Vraag van de week: ‘Kan ik een mondeling toegezegde erfenis claimen?’

Vrouw denken

Deel dit artikel:

Paula (40): “Mijn schoonmoeder heeft een ketting met diamanten. Ze heeft toegezegd dat dit mijn erfstuk zal worden. Inmiddels heeft zij er een schoondochter bij met wie zij een innige band heeft. Kan ik mijn schoonmoeder subtiel aan haar belofte aan mij houden?”

Mr. Mirjam Leenhouts: “Een mondelinge toezegging is nooit voldoende om erfrechtelijk gezien aanspraak te krijgen op de ketting, zelfs niet als de echtgenoot van Paula – dus de zoon in kwestie – bij het gesprek is geweest. Een mondelinge toezegging of een belofte is geen uiterste wil in de zin van de wet. Daar zijn vormvoorschriften voor nodig en daarin is de wet heel streng. In het algemeen is de tussenkomst van een notaris nodig. Daarbij kun je denken aan een notariële akte (notarieel testament) of een onderhandse akte (een onderlinge schriftelijke afspraak) die aan een notaris in bewaring is gegeven. Dat heet ook wel depot-testament. Slechts in twee gevallen is notariële tussenkomst niet vereist. Als je goederen wilt nalaten met een betrekkelijk geringe vermogensrechtelijke waarde kun je volstaan met een codicil. In noodsituaties kunnen noodtestamenten worden opgemaakt door bijvoorbeeld militairen of gezagvoerders van zeeschepen of luchtvaartuigen.
De statistieken ken ik niet, maar ruzie over de erfenis komt volgens mij vaak voor. Mijn praktijk bestaat voor 99 procent uit erfrechtzaken. Cliënten melden zich meestal pas bij mij als er al een langslepend conflict speelt. Ik heb voornamelijk te maken met ‘ruzieboedels’. Er vallen mij vaak patronen op. Als ouders kinderen ongelijk behandelen ontstaat er geheid conflict tussen de kinderen. Meestal gebeurt dit als de laatste ouder is overleden. Dan moet de rekening worden vereffend. Ouders kunnen conflict voorkomen door kinderen niet voor te trekken en transparant te zijn in schenken en nalaten.
In dit geval zou ik je schoonmoeder er niet aan herinneren. Een opmerking hierover kan ertoe leiden dat je als hebberig wordt bestempeld; dit kan een familieruzie veroorzaken en een rol gaan spelen in de uiteindelijke afwikkeling van de nalatenschap. De praktijk heeft mij geleerd dat erfrechtelijke conflicten stress kunnen geven, vaak zelfs meer dan een echtscheiding.
Daarbij kan een erfrechtelijk conflict gemakkelijk tot een procedure leiden. Dergelijke procedures duren vaak jaren, kosten bakken met geld en leveren ook nog eens heel veel stress op. Het is zeer af te raden om je principieel op te stellen in een erfrechtelijk conflict, nakoming van beloftes te willen afdwingen en je gelijk te willen halen om ‘gerechtigheid’ te krijgen. Partijen die er op die manier in gaan, komen vaak van een koude kermis thuis.”

Mirjam Leenhouts is advocaat en gespecialiseerd in erfrecht. Ze werkt bij Leenhouts Advocatuur in Amsterdam.

Tekst | Nathalie de Graaf
Beeld | iStock

Dit is afkomstig uit Margriet 2017-47. Bestel deze editie na via magazine.nl.

Lees ook

Bekijk ook

Toegegeven: het is ook niet ons favoriete klusje, maar soms is je vitrage toch echt aan een wasbeurt toe. Gelukkig ben je zo weer van die muffige en vergeelde vitrage af door dít middel te gebruiken. Staat gewoon in je badkamerkastje…

Artikelen van Margriet.nl ontvangen in je mailbox? Abonneer je op Margriet.nl/nieuwsbrief