Dít moet je weten over het (stress)hormoon cortisol

Deel dit artikel:

Het hormoon cortisol staat ook wel bekend als stresshormoon. Toch is dit stofje niet alleen maar slecht. Maar waarom staat het dan wel zo bekend? 

We duiken in de voor- en nadelen van (een teveel aan) cortisol in je lichaam.

Voordelen van cortisol

Cortisol wordt aangemaakt in je bijnieren. Je lichaam heeft cortisol nodig om goed te functioneren. Zo onderdrukt het ontstekingen, is het van belang voor het reguleren van je bloeddruk en wordt ook je slaap-waakritme er door bepaalt. Vooral op momenten dat je snel moet handelen, komt dit stofje goed van pas. Het zorgt ervoor dat je lichaam snel in actie komt op momenten dat er gevaar dreigt. Maar wanneer je te veel stress ervaart, neemt het niveau aan dit hormoon in je lichaam toe. En een te hoge cortisolwaarde is slecht voor je gezondheid.

Oorzaken van een disbalans in cortisol

Niet alleen stress, maar ook zware inspanning, zwangerschap en gebruik van de anticonceptiepil kunnen zorgen voor een verhoogd cortisolgehalte. Daarnaast zijn er ook een paar zeldzame aandoeningen die deze hormoonbalans kunnen storen. Zo maken patiënten met het syndroom van Cushing te veel cortisol aan en zorgt de ziekte van Addison er daarentegen voor dat de bijnier geen of te weinig van dit hormoon aanmaakt.

Symptomen van een te hoog cortisolgehalte

Wanneer je lichaam te veel cortisol aanmaakt, zorgt dat voor allerlei gezondheidsproblemen. Je kunt bijvoorbeeld last krijgen van angst, depressie, hoofdpijn, slaapproblemen, spijsverteringsproblemen en vergeetachtigheid. Ook gaat je concentratie sterk achteruit. Naast deze nadelige effecten, die kunnen lijden tot een burn-out, kan een hoge cortisolwaarde ook zorgen voor gewichtstoename. Niet alleen omdat cortisol er voor zorgt dat je meer zin krijgt in zoetigheid, het stofje stimuleert namelijk ook de opslag van buikvet.

Cortisolniveau zelf in balans brengen

Heb je het idee dat je cortisolwaarden te hoog zijn? Dan kun je daar in de meeste gevallen zelf makkelijk iets aan doen. Zoals misschien te verwachten valt, is het belangrijk om je stressniveau zoveel mogelijk proberen te verminderen. Een goede nachtrust en regelmatig een uurtje sporten dragen daar aan bij. Tijdens het sporten gaat je cortisolwaarde eventjes omhoog, waarna het vervolgens een duik naar beneden neemt. Probeer duurtrainingen (langer dan een uur) zoveel mogelijk te vermijden, want dit kan er juist voor zorgen dat je cortisolniveau toeneemt.

Lees ook
Waarom je bij stressklachten vaker last hebt van nachtmerries

Bron | Puurfirguur, Nederlandse Vereniging voor Klinische Chemie en Laboratoriumgeneeskunde
Beeld | iStock