Borstoperaties bij borstkanker: dit zijn de opties

Deel dit artikel:

Wanneer je borst geamputeerd moet worden of als je een borstbesparende operatie moet ondergaan wegens borstkanker, is dat ingrijpend. Zowel op fysiek als geestelijk vlak. Lees in dit artikel meer over  borstreconstructie en borstprotheses.

Een borstamputatie, ook wel ablatio of mastectomie genoemd, is een operatieve verwijdering van de gehele borst. Bij een ablatio wordt al het borstklierweefsel verwijderd (ook de tepel en de tepelhof). De borstspier blijft gespaard. De contour van de borst is na de operatie verdwenen. Soms voert een plastisch chirurg tijdens de ingreep een directe borstreconstructie uit, meldt Borstkanker.nl.

Een andere optie is het dragen van een uitwendige prothese. Dit kan een kleine deelprothese, een schaalprothese of een volledige borstprothese zijn, laat Borstkanker.nl weten. Ook kun je ervoor kiezen om zonder prothese door het leven te gaan.

Verschillende methodes voor een borstreconstructie

Bij de keuze voor een borstreconstructiemethode spelen diverse factoren een rol. Zoals of er sprake is van een andere ziekte. Maar het hangt ook af  van de grootte en vorm van je borsten, je lichaamsgewicht en of je rookt. De manier waarop het borstklierweefsel wordt verwijderd, beïnvloedt de kwaliteit van de overgebleven huid (en de plaats van het litteken). Dit is mede bepalend voor welke methode geschikt is. Ook is het erg belangrijk om te weten of bestraling noodzakelijk is. Als je al bestraald bent, is het belangrijk dit mee te nemen in de keuze voor een reconstructiemethode. Naast al deze medische overwegingen, gaat het natuurlijk ook om wat je zelf wilt. Misschien geef je de voorkeur aan een reconstructie met lichaamseigen weefsel, heb je juist liever een implantaat (prothese, zie de afbeelding hieronder), of een combinatie van beide.

borstimplantaat

Risicofactoren

De volgende factoren kunnen het resultaat van de reconstructie negatief beïnvloeden.

  • Roken
  • Overgewicht (BMI boven de 30)
  • Leeftijd ouder dan 55 jaar
  • Aandoeningen als diabetes of een hoge bloeddruk
  • Cupmaat groter dan C
  • Bestraling (al gehad of nog te ondergaan)
  • Direct plaatsen van een prothese in plaats van eerst een tissue-expander

Bij borstreconstructie zijn er verschillende technieken mogelijk. Lees op Borstkanker.nl over de verschillende technieken met de voor- en nadelen.

Borstbesparende operatie

Soms is een borstsparende operatie een optie. De oncologisch chirurg verwijdert dan alleen de tumor en het omliggende weefsel. Meestal worden de huid, tepel en tepelhof gespaard, maar de borst kan wel van vorm veranderen doordat een deel ervan wordt verwijderd en omdat na een borstsparende behandeling altijd bestraling noodzakelijk is.

Geschat wordt dat er bij 30 tot 40 procent van de standaard borstsparende operaties na bestraling een cosmetisch teleurstellend resultaat ontstaat, zoals een afwijkende vorm van de borst of een verkeerde plaatsing van de tepel (te hoog of te laag).

Het is mogelijk om de borstvorm direct te herstellen tijdens de operatie waarin de borstkanker wordt verwijderd. Er is dan sprake van oncoplastische chirurgie. Je kunt dit ook op een later moment alsnog laten doen door de plastisch chirurg, alleen is het dan doorgaans lastiger als gevolg van de bestraling.

Als je bij een borstsparende operatie de borstvorm wilt laten herstellen, bespreek dit dan met je behandelaar en plastisch chirurg. Samen kunnen jullie een weloverwogen besluit nemen.

Borstprothese

Een andere optie is het dragen van een uitwendige prothese. Dit kan een kleine deelprothese zijn, een schaalprothese of een volledige borstprothese, meldt Gezondheidsplein.nl.

Tijdelijke uitwendige borstprothese
Totdat de wond is genezen (en je klaar bent voor de borstreconstructie of permanente uitwendige prothese), krijg je in het ziekenhuis een tijdelijke prothese aangemeten. Dit zijn eigenlijk een soort kussentjes gevuld met watten. Ze zijn in verschillende modellen verkrijgbaar. Je kijkt samen met een verpleegkundige welke het meest geschikt is voor de tussenperiode. Zo’n tijdelijke prothese zit niet perfect: het is een soort tussenoplossing. Enige ongelijkheid kun je camoufleren met je kleding. Overigens kun je je huidige bh’s niet meer gebruiken. In een lingeriespeciaalzaak kun je speciale prothese-bh’s aanschaffen. Dit zijn bh’s zonder beugel. Vaak hebben ze een soort speciaal ‘zakje’ waar je de prothese in kunt schuiven.

Permanente uitwendige borstprothese
Permanente uitwendige borstprotheses zijn te koop bij gespecialiseerde lingeriezaken. Het beste kun je van tevoren een afspraak maken. De winkel kan dan zorgen dat er iemand aanwezig is die je goed kan helpen en informeren over de verschillende soorten uitwendige protheses.

Losse uitwendige siliconenprothese: Een uitwendige siliconenprothese draag je in een speciale prothese-bh. De prothese is gemaakt van een zachte gelachtige stof en heeft ongeveer dezelfde vorm en hetzelfde gewicht als een echte vrouwenborst. Een siliconenprothese gaat jaren mee. Je kunt er zelfs mee zwemmen, al verkort dit wel de levensduur.
Plakprothese: Dit is ook een uitwendige siliconenprothese, maar met een plakrand aan de achterzijde. Je kunt dus de siliconenprothese op je huid plakken. Dit heeft als voordeel dat hij minder makkelijk verschuift als je beweegt. Zo’n plakprothese is echter niet voor iedereen geschikt. Hij mag alleen gedragen worden als de wond egaal en vlak is. Vanaf een jaar na de operatie mag de plakprothese gedragen worden. Overigens bestaan de plakprotheses vaak uit een losse klittenbandstip en een losse siliconenprothese. Je kunt ze dan ook als losse prothese dragen.

Als je permanente uitwendige borstprotheses laat aanmeten, is het handig om je eigen bh en badkleding mee te nemen naar de winkel waar protheses worden verkocht. De verkoopster kan dan zien wat je gewend bent te dragen en hier iets vergelijkbaars voor zoeken. Zorg ook dat je aansluitende kleding aan hebt. Zo kun je goed zien of de prothese naar je zin zit.

Lingeriezaak of mammacare speciaalzaak

Er zijn twee soorten leveranciers.
– De lingeriezaak, waarvan een deel van de winkel is ingericht voor mammacare.
– De mammacare speciaalzaak die uitsluitend mammacare doet. De mammacare speciaal zaak kan ook onderdeel zijn van een medisch speciaalzaak of orthopedisch bedrijf.

Gezien de tijd, aandacht en privacy die nodig is, werken alle mammacare leveranciers op afspraak. Kijk voor meer informatie op Semh.info/home/MMC.

Prothesevoorlichting

BVN (Borstkankervereniging Nederland) houdt in heel Nederland prothesevoorlichting. Ervaringsdeskundige prothesevoorlichters vertellen je over het dragen van een prothese en over de mogelijkheden en verschillen tussen protheses. Je krijgt informatie over winkels, merken, modellen en lingerie. Naast veel schriftelijk materiaal beschikken de prothesevoorlichters altijd over enkele voorbeelden om de informatie te verduidelijken. Kijk voor meer informatie op Borstkanker.nl/nl/prothesevoorlichting.

bronnen: Borstkanker.nl en Gezondheidsplein.nl

Oktober is borstkankermaand. Kijk voor meer artikelen over borstkanker op Margriet.nl/borstkanker.

Bezoek ook onze Facebookgroep Margriet borstkankerlotgenoten.

Lees ook
– Borstkanker: de feiten en de cijfers
– Hoe vaak moet je je borsten controleren?
– Wanneer heb je een verhoogde kans op borstkanker?

Artikelen van Margriet.nl ontvangen in je mailbox? Schrijf je in op Margriet.nl/nieuwsbrief