Hartalarm! Wat doet de hittegolf met ons hart?

Deel dit artikel:

Een beetje warmte is heerlijk, maar ons hart krijgt het tijdens een week met tropische temperaturen wel flink te verduren. Cardiologe Janneke Wittekoek legt uit.

“Het menselijk lichaam functioneert het best bij een lichaamstemperatuur van ongeveer 37°C. In de hersenen zit een temperatuurregelcentrum: de hypothalamus. Stijgt of daalt de lichaamstemperatuur te veel, dan zorgt de hypothalamus voor actie om de temperatuur weer op ongeveer 37°C te brengen. Bij te veel hitte worden de bloedvaten in de huid wijder (je wordt rood) – en vooral: je gaat meer zweten. Bij een hittegolf gaat de warmteafvoer moeilijker, zeker bij ouderen, zieken en bij het gebruik van bepaalde medicijnen.”

Hoe regelt het lichaam de warmteafvoer?

“Het lichaam regelt de warmteafvoer op twee manieren: meer zweten en een sterkere doorbloeding. Om goed te kunnen zweten, moet je genoeg vocht innemen om het vocht dat uitgezweet wordt weer aan te vullen. Dat betekent: bij heet weer voldoende drinken. De tweede manier waarop het lichaam zorgt voor afkoeling is een sterkere doorbloeding van de huid. Dit kun je niet bewust regelen. Hoe werkt het? De bloedvaten in de huid worden wijder. Daardoor kan het hart meer bloed rondpompen. Dit bloed geeft de warmte af, via de huid, aan de lucht rondom. Dit betekent dat bij heet weer het hart harder moet werken. Medicijnen tegen hartproblemen kunnen bij hitte de water- en zouthuishouding in het lichaam verstoren.”

Als het vier dagen achter elkaars boven de 27 graden is, dan stelt het RIVM een officieel hitteplan in werking. Vooral ouderen, kinderen, mensen in zorginstellingen, chronisch zieken en mensen met overgewicht zijn extra gevoelig voor deze extreme hitte.

Wat kun je doen tegen de hitte?

“Je hoeft je zeker niet te verstoppen in een koele kelder, maar een paar goede maatregelen zijn wel op hun plaats. De belangrijkste op een rij:

1) Vermijd alcoholische dranken en dranken die veel suiker of cafeïne bevatten, deze hebben een vochtafdrijvend effect. Je verliest dus veel vocht, net wanneer je dat het meeste nodig hebt. Kies liever voor water met citroen/munt/limoen en eet voldoende fruit.

2) Ga niet hardlopen (wandelen) tijdens de warmste uren van de dag (12.00-16.00). Maak gebruik van de koelere ochtend en avond.

3) Vermijd de plotse overgang van warmte naar kou en blijf uit de felle zon (smeer je goed in). Maak gebruik van de koelere ochtend en avond.

4) Houd het huis koel, neem eventueel een lauwwarme douche of voetenbad om af te koelen.”

Over Janneke Wittekoek
Janneke Wittekoek  is cardiologe, gezondheidswetenschapper, en oprichtster van de HeartLife klinieken in Utrecht. Zij is gespecialiseerd in preventie van hart- en vaatziektes. Daarnaast heeft zij een bijzondere interesse in het vrouwenhart en is zij actief in de werkgroep Hart voor vrouwen van de Nederlands Hartstichting. Zij is ook te zien op tv in het medisch infotainment programma Je lijf je leven van RTL.