Dit gebeurt er bij een afwijking op een mammografie Beeld Getty Images/Westend61
Beeld Getty Images/Westend61

Dit kun je verwachten bij een afwijking op een mammografie

In Nederland krijgt één op de zeven vrouwen borstkanker. Bij bevolkingsonderzoek naar deze ziekte wordt een röntgenfoto gemaakt van de borst, ook wel een mammografie genoemd. Op deze foto zijn eventuele afwijkingen in de borst te zien. Maar wat kun je verwachten als er een afwijking gezien wordt op zo’n mammografie?

Een mammografie is een onderzoek waarbij een röntgenfoto van de borst gemaakt wordt. Hiervoor ga je met ontbloot bovenlichaam tegen een röntgenapparaat staan. Het borstweefsel wordt vervolgens platgedrukt tussen twee platen, om een goede afbeelding te kunnen maken. Door het platdrukken spreidt het borstweefsel zich namelijk uit en zijn eventuele afwijkingen goed te zien. In totaal worden er vier foto's gemaakt: twee van elke borst. Twee van boven naar beneden en twee in de schuine richting.

Pijn of irritatie bij mammografie

Een mammografie kan pijnlijk of onprettig aanvoelen, doordat je borst platgedrukt wordt. Weet je uit ervaring dat je last hebt van pijnlijke borsten of ben je hier bang voor? Dan kun je voor het onderzoek twee paracetamol innemen. Tijdens het onderzoek kun je bij de laborant ook altijd aangeven dat je pijn hebt. Op die manier kan geprobeerd worden het comfortabeler te maken. Het maken van de foto is niet schadelijk voor zowel je borst als een borstprothese of een pacemaker.

Afwijking in de borst opsporen

Naast een mammografie zijn er ook andere onderzoeksmethoden om borstkanker op te sporen. Bij vrouwen die jonger dan dertig jaar zijn wordt bijvoorbeeld vaak een MRI en/of een echografie gemaakt, omdat zij veel klierweefsel hebben. Een mammografie is in dat geval niet goed te beoordelen.

Uitslag van de mammografie

Nadat de röntgenfoto's gemaakt zijn, worden deze beoordeeld door een radioloog. Wanneer je de uitslag hiervan krijgt, verschilt. Dit kan meteen na het onderzoek zijn, soms later op de dag of later in de week via je eigen arts. De uitslag van een mammografie wordt aangeduid met een BI-RADS score. Hiervan zijn zeven mogelijke uitslagen, van 0 tot 6.

  • BI-RADS 0: Wanneer de mammografie deze score krijgt, is er niet genoeg informatie om een sluitende uitslag te geven. Er wordt aanvullend onderzoek gedaan om tot een uitslag te komen.
  • BI-RADS 1: Deze score wordt gegeven aan een mammografie wanneer er geen afwijking gevonden wordt op de röntgenfoto
  • BI-RADS 2: Er is een afwijking gevonden in de borst, maar de mammografie kan vaststellen dat deze goedaardig is. Wanneer er sprake is van deze score is er geen verder onderzoek nodig.
  • BI-RADS 3: Ook bij deze score is er een afwijking gevonden op de röntgenfoto van je borst. Deze is hoogstwaarschijnlijk goedaardig. De kans dat het toch gaat om een kwaadaardige tumor, is kleiner dan twee procent.
  • BI-RADS 4 en 5: Deze scores vragen om extra onderzoek op de mammapoli in het ziekenhuis. Dit kan gaan om een extra röntgenfoto of een echo. Ook kan het soms nodig zijn dat er een punctie gedaan wordt of de arts een biopt neemt. BI-RADS 4 of 5 betekent niet meteen dat je borstkanker hebt. Van de tien deelnemers aan het bevolkingsonderzoek met deze score, hebben er vijf géén borstkanker.
  • BI-RADS 6: Wanneer deze score gegeven wordt, gaat het zeker om borstkanker. Deze score wordt niet gegeven op basis van een mammografie alleen, maar pas na de uitslag van een biopsie.

Wat gebeurt er bij een afwijking op een mammografie?

Wanneer er een afwijking gevonden is in de mammografie, kan het nodig zijn om aanvullend onderzoek te doen. Zoals hierboven benoemd kan dit gaan om een echografie, punctie, biopsie of MRI. Bij een afwijking wordt deze besproken met het mammateam in het ziekenhuis, dat gespecialiseerd is in borstonderzoeken . Als blijkt dat het inderdaad om borstkanker gaat, wordt een behandelplan opgesteld. Hoe dat eruit ziet, hangt af van vele factoren en verschilt per persoon.

Bron | Pink Ribbon, RIVM, Kanker.nl, LUMC

Nynke KooyGetty Images/Westend61

Op alle verhalen van Margriet rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@margriet.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden