

De Wereldgezondheidsorganisatie stelt dat op dit moment 700.000 mensen jaarlijks overlijden aan de gevolgen van resistentie. Naar verwachting zal dit aantal in 2050 oplopen naar zo‘n tien miljoen mensen. Volgens microbioloog Maurice Steenhuis kunnen de sterftecijfers zelfs hoger zijn dan die van de corona pandemie.

Stress assay-methode

Toch is er hoopvol nieuws. Uit de resultaten van een nieuw onderzoek aan de VU in Amsterdam blijkt dat er een manier is gevonden om bij nieuwe antibiotica de kans op resistentie te omzeilen. Steenhuis heeft hierbij gebruik gemaakt van de stress assay-methode. Dit is een methode waarbij bacteriën groen oplichten zodra ze stress ondervinden als ze in aanraking komen met antibacteriële stoffen. “Net zoals mensen een ‘fight-or-flight’ stress respons vertonen bij naderend gevaar, reageren ook bacteriën met stress op impulsen uit de omgeving zoals de aanwezigheid van giftige stoffen (bijvoorbeeld antibiotica) of voedseltekort”, stelt Steenhuis.

Nieuwe antibiotica ontwikkelen

Tijdens het onderzoek zijn er meer dan 300.000 chemische stoffen getest. Van deze stoffen werden er drie geselecteerd die waarschijnlijk ingrijpen op het buitenste membraan van bacteriën en hierdoor de bacterie verzwakken. Deze drie stoffen kunnen mogelijk ontwikkeld worden tot een nieuwe antibiotica. Steenhuis: “Om antibioticaresistentie te bestrijden is het essentieel om nieuwe antibiotica te ontwikkelen die op een andere manier bacteriën doden dan de huidige antibiotica. Daarom heb ik samen met Joen Luirink (hoofd Moleculaire Microbiologie van de Vrije Universiteit Amsterdam) een methode ontwikkeld om nieuwe antibiotica te identificeren, waarbij wij ons vooral hebben gericht op de buitenmembraan van bacteriën.”

Om erachter te komen of deze stoffen ook echt tot een nieuwe antibiotica kunnen worden ontwikkeld, moet er eerst vervolgonderzoek worden gedaan. De stress assay methode wordt op dit moment gebruikt door de European Lead Factory, een publiek-private samenwerking die tot doel heeft om de ontwikkeling van medicatie te versnellen.

Bron | Knack.be, Apothekersnieuws

Sanne van De WeteringGetty Images

Op alle verhalen van Margriet rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@margriet.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden