Dít bepaalt hoe lang een vaccinatie werkt

Deel dit artikel:

Vaccinaties zorgen ervoor dat we worden beschermd tegen allerlei infectieziekten. Niet alleen in Nederland worden daarom elk jaar heel veel kinderen ingeënt. Wereldwijd voorkomen vaccinaties dat miljoenen mensen aan de gevolgen van dit soort ziekten overlijden.

Sommige vaccinaties bieden echter geen levenslange bescherming. Sterker nog: de tijd dat een vaccinatie zijn werk blijft doen, is per persoon verschillend. Nederlandse en Britse onderzoekers hebben nu ontdekt dat dat onder meer te maken heeft met onze genen.

Tijdelijke werking

Nederland kent een uitgebreid vaccinatieprogramma. Dit zorgt ervoor dat ons lichaam op een veilige manier kennismaakt met bepaalde ziekten, waardoor het afweerstoffen op kan bouwen. Op die manier zijn we als het ware tijdelijk ‘immuun’ voor deze ziekte. Van een aantal vaccinaties is bekend dat ze maar tijdelijk werken. Om die reden moet de prik na een aantal jaar worden herhaald. Bij sommige mensen neemt de afweerrespons die ontstaat door de vaccinatie sneller af dan bij anderen.

Eerder onderzoek wees al uit dat dit te maken heeft met onder andere leeftijd, geslacht, etnische achtergrond en de aanwezige micro-organismen in het lichaam. Maar uit een studie van de Universiteit van Oxford, de Universiteit van Londen én het RIVM blijkt nu dat ook onze genen een belangrijke rol spelen.

Grootschalig onderzoek

De wetenschappers bekeken de immuunrespons bij 3.600 kinderen op drie gangbare vaccinaties die in Nederland in het Rijksvaccinatieprogramma zitten: meningokokken C, Haemophilus influenzae type b (Hib) en tetanus. De Britse wetenschappers onderzochten de genetische profielen van deze kinderen. De Nederlandse onderzoekers van het RIVM bekeken de hoeveelheid antilichamen die vier jaar na de laatste vaccinatie in het bloed van de kinderen aanwezig was. Daarna werden deze gegevens met elkaar vergeleken. Wat bleek? De genetische variaties op twee specifieke plekken in het DNA hingen samen met de hoeveelheid antilichamen in het bloed.

Vaccinatie op maat

Volgens het RIVM is het onderzoek vooral bedoeld om te kijken hoe het vaccinatieprogramma kan worden verbeterd. “Dankzij fundamenteel onderzoek als dit leren we beter te begrijpen waarom sommige mensen beter reageren op ziekteverwekkers en vaccins dan andere,” vertelt hoofdonderzoeker Fiona van der Klis aan NRC Handelsblad. “Wij zoeken doorlopend naar manieren om ons vaccinatieprogramma nog beter te maken. Als we bijvoorbeeld het aantal benodigde prikken per vaccinatie zouden kunnen verlagen, zouden we dat zeker doen. Op basis van deze publicatie is dat echter niet te concluderen. Wel kunnen we mogelijk in de toekomst een genetisch profiel maken voor iedere baby, om zo een individueel vaccinatieschema op te stellen. Maar dat is nog lang niet aan de orde.”

Lees ook
Onderzoek wijst uit: geen link tussen vaccinaties en autisme

Bron| NRC Handelsblad
Beeld| iStock