null Beeld Mariël Kolmschot. Visagie: Nicolette Brøndsted.
Beeld Mariël Kolmschot. Visagie: Nicolette Brøndsted.

PREMIUM

‘Marlies was een stuk van mijzelf. Mijn ziel. Zonder haar ben ik geamputeerd’

De eeneiige tweeling Saskia en Marlies Muiselaar doet hun hele leven alles samen. Uiteindelijk belanden ze zelfs samen in het ziekenhuis. Als Marlies komt te overlijden, stort Saskia’s wereld in. “Waarom leef ik nog en Marlies niet?”

“Marlies en ik waren altijd samen. Wij tegen de rest van de wereld. Zo voelden we ons nooit alleen. De eerste keer dat daar verandering in kwam, was ik een jaar of negen. We deden mee aan een atletiekwedstrijd waar Marlies een derde prijs won en ik ergens onderaan bungelde. Tot die tijd presteerden we exact hetzelfde. Ik zie het nog voor me; eerst huppelde Marlies nog vrolijk aan de hand van mijn moeder, tot we elkaar aankeken en op hetzelfde moment keihard begonnen te huilen. Niet omdat ik geen prijs kreeg, maar omdat plotseling pijnlijk duidelijk werd dat er wel degelijk een verschil bestond tussen ons. De pijn van de afsplitsing.”

“Voor die tijd waren wij elkaar. Elkaars spiegel. En dat we nu niet ‘wij’ waren voelde gek en eenzaam. Die eenzaamheid zit er nu permanent. Dit verhaal is een hommage aan Marlies. Een fantastisch mens met het talent om mensen te verbinden. Mijn tweelingzus, mijn tweelingziel.”

Samen sterk

“We zijn in de jaren zestig opgegroeid in een artistiek, warm gezin met liefdevolle ouders. We hebben geen andere broers of zusjes, maar samen stonden we sterk. Ons kon niks overkomen, ik had mijn tweelingzusje altijd bij me. Ik kan me nog herinneren dat mijn vader me weleens alleen meenam naar mijn grootouders. Dat was een verschrikking. Het voelde dan zo leeg, dat klopte van geen kanten. De vanzelfsprekendheid waarmee we met elkaar leefden, de vertrouwdheid en de zorgeloosheid, het was een gelukkige, zoete roze suikerwereld.”

“In de zesde klas van de lagere school moesten we ieder naar een andere klas, omdat toen werd gedacht dat het beter was om tweelingen apart te zetten. Want of we nu naast elkaar zaten, de een voorin en de ander achterin, we haalden altijd precies dezelfde cijfers en maakten exact dezelfde fouten.
Dat jaar was voor Marlies, die van nature wat bangig was aangelegd, het ergste. Gelukkig konden we thuis weer onze suikerspin-fantasieën delen en dromen over een mooie toekomst.”

Geen behoefte aan anderen

“Marlies was een meisje-meisje, dol op rokjes en schoentjes met hakjes, feeëriek en dromerig. Ik totaal het tegenovergestelde; het stoere type dat haar zusje tegen alles en iedereen beschermde. De sterkste van de twee. Niet alleen mentaal, ook fysiek was ik sterk. Ik droeg als kind altijd tafeltjes boven mijn hoofd. Geen idee waarom ik dat deed, vermoedelijk omdat iedereen het schattig vond. Ons favoriete spelletje was circusje. Dan deed Marlies een zwaairokje aan, tilde ik haar boven mijn hoofd en zwengelde haar de kamer rond. Marlies was alles voor mij. Marlies ís alles voor mij. We adoreerden elkaar. Eigenlijk hadden we helemaal geen behoefte aan anderen, het vertrouwen en de zekerheid dat we altijd bij elkaar troost en steun konden vinden, was voor ons genoeg. Als we al een vriendinnetje hadden, deelden we haar.”

null Beeld

Allerliefst samen

“In de puberteit waren we zoals iedere puber bezig onze eigen identiteit te vinden en dat losmaken ging gepaard met best wat verdriet. We begrepen niet hoe je een relatie kon aangaan, zonder dat je zusje erbij was. Ondanks dat we beiden graag een eigen gezinnetje wilden stichten, wilden we eigenlijk het allerliefst samen zijn. De eerste keer dat ik uitging met een vriendje werd het een dubbeldate met zijn vieren.”

“We kregen een relatie en ieder één kind – ik een zoon, Marlies een dochter. Jarenlang woonden we twee deuren verderop van elkaar. Toen ik later naar Zoetermeer verhuisde en Marlies in Den Haag bleef wonen, spraken we elkaar minstens twee keer per dag. Dan legden we de telefoon naast ons neer tijdens het koken of tv kijken. Zonder woorden en toch samen.”

“Marlies en haar vriend hebben me ontzettend geholpen toen mijn man na een relatie van dertig jaar vrij plotseling overleed. Ze stonden dag en nacht voor me klaar. Net als Yvonne, een collega van het werk, met wie ik later een latrelatie kreeg. Ook Marlies en Yvonne raakten goed bevriend en vaak gingen we met z’n drieën weekendjes naar een Van der Valk, onze favoriete hotelketen.”

Hartinfarct

“Ergens in maart 2018 kreeg ik ademhalingsproblemen. Omdat een aantal mensen om me heen longontsteking had, dacht ik dat ook te hebben. Die diagnose werd bevestigd door een weekendarts. Toen ik me een paar dagen later weer meldde bij de huisarts, werd ik direct doorgestuurd naar het ziekenhuis en al in de ambulance kreeg ik een hartinfarct. Ik heb eigenlijk helemaal geen zin hierover uit te wijden, omdat ik het over Marlies wil hebben, over Marlies en onze bijzondere band.”

“Toen ik mijn ogen opendeed op de ic, was het eerste wat ik dacht: Marlies! Hoe gaat zij met dit verdriet om? Omdat ik wist wat voor impact mijn ziek-zijn op haar zou hebben, was ik meer bezorgd om haar dan om mezelf. Marlies kwam meteen naar het ziekenhuis, beurde me op en week niet van mijn zijde.”

Geen antwoord

“Ik moest een tijd in het ziekenhuis blijven, want er was een ander ernstig gezondheidsprobleem ontdekt. Nadat ik die operatie had ondergaan, appte ik Marlies meteen dat het goed was gegaan. Maar ik kreeg geen antwoord. Dit klopte niet. Ik werd bloednerveus. Waar was Marlies? Waarom reageerde ze niet? Ik kan niet goed vertellen wat er vervolgens allemaal gebeurde, ik heb te veel gaten in mijn geheugen.

Wel weet ik dat me werd verteld dat mijn tweelingzus een verdieping onder me lag, ze was opgenomen met een dreigend herseninfarct dat ze die nacht ook heeft gehad. Ik mocht in mijn rolstoel naar haar toe maar was volledig in shock, snapte er niks van. We hadden al eerder van de behandelend arts gehoord dat het twijfelachtig was of ik het zou overleven, maar nu lag mijn lieve zusje ook in het ziekenhuis. De artsen vertelden al vrij snel dat er grote delen van Marlies’ hersenen waren aangetast en dat ze niks meer voor haar konden doen.”

null Beeld

Ik besefte het niet

“Drie dagen nadat ze in het ziekenhuis is opgenomen, overleed Marlies. Ik zat naast haar bed en de muziek waar we beiden zo gek op zijn, hield ik zachtjes naast haar oor. Terwijl ik naar haar gezichtje keek, zei ik keer op keer: ‘Ik hou van je’ en: ‘Het komt wel goed.’ Hoe kon ze daar zo liggen, zo stil, zonder iets te zeggen? Ik besefte niet dat ze er al niet meer was.”

“Het personeel in het HagaZiekenhuis was echt geweldig, maar omdat ik te ziek was, konden ze me niet naar de uitvaart laten gaan. Yvonne heeft uiteindelijk Stichting Doe Een Wens ingeschakeld en ik ben op een brancard met de ambulance naar de uitvaart gebracht. Het was een drukte van jewelste, Marlies was erg geliefd. Ik wilde per se spreken en dat is gelukt, maar ook mijn herinnering aan die dag is grotendeels verdwenen. Ik denk dat ik in shock was.”

Zonder haar is het moeilijk

“Ik kon en kan haar dood moeilijk aanvaarden. Ik heb nog steeds het idee dat ze me elk moment kan bellen. Marlies en ik hebben het er weleens over gehad dat de ander door moet leven als een van ons zou komen te overlijden. Makkelijk praten Marlies, denk ik nu. Ik moet alleen door terwijl jij – een deel van mijn ziel – er niet meer bent. Ik besta nog maar voor de helft. Minder zelfs. Ondanks dat ik lieve mensen om me heen heb, voel ik me vaak ontzettend leeg. Ik hoop niet dat ik ondankbaar overkom, want ik hou zielsveel van Yvonne, mijn zoon en zijn gezin, maar zonder Marlies is het leven moeilijk te leven.”

“Ik voel me vaak schuldig dat ik er nog ben. Ik had daar in het ziekenhuisbed moeten overlijden. Het was bijna onmogelijk dat ik het zou overleven. Waarom leef ik nog? Waarom Marlies niet?”

Wie ben ik?

“Ik ben sowieso veranderd sinds Marlies’ overlijden. Ik neem dingen over, zei bijvoorbeeld tegen Marlies’ dochter ‘Lafje’ (I love you, red.) iets wat voorheen alleen Marlies zei. Ik draag ook andere kleding, het is vrouwelijker geworden. Het lijkt net een vervaging van identiteit. Wie ben ik zonder Marlies? Een tweelingband is zo intens. Mijn man is dertig jaar in mijn leven geweest, maar daar kan ik met berusting en liefde aan terugdenken. Hij speelt niet constant door mijn hoofd. Als een partner overlijdt, krabbelen de meeste mensen op den duur weer op. Ik hoop niet dat ik iemand kwets, maar het verlies van een tweeling is anders. Dat is een stuk van jezelf. Je ziel. Zonder die persoon ben je geamputeerd. Bij mijn partner wist ik nooit zeker wat hij dacht, bij Marlies wel.”

Mooie momenten pakken

“Ik droom meer dan drie jaar na het overlijden van Marlies nog elke nacht over ons. Dat we samen dansen, elkaar vasthouden, of de slappe lach krijgen. Vaak probeer ik mezelf te foppen dat ze op vakantie is. Soms is het net of ik haar in de spiegel zie als ik naar mezelf kijk. Of ik kijk naar mijn handen en denk, zijn dit nou Marlies’ of mijn handen? Ook praat ik dagelijks met haar. Over dingen die ik meemaak, of ik vraag haar mening. En dan krijg ik een antwoord waar ik wat mee kan. Natuurlijk ben ik dat zelf, maar het geeft me een fijn gevoel om te denken dat het Marlies is. Marlies en ik dachten en handelden vanuit een twee-eenheid.”

“Het verdriet is er altijd. Als het gevoel van ‘nooit meer’ opkomt, ben ik totaal van de wereld. Kan ik niet meer stoppen met huilen. Ik heb nooit geleerd hoe je als eenling functioneert. Alsof ik opnieuw moet leren lopen, maar dan zonder hulp. Ik weet nog dat ik vlak na Marlies’ dood dacht: hoe moet ik nou alleen naar de supermarkt, wat een gekke gedachte is want ik heb altijd alleen boodschappen gedaan. Ik probeer voor ons samen te leven. Voor ons samen de mooie momenten te pakken. Zij kan het niet meer, dus ga ik het doen. Móét ik het doen. Opgeven is geen optie, dat zou Marlies nooit willen.”

Saskia vindt troost, herkenning en erkenning op de lotgenotencontactsite tweelingalleen.nl. Hier zijn zowel eeneiige als twee-eiige tweelingen die hun tweelingbroer of -zus hebben verloren welkom.

Els MeyerMariël Kolmschot. Visagie: Nicolette Brøndsted.

Op alle verhalen van Margriet rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven. Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@margriet.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden