Je eetgedrag wordt dagelijks op drie manieren beïnvloed

Deel dit artikel:

De feestdagen staan voor de deur, dat betekent voor veel mensen gezelligheid en lekker samen eten. Ook in de rest van ons dagelijks leven speelt eten een grote rol. Vaak vervullen maaltijden ook een sociale functie. 

Soms eet je omdat je honger hebt en soms omdat het gezellig is. De omgeving waarin je eet, is vaak verschillend: thuis, op je werk of in een restaurant. Deze omgeving bepaalt in sterke mate wat we eten en hoeveel we eten. De situatie zorgt ervoor dat we soms iets te veel naar binnen stouwen, maar ook dat we in andere gevallen juist minder eten dan we zouden willen, aldus het Voedingscentrum. Er zijn grofweg drie verschillende punten te onderscheiden die je eetgedrag beïnvloeden. Dit zijn de redenen waarom je eet je zoals je eet!

In je eentje eet je minder
Uit onderzoek blijkt dat we gemiddeld 28 procent meer eten als we met iemand anders eten. Dit percentage stijgt naarmate er meer eters bijkomen. Dit fenomeen wordt sociale facilitatie genoemd. Het komt vooral voor als we eten met mensen die we kennen. Bij vreemden treedt dit effect nauwelijks op. Misschien komt dat doordat we ons minder op ons gemak voelen bij vreemden en ons dus een beetje inhouden? Hoe dan ook: gezamenlijk eten doe je meestal met mensen die je kent.

Als je met vrienden of familie eet, zit je vaak langer aan tafel. Dit gaat vanzelf, omdat het ook een gezellig moment is. Je wordt dan langer blootgesteld aan lekkere dingen, wat volgens het Voedingscentrum een reden kan zijn dat je meer eet. Ook is er meer afleiding omdat je eet én kletst. Het wordt dan lastiger bij te houden hoeveel je precies hebt gegeten. De dagelijkse maaltijden met het gezin zijn een uitzondering op dit fenomeen. Eten met het gezin vervult ook een opvoedkundige functie. Je leert je kinderen hiermee het belang van gezond eten en let waarschijnlijk net zo goed op de hoeveelheid als wanneer je in je eentje bent. De rol van deze gezinsmaaltijden is dan ook buiten beschouwing gelaten in onderzoek naar het sociale facilitatie-effect.

Aanpassen aan andere eters
Als mensen met wie je aan tafel zit veel eten, is het waarschijnlijk dat je dat ook gaat doen. Eten de anderen aan tafel minder, dan doe jij dat ook. Ook pas je je sneller aan aan wát er wordt gegeten. Dit wordt modeling genoemd. Als degene met wie je luncht gezonde dingen eet, zul je dat ook sneller doen. Dit geldt natuurlijk ook voor ongezonde dingen. Als je eet met iemand die op jou ‘lijkt’, bijvoorbeeld iemand van hetzelfde geslacht of met hetzelfde gewicht, is het modeling-effect sterker. Ook als je tot een bepaalde sociale groep behoort, pas je je eetgedrag sneller aan deze groep aan. In de gezinssituatie speelt dit vooral een grote rol als het gaat om het geven van het goede voorbeeld.

Eetgedrag= informatie
Tot slot is er nog het impression management.  Dit betekent dat wat je eet en de hoeveelheid die je eet, andere mensen informatie geeft over wie je bent en hoe je in elkaar zit. Er bestaan namelijk bepaalde consumptie-stereotypen. Zo wordt vlees eten als mannelijk beschouwd. En is de gedachte dat mensen die gezond eten minder leuk, gezellig en relaxed zijn dan mensen die daar niet zo op letten. Of deze stereotypen in bepaalde situaties ook daadwerkelijk het eetgedrag van mensen beïnvloedt, is nog weinig onderzocht.

Uit één onderzoek dat wel is gedaan op dit gebied, blijkt dat vrouwen minder aten als ze bang waren om op hun tafelgenoot ‘mannelijk’ over te komen. Hadden ze het idee dat ze toch al als ‘vrouwelijk’ waren bestempeld, dan aten ze juist meer. De vrouwen uit dit onderzoek probeerden de indruk die zij achterlieten een beetje bij te schaven door meer of minder te eten, en dus ‘vrouwelijker’ over te komen. In dit geval blijkt dat eetgedrag wordt aangepast om een gewenste indruk achter te laten.

Sociale normen
Het is duidelijk: hoe we eten, wordt mede bepaald door sociale afspraken. Als samenleving hebben wij sociale normen en waarden, die door de meesten van ons worden gevold. Zo’n sociale norm geeft aan wat gepast gedrag is in een bepaalde situatie: dit doen anderen, dus dat zal wel juist zijn. Als je in een situatie zit waarvan je niet zeker weet wat gepast is, pas je je gedrag sneller aan. Bij snacken zul je zelf minder goed weten welke hoeveelheid ‘normaal’ is en zul je je eetgedrag dus sneller aanpassen dan bij een ontbijt. Het zit nou eenmaal in de aard van de mens om het gedrag van de groep te volgen.

Misschien maak je onbewust voedingskeuzes waar je niet helemaal achter staat. Het Voedingscentrum raadt bij twijfel aan jezelf de volgende vragen te stellen: eet ik wat ik wil eten, eet ik iets omdat iemand anders dat wil en eet ik iets om een bepaalde indruk te maken? Als je hierbij stilstaat, word je je bewuster van je keuzes en wordt het makkelijker om het anders te doen. Want waarom zou je je aanpassen aan anderen? Je kiest lekker zelf wat je eet!

Bron: voedingscentrum.nl. Heb je zin in inspiratie voor een lekker gerecht? Kijk dan op cookloveshare.nl.

Zo vouw je een mooi roosservet voor een etentje:

Dit wil je misschien ook lezen.

Ontvang jij nog geen nieuwsbrief, maar wil je wel graag wekelijks artikelen van Margriet ontvangen? Schrijf je dan in via margriet.nl/nieuwsbrief