Dit zijn de meest voorkomende oorzaken van slaapproblemen Beeld Getty Images
Beeld Getty Images

Dit zijn de meest voorkomende oorzaken van slaapproblemen

Ongeveer een derde van de Nederlanders heeft zeer regelmatig een slechte nacht: slaapproblemen komen veel voor in ons land. En zo’n slechte nachtrust kan veel invloed hebben op je leven én je gezondheid. Door welke oorzaken ontstaan die slaapproblemen eigenlijk?

We zochten het uit.

Slaapproblemen

Veruit de meeste mensen met slaapproblemen hebben last van slapeloosheid; zij hebben moeite met in- en doorslapen waardoor een slaaptekort ontstaat. Maar er zijn ook andere soorten slaapproblemen of -stoornissen. Denk aan hypersomnie waarbij je gedurende de dag heel moe bent, het Restless Legs Syndrome of parasomnie, waarbij onbedoelde bewegingen of slaapwandelen ontstaan.

Slaapproblemen zorgen ervoor dat je een slaaptekort krijgt, wat grote gevolgen kan hebben overdag. Niet alleen ben je extreem vermoeid, maar ook concentratieproblemen kunnen een gevolg zijn van een slechte nachtrust. Op de langere termijn kunnen slaapproblemen zorgen voor onder andere verhoogde kans op hart- en vaatziekten, gewichtstoename en depressie.

Oorzaken van slaapproblemen

Slaapproblemen kunnen allerlei oorzaken hebben, zowel fysiek als mentaal. We zetten een aantal veelvoorkomende oorzaken voor je op een rij.

1. Je hebt last van spanningen of zorgen

De oorzaken van slaapproblemen zijn vaak te vinden in het dagelijks leven: de dingen die overdag gaande zijn, hebben effect op ons gedurende de nacht. Heb je last van spanningen of zorgen, bijvoorbeeld over je relatie, (klein)kinderen of financiën, dan kan dat er onbewust voor zorgen dat je niet lekker slaapt. Als je flink aan het piekeren bent, kunnen je spieren zich moeilijker ontspannen. En juist dat is zo belangrijk voor een goede nachtrust: niet zo gek dus, dat er slaapproblemen kunnen ontstaan. Niet alleen kun je last krijgen van slapeloosheid, maar door een hogere spierspanning kun je ook last krijgen van stuiptrekkingen of kramp.

2. Je hebt last van psychische klachten, zoals depressie of een angststoornis

Als je last hebt van een psychische stoornis, bijvoorbeeld een angststoornis of depressie, kunnen slaapproblemen daar een gevolg van zijn. Zowel slapeloosheid als hypersomnie kunnen dan ontstaan, soms zelfs een combinatie van die twee. De beste manier om deze slaapproblemen aan te pakken, is een behandeling van de oorzaken: de psychische klachten behandelen. De huisarts kan je daarbij helpen en eventueel verwijzen naar een psycholoog.

3. Chronische pijn zorgt voor slaapproblemen

Ook chronische pijn kan je nachtrust flink verstoren. Niet alleen kan het ervoor zorgen dat je moeilijker in slaap valt, maar het kan er ook voor zorgen dat je wakker wordt gedurende de nacht. Chronische pijn als oorzaak voor slaapproblemen wordt onder andere gezien bij fibromyalgie, reumatoïde artritis, darmaandoeningen en chronische rugklachten.

4. Je bent zestig jaar of ouder

Helaas: ook ouder worden staat in het lijstje met veelvoorkomende oorzaken voor slaapproblemen. Ongeveer de helft van de mensen van 65 jaar oud ouder heeft namelijk last van slaapproblemen, vooral vrouwen. Niet alleen slapeloosheid komt veel voor, maar ook klachten als rusteloze benen zorgen vaak voor slechte nachten. Van nature ga je na een bepaalde leeftijd korter slapen, maar waarom ook slaapproblemen zo veel voorkomen als je wat ouder wordt is nog niet duidelijk. Wel is duidelijk dat verschillende aandoeningen die vaker voorkomen bij ouderen, zoals dementie, parkinson en alzheimer, voor slaapproblemen kunnen zorgen.

5. Levensstijlfactoren als oorzaken voor slaapproblemen

Als er geen medische of mentale oorzaken zijn voor je slaapproblemen, kan ook je leefstijl een rol spelen. Er zijn verschillende triggers in je dagelijks leven die kunnen zorgen dat de kwaliteit van je nachtrust flink afneemt. Je kunt het beste denken aan de usual suspects: cafeïne, nicotine en alcohol. Een kopje koffie na het avondeten, een wijntje voor het slapen of roken in de avond: het kan er allemaal voor zorgen dat je minder goed slaapt. Je denkt misschien dat een alcoholisch slaapmutsje voor een goede nachtrust zorgt, maar je slaapt er lichter door én je hebt meer kans op parasomnie.

6. Je hebt een slechte slaaphygiëne

De meest voorkomende oorzaken van slaapproblemen liggen echter bij je eigen gedrag: een verkeerde slaaphygiëne, noemen slaapexperts dat. En dan bedoelen ze niet dat je beddengoed niet schoon is, maar dat de omstandigheden en je gedrag rondom de nachtrust niet goed zijn. Wat je doet voor je naar bed gaat, heeft namelijk een flinke invloed op je nachtrust. Om beter te slapen kun je dan dus proberen je slaaphygiëne te verbeteren. Denk bijvoorbeeld aan een regelmatig waak-slaapritme, geen schermgebruik voor je naar bed gaat en een koele, opgeruimde slaapkamer.

Bron | Thuisarts, Cleveland Clinic, Healthline, Hersenstichting, Trimbos Instituut

Ilse van RoekelGetty Images
Meer over

Op alle verhalen van Margriet rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@margriet.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden